Maktab o‘quvchilarida psixologik rezilientlikni rivojlantirishda emotsional boshqaruv va kognitiv moslashuvchanlikning o‘zaro aloqadorligi

HAYITOVA, OYDINNISO

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. Zamonaviy ta’lim tizimining rivojlanishi o‘quvchilarning intellektual salohiyatini oshirish bilan bir qatorda, ularning psixologik barqarorligini mustahkamlash, emotsional holatlarini ongli boshqarish va o‘zgaruvchan ijtimoiy sharoitlarga moslashuvchan munosabat bildirish qobiliyatlarini rivojlantirishni ham taqozo etmoqda. Ayniqsa, umumta’lim maktablarida o‘quvchilarning o‘quv faoliyatidagi muvaffaqiyatsizliklar, tengdoshlari bilan munosabatlardagi ziddiyatlar, baholash jarayonidagi psixologik zo‘riqishlar va ijtimoiy kutishlar bilan bog‘liq qiyinchiliklarni konstruktiv yengib o‘tishi ularning shaxsiy rivojlanishida muhim o‘rin egallaydi. Maktab yoshida shaxsning o‘ziga bo‘lgan munosabati, emotsional sezgirligi, ijtimoiy tajribasi va kognitiv faoliyati faol shakllanib boradi. Ushbu rivojlanish jarayonida yuzaga keladigan psixologik qiyinchiliklarga munosabat bildirish xususiyatlari o‘quvchilarning kelgusidagi shaxsiy va ijtimoiy moslashuvi uchun ahamiyatlidir. Shu jihatdan, psixologik rezilientlikni rivojlantirish zamonaviy pedagogik psixologiyaning dolzarb ilmiy-amaliy yo‘nalishlaridan biri sifatida qaralmoqda. Psixologik rezilientlik shaxsning murakkab, noqulay va stressli sharoitlarda moslashuvchan faoliyat yuritishi, mavjud psixologik resurslaridan foydalanishi hamda qiyinchiliklardan keyin funksional imkoniyatlarini tiklashi yoki saqlab qolishi bilan bog‘liq dinamik jarayondir. Mazkur fenomenning rivojlanishi emotsional boshqaruv, kognitiv moslashuvchanlik, shaxsiy samaradorlikka ishonch va ijtimoiy qo‘llab-quvvatlash kabi omillar bilan uzviy bog‘liq. A.S. Masten rezilientlikning rivojlanishida shaxsning individual imkoniyatlari bilan bir qatorda, oilaviy va ijtimoiy muhitda shakllanadigan moslashuv tizimlariga alohida e’tibor qaratgan [1]. Mazkur yondashuv maktab o‘quvchilarining psixologik barqarorligini faqat individual xususiyatlar orqali tushuntirish yetarli emasligini, balki ta’lim muhiti va ijtimoiy munosabatlarning ta’sirini ham hisobga olish …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarHAYITOVA, OYDINNISO
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
NashriyotБухоро давлат университети
ISSN3060-527X, 3030-380X
Nashr sanasi2026-10-23
Son9
Betlar275-280
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPsixologiya
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.802
Indeksga qo‘shilgan2026-10-18

DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.802 · Maqolaning asl sahifasi · PDF

Kalit so‘zlar

psychological resilience, emotional regulation, cognitive flexibility, psychological stability, stress resistance, cognitive reappraisal, reflection, self-regulation, social adaptation, психологическая резильентность, эмоциональная регуляция, когнитивная гибкость, психологическая устойчивость, стрессоустойчивость, когнитивная переоценка, рефлексия, саморегуляция, социальная адаптация

Ilmiy soha

Psixologiya

Iqtibos keltirish

APAHAYITOVA, OYDINNISO (2026). MAKTAB O‘QUVCHILARIDA PSIXOLOGIK REZILIENTLIKNI RIVOJLANTIRISHDA EMOTSIONAL BOSHQARUV VA KOGNITIV MOSLASHUVCHANLIKNING O‘ZARO ALOQADORLIGI. Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 275-280. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.802
GOST (OAK)HAYITOVA, OYDINNISO MAKTAB O‘QUVCHILARIDA PSIXOLOGIK REZILIENTLIKNI RIVOJLANTIRISHDA EMOTSIONAL BOSHQARUV VA KOGNITIV MOSLASHUVCHANLIKNING O‘ZARO ALOQADORLIGI // Таълимда истиқболли изланишлар. – 2026. – № 9. – B. 275-280. – DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.802.
MLAHAYITOVA, OYDINNISO. “MAKTAB O‘QUVCHILARIDA PSIXOLOGIK REZILIENTLIKNI RIVOJLANTIRISHDA EMOTSIONAL BOSHQARUV VA KOGNITIV MOSLASHUVCHANLIKNING O‘ZARO ALOQADORLIGI.” Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 275-280, 2026. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.802
ChicagoHAYITOVA, OYDINNISO. “MAKTAB O‘QUVCHILARIDA PSIXOLOGIK REZILIENTLIKNI RIVOJLANTIRISHDA EMOTSIONAL BOSHQARUV VA KOGNITIV MOSLASHUVCHANLIKNING O‘ZARO ALOQADORLIGI.” Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 275-280 (2026). https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.802
HarvardHAYITOVA, OYDINNISO (2026) ‘MAKTAB O‘QUVCHILARIDA PSIXOLOGIK REZILIENTLIKNI RIVOJLANTIRISHDA EMOTSIONAL BOSHQARUV VA KOGNITIV MOSLASHUVCHANLIKNING O‘ZARO ALOQADORLIGI’, Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 275-280. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.802
BibTeX
@article{hayitovaoydinniso2026,
  title = {MAKTAB O‘QUVCHILARIDA PSIXOLOGIK REZILIENTLIKNI RIVOJLANTIRISHDA EMOTSIONAL BOSHQARUV VA KOGNITIV MOSLASHUVCHANLIKNING O‘ZARO ALOQADORLIGI},
  author = {HAYITOVA, OYDINNISO},
  journal = {Таълимда истиқболли изланишлар},
  year = {2026},
  number = {9},
  pages = {275-280},
  doi = {10.67547/fanistiqbollari.2026.802},
  url = {https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.802}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

HAYITOVA, OYDINNISO — boshqa maqolalari

Psixologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Psixologiya sohasidagi OAK jurnallari