Kirish. So‘nggi yillarda dunyo miqyosida onkologik kasalliklarning tarqalish sur’atlari ortib borayotgani nafaqat tibbiyot, balki psixologiya, sotsiologiya va sog‘liqni saqlash tizimi oldiga ham yangi ilmiy-amaliy vazifalarni qo‘ymoqda. Onkologik kasalliklar inson organizmiga biologik ta’sir ko‘rsatishi bilan bir qatorda, uning ruhiy holati, ijtimoiy faolligi, oilaviy munosabatlari, kasbiy faoliyati hamda hayot sifatiga ham chuqur ta’sir etuvchi murakkab biopsixosotsial hodisa hisoblanadi. Zamonaviy ilmiy qarashlarga ko‘ra, saraton tashxisi qo‘yilgan bemor faqat jismoniy davolanishga emas, balki uning psixologik holatini barqarorlashtirish va yangi hayot sharoitlariga moslashtirishga qaratilgan kompleks psixologik yordamga ham ehtiyoj sezadi. Shu bois onkologik bemorlarda psixologik moslashuvni rivojlantirish masalasi bugungi kunda psixologiya fanining dolzarb tadqiqot yo‘nalishlaridan biriga aylangan. Jahon sog‘liqni saqlash tizimida onkologik kasalliklar nogironlik va o‘limning asosiy sabablaridan biri bo‘lib qolmoqda. Ilmiy tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, har yili millionlab insonlarda saraton kasalligi ilk bor aniqlanadi va ularning katta qismi tashxis qo‘yilgan dastlabki davrlardanoq kuchli psixologik stressni boshdan kechiradi. Kasallikning aniqlanishi insonning kelajak haqidagi tasavvurlarini o‘zgartirib, xavotir, qo‘rquv, tushkunlik, umidsizlik, aybdorlik hissi hamda ijtimoiy chekinish kabi psixologik reaksiyalarni yuzaga keltirishi mumkin. Mazkur emotsional kechinmalar o‘z vaqtida bartaraf etilmasa, davolanish jarayoniga moslashuvni qiyinlashtirishi, tibbiy tavsiyalarga rioya qilish darajasini pasaytirishi va bemorning umumiy hayot sifatiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi ehtimoli ortadi. Bugungi kunda onkologik yordam ko‘rsatish tizimida faqat kasallikni davolash …
| Mualliflar | NIYAZOVA, NILUFAR |
|---|---|
| Jurnal | Таълимда истиқболли изланишлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Son | 7 |
| Betlar | 260-268 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.67547/fanistiqbollari.2026.101 |
DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.101 · Maqolaning asl sahifasi · PDF
oncology patients, psychological adaptation, socio-psychological mechanisms, psychological resilience, coping strategies, stress, psycho-emotional well-being, social support, family support, psychological counseling, psychoeducation, rehabilitation, quality of life, multidisciplinary approach, онкологические больные, психологическая адаптация, социально- психологические механизмы, психологическая устойчивость, копинг-стратегии, стресс, психоэмоциональное состояние, социальная поддержка, семейная поддержка
Kirish. Zamonaviy oliy ta’lim tizimining rivojlanish tendensiyalari ta’lim sifatini oshirish, raqobatbardosh kadrlar tayyorlash hamda talabalarning shaxsiy va kasbiy salohiyatini kompleks rivojlantirishni ustuvor…
Kirish. Bugungi globallashuv jarayonida milliy o‘zlikni anglash, yosh avlodni milliy va umuminsoniy qadriyatlar ruhida tarbiyalash ta’lim tizimining ustuvor vazifalaridan biri hisoblanadi. Axborot texnologiyalarining…
Kirish. So‘nggi yillarda chet tillarini o‘qitishda kompetensiyaviy yondashuvning ustuvor yo‘nalish sifatida shakllanishi o‘quvchilarning lug‘at boyligini baholash tizimini takomillashtirish zaruratini yuzaga keltirdi…
Kirish. XXI asrning birinchi choragiga kelib, sun’iy intellekt (SI) va transchegaraviy raqamli texnologiyalar insoniyat hayotining kognitiv hamda ijtimoiy sohalarini tubdan o‘zgartirdi. Ayniqsa, shaxs sifatida…
Kirish. Dunyo miqyosida oliy ta’limda mustaqil ta’lim shakli, asosan, talaba markazli, kompetensiyaviy va elektron resurslarga tayangan modelda olib boriladi. Unda o‘qituvchi bilim beruvchidan ko‘ra ko‘proq…
Kirish. Inson huquqlari va ijtimoiy adolat tamoyillariga asoslangan zamonaviy demokratik jamiyatda aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlari, xususan, nogironligi bor xotin-qizlarni har tomonlama qo‘llab-quvvatlash…
Kirish. Zamonaviy jamiyatda ta’lim tizimi nafaqat bilim berish, balki shaxsning ma’naviy- axloqiy kamolotini ta’minlash, uning ijtimoiylashuvi va identiklik (o‘zlikni anglash) jarayonini shakllantirishga yo‘naltirilgan…
Kirish. O‘zbekiston tаrаqqiyotining ijtimoiy-siyosiy, qishloq xo‘jаligi vа etnik-mаdаniy muhitidа аxborot-kommunikаtsiyа texnologiyаlаri vositаsidа boshlаng‘ich sinfdа o‘qitish tizimi, kаsbiy kommunikаtiv kompetensiyаni…
Kirish. Zamonaviy sport tayyorgarligida o‘smir sportchilar bilan olib boriladigan mashg‘ulot jarayonini ilmiy asosda tashkil etish alohida ahamiyatga ega. 15-16 yosh davrida organizmning morfofunksional rivojlanishi…
Kirish. Jahon ta’lim tizimida kechayotgan raqamli transformatsiya jarayonlari oliy ta’lim muassasalari oldiga yangi vazifalarni qo‘ymoqda. Xususan, bo‘lajak mutaxassislarni zamonaviy axborot-kommunikatsiya…