Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida

Tursunova, Dilfuza

FarDU ilmiy xabarlari · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada mashina tarjimasi (MT) vositalarining Toshkent Kimyo xalqaro universitetida tahsil olayotgan o‘zbek-ingliz ikki tilli talabalarning ingliz tilidagi yozma ishlarida uchraydigan xatolarga ta’siri o‘rganilgan. Tadqiqot izohlovchi ketma-ket aralash metodlar dizayni asosida olib borilib, so‘rovnoma, mashina tarjimasidan foydalangan va foydalanmagan holda bajarilgan ikkita argumentativ yozma topshiriq hamda yarim tuzilgan intervyularni o‘z ichiga oladi. Yozma xatolar grammatik, sintaktik, leksik va mexanik turlarga ajratilgan. Natijalar mashina tarjimasidan foydalanish umumiy xatolar sonini sezilarli darajada kamaytirishini, ayniqsa grammatik va mexanik xatolarning kamayishiga katta ta’sir ko‘rsatishini ko‘rsatadi. Sintaktik xatolar ham kamaygan, biroq leksik xatolarda statistik jihatdan sezilarli yaxshilanish kuzatilmagan. Tadqiqot MT natijalarini tanqidiy tekshirish, tahrirlash va qayta ko‘rib chiqish yozuv aniqligini oshirishini, unga haddan tashqari tayanish esa xatolar va qaramlik xavfini kuchaytirishi mumkinligini ko‘rsatadi. Maqolada talabalarning MT savodxonligi, mustaqil fikrlashi va mashina tarjimasi vositalaridan mas’uliyatli foydalanish ko‘nikmalarini rivojlantirish zarurligi ta’kidlanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarTursunova, Dilfuza
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2026-10-21
Jild7
Son5
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-10-22

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

mashina tarjimasi, ikki tilli o‘rganuvchilar, ingliz tilida yozish, xatolar tahlili, yozuv aniqligi, post-tahrirlash, o‘rganuvchi mustaqilligi, O‘zbekiston., machine translation, bilingual learners, EFL writing, error analysis, writing accuracy, post-editing, learner agency, Uzbekistan.

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APATursunova, Dilfuza (2026). Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida. FarDU ilmiy xabarlari, 7(5). https://journal.fdu.uz/main/article/7816
GOST (OAK)Tursunova, Dilfuza Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida // FarDU ilmiy xabarlari. – 2026. – T. 7, № 5.
MLATursunova, Dilfuza. “Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida.” FarDU ilmiy xabarlari, 7(5), 2026. https://journal.fdu.uz/main/article/7816
ChicagoTursunova, Dilfuza. “Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida.” FarDU ilmiy xabarlari, 7(5) (2026). https://journal.fdu.uz/main/article/7816
HarvardTursunova, Dilfuza (2026) ‘Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida’, FarDU ilmiy xabarlari, 7(5). https://journal.fdu.uz/main/article/7816
BibTeX
@article{tursunovadilfuza2026,
  title = {Mashina tarjimasi vositalarining ikki tilli o‘rganuvchilar yozma ishlaridagi xatolarga ta’siri: Toshkentdagi Kimyo xalqaro universiteti misolida},
  author = {Tursunova, Dilfuza},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2026},
  volume = {7},
  number = {5},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/7816}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Tursunova, Dilfuza — boshqa maqolalari

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari