Kirish. XXI asr ta'limi oldida turgan eng muhim vazifalardan biri bu – shunchaki bilim beruvchi emas, balki o‘quvchida mustaqil, ijodiy va moslashuvchan fikrlash qobiliyatini shakllantiruvchi ta'lim muhitini yaratishdir. Jahon miqyosida ta'lim tizimlari “bilimlarni yodlash” modelidan “kompetensiyalarni shakllantirish” modeliga o‘tmoqda. Bu jarayonda kreativ fikrlash – ya'ni yangi, noyob va amaliy qiymatga ega bo‘lgan g‘oyalar, yechimlar va mahsulotlar yarata olish qobiliyati – eng muhim ko‘nikmalardan biri sifatida e'tirof etilmoqda. O‘zbekiston Respublikasida amalga oshirilayotgan ta'lim islohotlari, xususan, “Ta'lim to‘g‘risida”gi Qonunning yangi tahriri, boshlang‘ich ta'limning davlat standartlarini yangilash hamda “Yangi O‘zbekiston – 2030” strategiyasi yosh avlodda ijodiy va tanqidiy fikrlash ko‘nikmalarini shakllantirishni davlat siyosati darajasidagi ustuvor vazifa sifatida belgilab bergan. Ayniqsa, boshlang‘ich sinf yoshi (7-10 yosh) kreativ fikrlashning tabiiy rivojlanishi uchun eng sezgir davr hisoblanadi. Bu yoshda bolalarda tabiiy qiziquvchanlik, tasavvur kengligi va noan'an yondashuvlarga moyillik yuqori bo‘lib, to‘g‘ri pedagogik yondashuv orqali bu xususiyatlarni barqaror kreativ kompetensiyaga aylantirish mumkin. Biroq, amaliyotda boshlang‘ich sinflarda kreativ fikrlashni rivojlantirish ko‘pincha qo‘shimcha to‘garaklar yoki alohida “ijodiy darslar” doirasida cheklanib qolmoqda. Asosiy o‘quv dasturlarida esa muammoli vaziyatlardan foydalanish formal xarakterga ega bo‘lib, ularning kreativ fikrlashni faollashtirishdagi kognitiv va psixologik imkoniyatlari to‘liq ochib berilmagan. O‘qituvchilar ko‘pincha tayyor savollar berishadi, bolalar esa “to‘g‘ri javob”ni topishga o‘rgatiladi. Bunday yondashuvda bolaning tabiiy ijodiy …
| Mualliflar | VAKILOVA, ZARINA |
|---|---|
| Jurnal | Таълимда истиқболли изланишлар |
| Nashr sanasi | 2026-08-16 |
| Son | 7 |
| Betlar | 296-299 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.67547/fanistiqbollari.2026.277 |
DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.277 · Maqolaning asl sahifasi · PDF
problem situation, creative thinking, primary education, divergent thinking, constructivist paradigm, game technologies, interdisciplinary integration, проблемная ситуация, креативное мышление, начальное образование, дивергентное мышление, конструктивистская парадигма, игровые технологии, междисциплинарная интеграция
Kirish. Atoqli ot va turdosh ot oʻrtasidagi chegara anʼanaviy grammatikada qatʼiy, oʻtib boʻlmas chegara sifatida talqin qilinadi. Biroq nutq amaliyotini yaqindan kuzatish shuni koʻrsatadiki, bu chegara aslida…
Kirish. Bugungi globallashuv va raqamli transformatsiya sharoitida ta’lim tizimining asosiy vazifalaridan biri nafaqat o‘quvchilarning jismoniy rivojlanishini, balki ularning intellektual salohiyatini, mustaqil…
Kirish. Zamonaviy oliy ta’lim tizimini transformatsiya qilish sharoitida bo‘lajak o‘qituvchilarning kasbiy tayyorgarligi shakli va mazmunini tubdan isloh qilish zarurati yuzaga kelmoqda. Bugungi kun maktabi pedagogidan…
Kirish. Globallashuv, raqamli transformatsiya va axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining jadal rivojlanishi ta’lim tizimini tubdan yangilash zaruratini yuzaga keltirmoqda. Bugungi kunda ta’lim sifati nafaqat o‘quv…
Kirish. Zamonaviy jamiyatda o'smirlarning ijtimoiy-psixologik moslashuvi masalasi eng dolzarb muammolardan biri bo'lib qolmoqda. Jahon sog'liqni saqlash tashkilotining ma'lumotlariga ko'ra, 10-19 yoshdagi o'smirlarning…
Kirish. XXI asr – axborot texnologiyalari, global o‘zgarishlar va sun’iy intellektning jadal rivojlanish davri. Bugungi kunda ta’lim tizimi oldida turgan eng ulkan vazifa shunchaki tayyor bilimlarni o‘quvchiga yetkazish…
Kirish. Bugungi kunda harbiy ta’lim tizimini zamonaviy talablar asosida takomillashtirish, harbiy xizmatchilarning kasbiy bilim, ko‘nikma va malakalarini izchil rivojlantirish davlatning mudofaa salohiyatini…
Kirish. Zamonaviy ta’lim tizimida o‘quvchilarning badiiy-estetik tafakkurini rivojlantirish, ularda kitobxonlik madaniyatini shakllantirish hamda milliy va umuminsoniy qadriyatlarga asoslangan ma’naviy-axloqiy…
Kirish. Nutq insonning bilish faoliyati, tafakkuri, ijtimoiy munosabatlari va shaxs sifatida kamol topishining asosiy omillaridan biri hisoblanadi. Nutqning shakllanishi ontogenez jarayonida Ta’limda istiqbolli…
Kirish. O‘zbekiston Respublikasi ta’lim tizimida loyiha ta’lim texnologiyasiga bo‘lgan e’tibor so‘nggi yillarda keskin ortdi. “Ta’lim to‘g'risida”gi Qonun [1] va “Ta’lim va fan sohasini 2030 yilgacha rivojlantirish…