Bu maqolada Amir Xusrav Dehlaviyning ruboiy janridagi ulkan merosi o‘rganishga harakat qilingan. Maqolaning maqsadi shoir asarlaridagi mafkuraviy va badiiy usulni o‘rganish, shoirning ruboiy janridagi mahoratini aniqlash, shuningdek uning ruboiylarini tahlil qilish orqali fors-tojik adabiyoti tarixida uning asarlari o‘rnini aniqlashdan iboratdir. U islom olamidagi fors va tojik tillarida ijod qiluvchi shoirlarning asarlariga kuchli ta’sir ko‘rsatgani ilmiy haqiqatdir. Shoirning asarlariga, shu jumladan uning ruboiylariga qiziqish shoirning o‘rta asrlarda mustaqil maktab yarata olganligi bilan bog‘liq. Amir Xusrav Dehlaviy o‘z davrida fors adabiyotining barcha janrlarida ijod qilgan. U ruboiy yozish sohasida kamdan-kam uchraydigan faylasufdir. Shoirning barcha asarlari Xudo, koinot, insoniyat, hayot, yer, sevgi kabi falsafiy fikrlar bilan to‘laligi va asarlaridagi so‘zlarning mukammal tanlangani tufayli noyob merosga aylandi. Bu doiradagi ulkan yutuqlar shoirning ruboiylariga ham tegishlidir. Uning ruboiylarida she’riyatning har qaysi sohasiga tegishli romantik mavzu asosiy omil hisoblansa-da, ijtimoiy va falsafiy fikr doirasida ham keng tarqaldi. U har qanday mavzuni o‘zining she’rlari orqali yetkazib bera oladigan iste’dod sohibiligi bilan insonlarni hayratda qoldiradi. Maqoladagi aytib o‘tilgan fikrlar shoir yashab, ijod etgan adabiy muhit va uning asarlarining Sharq adabiyoti rivojidagi o‘rni va ahamiyatini ochib berishga qaratilgan.
| Mualliflar | NIZAMOVA, Feruza |
|---|---|
| Jurnal | Мотуридийлик |
| Nashriyot | Ўзбекистон Халқаро ислом академияси |
| ISSN | 2181-1881, 2181-189X |
| Nashr sanasi | 2025-05-02 |
| Jild | 3 |
| Son | 4 |
| Betlar | 163-170 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.47980/moturidiy/2023-4/21 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-08-27 |
DOI: 10.47980/moturidiy/2023-4/21 · Maqolaning asl sahifasi
Fors adabiyoti, tasavvuf, ruboiy, badiiy timsol, nazm, shoir, janr, tahlil, asar, til
| APA | NIZAMOVA, Feruza (2025). DEHLAVIY IJODIDA BADIIYAT AN’ANALARI. Мотуридийлик, 3(4), 163-170. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/21 |
|---|---|
| GOST (OAK) | NIZAMOVA, Feruza DEHLAVIY IJODIDA BADIIYAT AN’ANALARI // Мотуридийлик. – 2025. – T. 3, № 4. – B. 163-170. – DOI: 10.47980/moturidiy/2023-4/21. |
| MLA | NIZAMOVA, Feruza. “DEHLAVIY IJODIDA BADIIYAT AN’ANALARI.” Мотуридийлик, 3(4), 163-170, 2025. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/21 |
| Chicago | NIZAMOVA, Feruza. “DEHLAVIY IJODIDA BADIIYAT AN’ANALARI.” Мотуридийлик, 3(4), 163-170 (2025). https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/21 |
| Harvard | NIZAMOVA, Feruza (2025) ‘DEHLAVIY IJODIDA BADIIYAT AN’ANALARI’, Мотуридийлик, 3(4), 163-170. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/21 |
| BibTeX | @article{nizamovaferuza2025,
title = {DEHLAVIY IJODIDA BADIIYAT AN’ANALARI},
author = {NIZAMOVA, Feruza},
journal = {Мотуридийлик},
year = {2025},
volume = {3},
number = {4},
pages = {163-170},
doi = {10.47980/moturidiy/2023-4/21},
url = {https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/21}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Жаҳон мамлакатларида ислом тарихи ва маданиятини ўрганиш жараёнида бирламчи тарихий манбаларга алоҳида эътибор қаратилади. Улар орасида биографик туркумдаги сийрат ва тарожим китоблари алоҳида ўрин эгаллайди. Ушбу…
Maqolada Alixonto‘ra Sog‘uniyning ilmiy-faoliyati davomida yozgan asarlarini va ularning tasnifi haqida so‘z boradi. Sobiq sovet tuzumi XX asrning eng insonparvar, betakror, buyuk asarlarini qabul qilishga tish-tirnog‘i…
Ҳадис тўпламлари орасида арбаин асарлар энг кўп тарқалган китоб тури ҳисобланади. Арбаин китоб муаллифга катта талаблар қўймайди. Зеро, унда 40 та ҳадис бўлиши унинг ягона шарти ҳисобланади.Арбаин ёзишга туртки бўлган…
«Miftoh al-ulum» asari sohaning boshqa manbalaridan o‘zgacha talqin usuliga ega ekanligi bilan farqlanib turadi. Abu Ya‘qub Sakkokiy asardagi mavzuni alohida yondashuv asosida yozganligini har birida sezish mumkin…
Қуръони каримнинг ўрта аср мусулмон халқлари адабиётига таъсири натижасида бир қатор мумтоз адабиёт намуналари вужудга келган. Олтин Ўрда адабиётига мансуб илк бор туркий тилда ёзилган «Қисаси Рабғузий» асари ҳам ана…
Бу илмий мақолада қомусий аллома Абу Абдуллоҳ Муҳаммад ибн Али Ҳаким Термизий қаламига мансуб "Ал-Амсол мин ал-Китоб вас-сунна" (Қуръон ва суннатдан масаллар) номли асари манбашунослик жиҳатдан таҳлил этилди. Унинг…
Маҳмуд Замахшарий ислом илмлари, хусусан, тафсиршуносликка катта ҳисса қўшган олимлардан саналади. Унинг филологик шарҳ сифатида танилган “Кашшоф” асари илмий меросининг гултожи саналади. Асарнинг муҳимлиги сабабли…
Ислом бағрикенглик, мўътадиллик ҳамда маърифат дини ҳисобланади. Ушбу диннинг муқаддас манбалари, хусусан, Қуръон ва ҳадисларда мусулмонлар ўртасида ўзаро адоват, нафрат ва бўлинишга сабаб бўладиган ҳар қандай…
Мақолада ислом динида аёл зотининг қадрланиши, унинг насл бардавомлиги ва баркамоллигини таъминловчи асосий шахс экани таҳлилий ёритиб берилган. Жоҳилият даврига хос қарашлар ва бошқа динларнинг бу борадаги фикрлари…
Буюк жадид намоёндаларидан бири Абдурауф Фитратнинг “Нажот йўли” асарида турли илмлар, хусусан, калом илмининг шаклланиш тарихи, жамият ҳаётида тутган ўрни каби масалалар таҳлил қилинган. Ушбу мақолада “Нажот йўли”…
Мотуридийлик — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi
In the article Amir Khusrav Dekhlavi’s huge heritage in the ruba’i genre is tried to study briefly. The aim of the article is to study the ideological and artistic system of the poet’s works, to identify the poet’s…
Мақолада Қуръони карим ва ҳадиси шарифларда оила, никоҳ, ҳомиладорлик, эр-хотин муносабатлари ва фарзанд тарбиясига оид кўрсатмалар таҳлил қилинган. Муаллиф соғлом авлод шаклланишида онанинг жисмоний ва руҳий…
In this article the author speaks about a idea of forming as healthy inspired man and health of mother and a child which is one of our spiritual values. That is, the creation of a healthy spiritual environment in our…
In this article the author speaks about a idea of forming as healthy inspired man and health of mother and a child which is one of our spiritual values. That is, the creation of a healthy spiritual environment in our…
Мазкур мақолада мумтоз адабиётдаги татаббучилик анъанаси, хусусан Алишер Навоийнинг «Туҳфат ул-афкор» ва Абдураҳмон Жомийнинг «Лужжат ул-асрор» қасидаларининг қиёсий таҳлили берилган. Қасидаларнинг яратилиш тарихи…
It is observed in the article the effects of sufisms of hoj agon and chistiya analizing the quatrains of Amir Husrav Dehleviy in ideological and topical sides. The poet strengthens active national, religious traditions…