BUDDAVIYLIKDA ASKETIK HAYOT: MEDITATSIYA VA TANTRIK AMALIYOTLARNING FALSAFIY, TARIXIY VA ILMIY TAHLILI

Xudoyberganova, Gulnora

Мотуридийлик · 2026-yil

Annotatsiya

Ушбу мақолада буддавийлик таълимотидаги аскетик ҳаёт тарзи Тҳеравада ва Тибет (Важраяна) анъаналари мисолида қиёсий-таҳлилий ўрганилади. Шунингдек, аскетизмнинг «ўрта йўл» (Мажжҳима Патипада) тамойилига асосланиши, Виная қоидалари орқали тартибга солиниши ҳамда медитация (Шаматҳа, Випассана) ва тантрик амалиётларнинг (Туммо, визуализация) методологик моҳияти ёритилади. Maqolada asketik intizomning nafaqat diniy voz kechish, balki ongni transformatsiya qilish va fiziologik nazoratni ta’minlashdagi roli zamonaviy neyropsixologik tadqiqotlar kontekstida tahlil qilinadi. Theravada an’anasidagi minimalistik yondashuv hamda Tibet buddaviyligidagi murakkab ritualistik va ijtimoiy moslashuvchan asketik shakllar o‘rtasidagi farqlar ochib beriladi. Shuningdek, tadqiqotda asketik intizomning nafaqat monastir devorlari ichidagi yopiq amaliyot, balki zamonaviy dunyoda insonning ruhiy ekologiyasini saqlash va emotsional intellektini rivojlantirishdagi metodologik imkoniyatlari baholanadi. Buddaviylik an’analari orqali zamonaviy shaxsiyat inqirozlarini bartaraf etish va ongni tizimli tarbiyalash bo‘yicha yangi ilmiy xulosalar taqdim etiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarXudoyberganova, Gulnora
JurnalМотуридийлик
Nashr sanasi2026-08-12
Jild6
Son1
Betlar35-40
TilIngliz
DOI10.65944/moturidiy/2026-1/4

Kalit so‘zlar

asketizm, buddaviylik, meditatsiya, tantra, Vajrayana, Theravada, sangxa, Vinaya, ong

Ilmiy soha

Мотуридийлик jurnalidan boshqa maqolalar

Мотуридийлик — barcha maqolalar