Kirish. Zamonaviy oliy ta’lim tizimining rivojlanish tendensiyalari ta’lim sifatini oshirish, raqobatbardosh kadrlar tayyorlash hamda talabalarning shaxsiy va kasbiy salohiyatini kompleks rivojlantirishni ustuvor vazifalardan biri sifatida belgilamoqda. Bugungi kunda ta’lim sifati faqat bilimlarning o‘zlashtirilish darajasi bilan emas, balki talabaning ijtimoiy faolligi, mustaqil fikrlashi, mas’uliyat hissi, kommunikativ kompetentligi va o‘zini rivojlantirishga bo‘lgan tayyorgarligi bilan ham baholanmoqda. Shu sababli talabalarda ijtimoiy yetuklikni shakllantirish masalasi psixologiya va pedagogika fanlarining dolzarb ilmiy yo‘nalishlaridan biriga aylanmoqda. Ijtimoiy yetuklik shaxsning jamiyat talablarini anglay olishi, ijtimoiy munosabatlarda ongli ishtirok etishi, o‘z xatti-harakatlari uchun javobgarlikni qabul qilishi hamda mustaqil hayotiy va kasbiy qarorlar qabul qila olish qobiliyatini ifodalovchi ko‘p komponentli psixologik tuzilma hisoblanadi. Ushbu sifatlar talabalik davrida faol shakllanadi va keyingi kasbiy hamda ijtimoiy muvaffaqiyatning muhim omiliga aylanadi.[2] Talabalik davri shaxsning identifikatsiyasi, ijtimoiy pozitsiyasi va hayotiy qadriyatlari shakllanadigan murakkab rivojlanish bosqichi sifatida tavsiflanadi. Aynan shu davrda shaxs o‘zining ijtimoiy rolini anglaydi, kasbiy maqsadlarini belgilaydi va jamiyat bilan o‘zaro munosabatlarini shakllantiradi. Shu bois oliy ta’lim muassasalari faoliyatida faqat akademik natijalarni emas, balki talabaning ijtimoiy yetukligini rivojlantirishga qaratilgan psixologik mexanizmlarni ham takomillashtirish zarur. Psixologik tadqiqotlarda ijtimoiy yetuklikni shakllantirishning bir qator mexanizmlari ajratib ko‘rsatiladi. Ular orasida ichki motivatsiyaning rivojlanganligi, refleksiv faoliyat, kommunikativ kompetentlik, ijtimoiy moslashuv, emotsional barqarorlik, o‘zini boshqarish va o‘zini rivojlantirish …
| Mualliflar | RAHIMOVA, NAZOKATXON |
|---|---|
| Jurnal | Таълимда истиқболли изланишлар |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Son | 7 |
| Betlar | 269-275 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.67547/fanistiqbollari.2026.102 |
DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.102 · Maqolaning asl sahifasi · PDF
social maturity, psychological mechanisms, quality of education, student personality, learning motivation, reflection, communicative competence, social adaptation, self- regulation, personality development, социальная зрелость, психологические механизмы, качество образования, личность студента, учебная мотивация, рефлексия, коммуникативная компетентность, социальная адаптация, саморегуляция, развитие личности
Kirish. So‘nggi yillarda chet tillarini o‘qitishda kompetensiyaviy yondashuvning ustuvor yo‘nalish sifatida shakllanishi o‘quvchilarning lug‘at boyligini baholash tizimini takomillashtirish zaruratini yuzaga keltirdi…
Kirish. So‘nggi yillarda dunyo miqyosida onkologik kasalliklarning tarqalish sur’atlari ortib borayotgani nafaqat tibbiyot, balki psixologiya, sotsiologiya va sog‘liqni saqlash tizimi oldiga ham yangi ilmiy-amaliy…
Kirish. Dunyo miqyosida oliy ta’limda mustaqil ta’lim shakli, asosan, talaba markazli, kompetensiyaviy va elektron resurslarga tayangan modelda olib boriladi. Unda o‘qituvchi bilim beruvchidan ko‘ra ko‘proq…
Kirish. Bugungi globallashuv jarayonida milliy o‘zlikni anglash, yosh avlodni milliy va umuminsoniy qadriyatlar ruhida tarbiyalash ta’lim tizimining ustuvor vazifalaridan biri hisoblanadi. Axborot texnologiyalarining…
Kirish. Zamonaviy jamiyatda ta’lim tizimi nafaqat bilim berish, balki shaxsning ma’naviy- axloqiy kamolotini ta’minlash, uning ijtimoiylashuvi va identiklik (o‘zlikni anglash) jarayonini shakllantirishga yo‘naltirilgan…
Kirish. XXI asrning birinchi choragiga kelib, sun’iy intellekt (SI) va transchegaraviy raqamli texnologiyalar insoniyat hayotining kognitiv hamda ijtimoiy sohalarini tubdan o‘zgartirdi. Ayniqsa, shaxs sifatida…
Kirish. Zamonaviy sport tayyorgarligida o‘smir sportchilar bilan olib boriladigan mashg‘ulot jarayonini ilmiy asosda tashkil etish alohida ahamiyatga ega. 15-16 yosh davrida organizmning morfofunksional rivojlanishi…
Kirish. Inson huquqlari va ijtimoiy adolat tamoyillariga asoslangan zamonaviy demokratik jamiyatda aholining ijtimoiy himoyaga muhtoj qatlamlari, xususan, nogironligi bor xotin-qizlarni har tomonlama qo‘llab-quvvatlash…
Kirish. Zamonaviy ta’lim tizimining asosiy vazifalaridan biri o‘quvchi va talabalarda tayyor bilimlarni yodlab olishdan ko‘ra, ularni mustaqil tahlil qilish, tizimga solish va amaliyotda qo‘llay olish ko‘nikmalarini…
Kirish. O‘zbekiston tаrаqqiyotining ijtimoiy-siyosiy, qishloq xo‘jаligi vа etnik-mаdаniy muhitidа аxborot-kommunikаtsiyа texnologiyаlаri vositаsidа boshlаng‘ich sinfdа o‘qitish tizimi, kаsbiy kommunikаtiv kompetensiyаni…