Musobaqa stressi va ekstremal toliqish sharoitida kurashchi qizlarning taktik qaror qabul qilish tezligi hamda Qarshi hujum samaradorligini oshirish uslubiyoti

XUDOYQULOVA, GAVHAR

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. Yuqori malakali kurashda texnik-taktik ustunlik ko‘p hollarda bir necha soniya ichida shakllanadigan vaziyatni to‘g‘ri baholash, raqibning boshlang‘ich harakatini oldindan sezish va eng maqbul javob variantini tez tanlash bilan belgilanadi. Ayniqsa, qarshi hujumda sportchi bir vaqtning o‘zida raqib tashabbusini idrok etishi, muvozanatini saqlashi, xavfni baholashi va texnik javobni tanlashi zarur. Shu sababli taktik qaror qabul qilish tezligi kurashchi qizlarning musobaqa faoliyatidagi muhim integrativ ko‘rsatkichlardan biridir. Musobaqa stressi ushbu jarayonni murakkablashtiradi. Yuqori natija uchun javobgarlik, hakamlik qarorlari, hisobdagi ustunlik yoki ortda qolish, vaqt tanqisligi va raqibning kutilmagan harakatlari sportchining emotsional zo‘riqishini oshiradi. Judo bo‘yicha tizimli sharhda xavotir, taranglik, asabiylik va kayfiyat ko‘rsatkichlari sport natijasi bilan bog‘liqligi ko‘rsatilgan [1]. Elita sportchilarida stressni baholash, uni yengish strategiyasi, emotsiya va obyektiv natija o‘rtasidagi munosabatlar bellashuv davomida dinamik o‘zgarishi ham qayd etilgan [2]. Toliqish ham qaror sifati uchun muhim omildir. Jangovar sportlarda ketma-ket bellashuvlar mushak kuchi va jismoniy ishchanlikning vaqtincha pasayishiga olib kelishi mumkin [3]. MMA sportchilarida o‘tkazilgan tajribada o‘tkir toliqishdan so‘ng oddiy vizual reaksiya vaqti 1,5% ga uzaygani, reaksiyaning barqarorligi esa 14,7% ga yomonlashgani aniqlangan [4]. Bu natijalar kurashda ham yuqori toliqish fonida qarshi hujum uchun zarur bo‘lgan tezkor reaksiya va harakatni boshlash qobiliyati izdan chiqishi mumkinligini ko‘rsatadi. Shu bois musobaqa stressi va toliqishni …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarXUDOYQULOVA, GAVHAR
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
NashriyotБухоро давлат университети
ISSN3060-527X, 3030-380X
Nashr sanasi2026-09-22
Son8
Betlar202-206
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPsixologiya
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.568
Indeksga qo‘shilgan2026-09-23

Kalit so‘zlar

female wrestling, competitive stress, fatigue, tactical decision-making, counterattack, reaction speed, situational training, женская борьба, соревновательный стресс, утомление, тактическое решение, контратака, скорость реакции, ситуационная тренировка

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAXUDOYQULOVA, GAVHAR (2026). MUSOBAQA STRESSI VA EKSTREMAL TOLIQISH SHAROITIDA KURASHCHI QIZLARNING TAKTIK QAROR QABUL QILISH TEZLIGI HAMDA QARSHI HUJUM SAMARADORLIGINI OSHIRISH USLUBIYOTI. Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 202-206. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.568
GOST (OAK)XUDOYQULOVA, GAVHAR MUSOBAQA STRESSI VA EKSTREMAL TOLIQISH SHAROITIDA KURASHCHI QIZLARNING TAKTIK QAROR QABUL QILISH TEZLIGI HAMDA QARSHI HUJUM SAMARADORLIGINI OSHIRISH USLUBIYOTI // Таълимда истиқболли изланишлар. – 2026. – № 8. – B. 202-206. – DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.568.
MLAXUDOYQULOVA, GAVHAR. “MUSOBAQA STRESSI VA EKSTREMAL TOLIQISH SHAROITIDA KURASHCHI QIZLARNING TAKTIK QAROR QABUL QILISH TEZLIGI HAMDA QARSHI HUJUM SAMARADORLIGINI OSHIRISH USLUBIYOTI.” Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 202-206, 2026. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.568
ChicagoXUDOYQULOVA, GAVHAR. “MUSOBAQA STRESSI VA EKSTREMAL TOLIQISH SHAROITIDA KURASHCHI QIZLARNING TAKTIK QAROR QABUL QILISH TEZLIGI HAMDA QARSHI HUJUM SAMARADORLIGINI OSHIRISH USLUBIYOTI.” Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 202-206 (2026). https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.568
HarvardXUDOYQULOVA, GAVHAR (2026) ‘MUSOBAQA STRESSI VA EKSTREMAL TOLIQISH SHAROITIDA KURASHCHI QIZLARNING TAKTIK QAROR QABUL QILISH TEZLIGI HAMDA QARSHI HUJUM SAMARADORLIGINI OSHIRISH USLUBIYOTI’, Таълимда истиқболли изланишлар, (8), 202-206. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.568
BibTeX
@article{xudoyqulovagavhar2026,
  title = {MUSOBAQA STRESSI VA EKSTREMAL TOLIQISH SHAROITIDA KURASHCHI QIZLARNING TAKTIK QAROR QABUL QILISH TEZLIGI HAMDA QARSHI HUJUM SAMARADORLIGINI OSHIRISH USLUBIYOTI},
  author = {XUDOYQULOVA, GAVHAR},
  journal = {Таълимда истиқболли изланишлар},
  year = {2026},
  number = {8},
  pages = {202-206},
  doi = {10.67547/fanistiqbollari.2026.568},
  url = {https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.568}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Psixologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Psixologiya sohasidagi OAK jurnallari