CHEGARA VA BOJXONA O‘TKAZISH PUNKTLARIDA PROFAYLING TEXNOLOGIYASINI QO‘LLASHNING METODOLOGIK HAMDA AMALIY MEXANIZMLARI: XULQ-ATVOR TAHLILI VA OPERATIV-PSIXOLOGIK DIAGNOSTIKA

EGAMBERGANOV, RASULBEK

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. Globallashuv, xalqaro savdo va turizm hajmining keskin ortishi hamda murakkab geosiyosiy vaziyat sharoitida har bir davlatning milliy xavfsizligi va iqtisodiy barqarorligini ta’minlash ustuvor vazifadir. O‘zbekistonning Yevroosiyo transchegaraviy transport-logistika xabi markazida joylashgani mamlakatimiz orqali harakatlanayotgan fuqarolar, transport va tranzit yuk oqimining geometrik progressiyada o‘sishini ta’minlamoqda. Ta’limda istiqbolli izlanishlar - xalqaro ilmiy-metodik jurnal № 8/2026 ISSN: 3060-527X Xalqaro fuqaro aviatsiyasi tashkiloti va Jahon bojxona tashkiloti ma’lumotlariga ko‘ra, dunyoda har yili 4,5 milliarddan ortiq yo‘lovchi hamda 140 million tonnadan ziyod yuk chegaralardan o‘tadi [6][7]. BMTning Giyohvand moddalar va jinoyatchilik bo‘yicha boshqarmasi hisobotlarida esa transchegaraviy noqonuniy savdo hamda kontrabanda holatlarining 70% dan ortig‘i an’anaviy tekshiruv va hujjatli nazoratdagi tirqishlar orqali amalga oshirilishi ko‘rsatilgan [8]. Xalqaro transport forumi tahlillariga ko‘ra, faqat an’anaviy ko‘rikka tayanuvchi o‘tkazish punktlarida birgina transport vositasini ko‘zdan kechirish 45–90 daqiqa vaqt olib, yillik milliardlab dollar iqtisodiy yo‘qotishlarga (tirbandliklarga) sabab bo‘lmoqda [7]. Shu sababli, chegara va bojxona nazoratida o‘tkazuvchanlik qobiliyatini pasaytirmasdan, xavf-xatarlarni barvaqt aniqlash imkonini beruvchi Profayling (Profiling) amaliyotini keng joriy etish strategik zaruriyatdir. Mamlakatimizda Prezident Shavkat Mirziyoyev boshchiligida bojxona va chegara ma’muriyatchiligini modernizatsiya qilish bo‘yicha tub islohotlar o‘tkazilmoqda. Xususan, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF–60-son Farmoni bilan tasdiqlangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasida hamda 2021-yil 10-sentabrdagi PF– 6318-son va 2022-yil 27-apreldagi PF–122-son …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarEGAMBERGANOV, RASULBEK
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
Nashr sanasi2026-09-20
Son8
Betlar74-79
TilO‘zbek
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.379

Kalit so‘zlar

Profiling, customs control, behavioral analysis, Mann-Whitney U test, cognitive interview, Smart Video Analytics, Профайлинг, таможенный контроль, поведенческий анализ, U- критерий Манна-Уитни, когнитивное интервью, Smart Video Analytics

Ilmiy soha

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar