Sharq mutafakkirlari merosida ustoz-shogird an’anasi va uni oliy ta’limda tarix fanini o‘qitishda qo‘llash (Forobiy, Beruniy, ibn sino, kaykovus merosi misolida)

SHIRINOVA, FOTIMA

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. Bugungi kunda oliy ta’lim tizimining asosiy vazifasi talabalarga faqat bilim berish emas, balki ularda mustaqil fikrlash, ma’naviy-axloqiy yetuklik va kasbiy mas’uliyatni shakllantirishdan iborat. Bu vazifani amalga oshirishda pedagog va talaba o‘rtasidagi munosabatning sifati hal qiluvchi ahamiyatga ega. Zamonaviy pedagogikada keng qo‘llanilayotgan mentorlik tushunchasi Sharq ta’lim an’analarida asrlar davomida shakllangan ustoz-shogird an’anasi bilan mazmunan uyg‘undir. Movarounnahr va Xuroson mutafakkirlari ilm-fanning turli sohalari bilan bir qatorda ta’lim-tarbiya nazariyasiga ham ulkan hissa qo‘shganlar. Forobiy, Beruniy, Ibn Sino va Kaykovus asarlarida ustozning shaxsiy namunasi, shogirdning faolligi, bilimni bosqichma- bosqich egallash va ilm odobi haqidagi qarashlar tizimli tarzda bayon etilgan [7]. Ushbu meros nafaqat tarixiy-ma’rifiy ahamiyatga, balki bugungi ta’lim amaliyoti uchun ham metodologik qiymatga ega. Tarix fani bu merosni ta’lim jarayoniga tatbiq etish uchun ayniqsa qulay maydon hisoblanadi. Birinchidan, mutafakkirlar merosining o‘zi tarix fanining o‘rganish obyekti bo‘lib, talabalar uni bevosita manbalar orqali o‘rganadi. Ikkinchidan, tarixiy bilim manbalarni tanqidiy tahlil qilishni talab etadi, bu esa ustoz yo‘l-yo‘rig‘i ostida shogirdning mustaqil tadqiqotchilik faoliyatini taqozo qiladi. Ayni paytda texnika oliy ta’lim muassasalarida gumanitar fanlarni o‘qitishda talabalar faolligini oshirish dolzarb muammo bo‘lib qolmoqda. Shundan kelib chiqib, maqolaning maqsadi Sharq mutafakkirlari merosidagi ustoz-shogird an’anasining pedagogik tamoyillarini aniqlash va ularni oliy ta’limda tarix fanini o‘qitishda qo‘llash bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSHIRINOVA, FOTIMA
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
NashriyotБухоро давлат университети
ISSN3060-527X, 3030-380X
Nashr sanasi2026-10-23
Son9
Betlar365-369
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPedagogika
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.834
Indeksga qo‘shilgan2026-10-18

DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.834 · Maqolaning asl sahifasi · PDF

Kalit so‘zlar

mentoring tradition, Al-Farabi, Al-Biruni, Ibn Sina, Kaykavus, history, higher education, mentorship, historical thinking, spiritual heritage, традиция наставничества, Фараби, Беруни, Ибн Сина, Кайкавус, история, высшее образование, наставничество, историческое мышление, духовное наследие

Ilmiy soha

Pedagogika

Iqtibos keltirish

APASHIRINOVA, FOTIMA (2026). SHARQ MUTAFAKKIRLARI MEROSIDA USTOZ-SHOGIRD AN’ANASI VA UNI OLIY TA’LIMDA TARIX FANINI O‘QITISHDA QO‘LLASH (FOROBIY, BERUNIY, IBN SINO, KAYKOVUS MEROSI MISOLIDA). Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 365-369. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.834
GOST (OAK)SHIRINOVA, FOTIMA SHARQ MUTAFAKKIRLARI MEROSIDA USTOZ-SHOGIRD AN’ANASI VA UNI OLIY TA’LIMDA TARIX FANINI O‘QITISHDA QO‘LLASH (FOROBIY, BERUNIY, IBN SINO, KAYKOVUS MEROSI MISOLIDA) // Таълимда истиқболли изланишлар. – 2026. – № 9. – B. 365-369. – DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.834.
MLASHIRINOVA, FOTIMA. “SHARQ MUTAFAKKIRLARI MEROSIDA USTOZ-SHOGIRD AN’ANASI VA UNI OLIY TA’LIMDA TARIX FANINI O‘QITISHDA QO‘LLASH (FOROBIY, BERUNIY, IBN SINO, KAYKOVUS MEROSI MISOLIDA).” Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 365-369, 2026. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.834
ChicagoSHIRINOVA, FOTIMA. “SHARQ MUTAFAKKIRLARI MEROSIDA USTOZ-SHOGIRD AN’ANASI VA UNI OLIY TA’LIMDA TARIX FANINI O‘QITISHDA QO‘LLASH (FOROBIY, BERUNIY, IBN SINO, KAYKOVUS MEROSI MISOLIDA).” Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 365-369 (2026). https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.834
HarvardSHIRINOVA, FOTIMA (2026) ‘SHARQ MUTAFAKKIRLARI MEROSIDA USTOZ-SHOGIRD AN’ANASI VA UNI OLIY TA’LIMDA TARIX FANINI O‘QITISHDA QO‘LLASH (FOROBIY, BERUNIY, IBN SINO, KAYKOVUS MEROSI MISOLIDA)’, Таълимда истиқболли изланишлар, (9), 365-369. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.834
BibTeX
@article{shirinovafotima2026,
  title = {SHARQ MUTAFAKKIRLARI MEROSIDA USTOZ-SHOGIRD AN’ANASI VA UNI OLIY TA’LIMDA TARIX FANINI O‘QITISHDA QO‘LLASH (FOROBIY, BERUNIY, IBN SINO, KAYKOVUS MEROSI MISOLIDA)},
  author = {SHIRINOVA, FOTIMA},
  journal = {Таълимда истиқболли изланишлар},
  year = {2026},
  number = {9},
  pages = {365-369},
  doi = {10.67547/fanistiqbollari.2026.834},
  url = {https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.834}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Pedagogika sohasidagi boshqa maqolalar

Pedagogika sohasidagi OAK jurnallari