Kirish. Bugungi globallashuv, raqamlashtirish va sun’iy intellekt texnologiyalarining jadal rivojlanishi ta’lim tizimiga mutlaqo yangi talablarni qo‘ymoqda. Zamonaviy jamiyat sharoitida ta’limning asosiy vazifasi o‘quvchilarga tayyor bilimlarni yetkazish emas, balki ularni mustaqil fikrlashga, axborotni tahlil qilishga, dalillarni solishtirishga va asoslangan xulosalar chiqarishga o‘rgatishdan iborat. Shu bois XXI asr kompetensiyalari tarkibida tanqidiy fikrlash eng muhim tayanch kompetensiyalardan biri sifatida e’tirof etiladi [3; 7; 23]. Bloom taksonomiyasining yangilangan talqinida bilimlarni eslab qolishdan tortib ularni tahlil qilish, baholash va yangi g‘oyalar yaratishgacha bo‘lgan bosqichlar o‘quvchilarning yuqori darajadagi fikrlash ko‘nikmalarini shakllantirishga xizmat qilishi ta’kidlangan. Ayniqsa, tahlil (Analysis), baholash (Evaluation) va yaratish (Creation) bosqichlari tanqidiy fikrlash kompetensiyasining asosini tashkil etadi [1]. Jahon ta’lim tizimida olib borilgan ilmiy tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, tanqidiy fikrlash o‘quvchilarning akademik muvaffaqiyati, muammolarni hal qilish qobiliyati hamda mustaqil qaror qabul qilish kompetensiyasini rivojlantirishda muhim omil hisoblanadi. Bransford va hammualliflar bilimlarni chuqur o‘zlashtirish o‘quvchining faol bilish jarayoni, refleksiya va muammoli vaziyatlarni tahlil qilish orqali amalga oshishini ilmiy asoslaganlar [2]. Hattie tomonidan o‘tkazilgan 800 dan ortiq meta-tahlillar natijalari ham tanqidiy fikrlashga asoslangan faol ta’lim metodlari o‘quvchilar natijadorligini sezilarli darajada oshirishini ko‘rsatgan [3]. So‘nggi yillarda raqamli ta’lim muhitining rivojlanishi tanqidiy fikrlash kompetensiyalarini shakllantirish uchun yangi pedagogik imkoniyatlarni yaratmoqda. Raqamli platformalar, multimedia resurslari, sun’iy intellekt elementlariga ega ta’lim …
| Mualliflar | QODIROVA, BUZULAYXO, MAMAZOKIROVA, ROBIYAXON |
|---|---|
| Jurnal | Таълимда истиқболли изланишлар |
| Nashr sanasi | 2026-08-10 |
| Son | 7 |
| Betlar | 291-305 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.67547/fanistiqbollari.2026.314 |
DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.314 · Maqolaning asl sahifasi · PDF
primary education, digital learning environment, critical thinking, competence, pedagogical mechanism, innovative technologies, digital platforms, media literacy, начальное образование, цифровая образовательная среда, критическое мышление, компетентность, инновационные технологии, интерактивные методы
Kirish. Zamonaviy psixologiya va pedagogika fanida bolaning intellektual rivojlanishi, bilish faoliyatining shakllanishi hamda shaxs sifatida kamol topishida oilaviy tarbiya muhitining o‘rni alohida ilmiy ahamiyat kasb…
Kirish. So‘nggi yillarda tashkilotlar faoliyatida inson omili strategik resurs sifatida tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Texnologik taraqqiyot, iqtisodiy raqobatning kuchayishi va mehnat bozoridagi dinamik…
Kirish. O‘zbekiston Respublikasi so‘nggi bir necha yil ichida ta’lim sohasida misli ko‘rilmagan islohot to‘lqinini boshdan kechirmoqda. «O‘zbekiston - 2030» strategiyasi va «Yangi O‘zbekiston taraqqiyot strategiyasi»…
Kirish. Xalqaro tadqiqotlar virtual simulyatsiya texnologiyalarining tibbiy ta’limdagi yuqori didaktik samaradorligini tasdiqlaydi [5; 6; 7]. Biroq ularning natijadorligi texnologiyaning o‘ziga emas, balki pedagogik…
Kirish. Para-o‘q otishda bir xil musobaqa bali turli mexanizmlar hisobiga yuzaga kelishi mumkin. Sportchilardan birida qurolni nishon markaziga olib kirish yo‘li ortiqcha uzayadi, boshqasida o‘q uzish oldidan ushlab…
Kirish. Ta’lim jarayonining raqamli muhitga ko‘chib borishi bo‘lajak informatika o‘qituvchisidan texnik vositalarni bilish bilangina cheklanmaydigan, balki yangi pedagogik vaziyatlarni tasavvur qilish va ularni raqamli…
Kirish. Sun’iy intellekt texnologiyalarining jadal rivojlanishi insonning axborot olish, bilim yaratish, muloqot qilish va qaror qabul qilish jarayonlariga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda. Ayniqsa, generativ sun’iy…
Kirish. Zamonaviy jamiyatda oilaviy munosabatlarning psixologik barqarorligini ta’minlash masalasi shaxs rivojlanishi va ijtimoiy muhit bilan uyg‘unlashuvining muhim omillaridan biri sifatida namoyon bo‘lmoqda. Oila…
Kirish. Zamonaviy huquqni muhofaza qilish tizimida prokuratura xodimlarining kasbiy faoliyati tobora murakkablashib borayotgan ijtimoiy-huquqiy jarayonlar bilan bog‘liq bo‘lib, ulardan nafaqat yuqori darajadagi huquqiy…
Kirish. Psixologiya fanining so‘nggi yarim asrlik taraqqiyoti shuni ko‘rsatdiki, liderlik va kreativlik - inson ruhiyatining bir-biridan ajralmas, o‘zaro boyituvchi ikki qirrasi. Bu ikki fenomenning bir shaxsda…