O‘zbek tilida harakat va holat semantik maydoniga oid fe’l, ravish va sifatlarning sinsetik tizimi va ularning elektron tezaurusda ifodalanishi

Najmiddinov, Muhammadjon

Қўқон университети хабарномаси · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada o‘zbek tilida harakat va holat ifodalovchi fe’l, ravish hamda sifatlarning sinsetik tizimini yaratish masalalari tadqiq etiladi. Tadqiqotning maqsadi ushbu so‘z turkumlari uchun sinset tuzilishini shakllantirishning besh bosqichli metodikasini ishlab chiqish va uni elektron tezaurusda ifodalashdan iborat. Tadqiqotda komponent, distributiv, kvantitativ tahlil metodlari hamda Word2Vec va BERT asosidagi vektorli tasdiqlash usullaridan foydalanilgan. Material sifatida o‘zbek tilining izohli va sinonimlar lug‘ati, milliy korpus materiallaridan tanlangan 34 ta birlik (15 ta fe’l, 9 ta ravish, 10 ta sifat) xizmat qilgan. Natijada, harakat va holat fe’llari uchun sinonimiya, troponimiya va gipero-giponimiya, ravishlar uchun sinonimiya va uyadoshlik, sifatlar uchun esa sinonimiya, antonimiya va gradual munosabatlarni aks ettiruvchi yaxlit sinsetik tizim yaratildi hamda amaliy jihatdan sinovdan o‘tkazildi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarNajmiddinov, Muhammadjon
JurnalҚўқон университети хабарномаси
NashriyotҚўқон университети
ISSN2181-1695
Nashr sanasi2026-08-19
Jild19
Betlar71-73
TilO‘zbek
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

sinset, harakat fe’li, holat sifati, holat ravishi, troponimiya, gipero-giponimiya, WordNet, elektron tezaurus

Iqtibos keltirish

APANajmiddinov, Muhammadjon (2026). O‘ZBEK TILIDA HARAKAT VA HOLAT SEMANTIK MAYDONIGA OID FE’L, RAVISH VA SIFATLARNING SINSETIK TIZIMI VA ULARNING ELEKTRON TEZAURUSDA IFODALANISHI. Қўқон университети хабарномаси, 19, 71-73. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1773
GOST (OAK)Najmiddinov, Muhammadjon O‘ZBEK TILIDA HARAKAT VA HOLAT SEMANTIK MAYDONIGA OID FE’L, RAVISH VA SIFATLARNING SINSETIK TIZIMI VA ULARNING ELEKTRON TEZAURUSDA IFODALANISHI // Қўқон университети хабарномаси. – 2026. – T. 19. – B. 71-73.
MLANajmiddinov, Muhammadjon. “O‘ZBEK TILIDA HARAKAT VA HOLAT SEMANTIK MAYDONIGA OID FE’L, RAVISH VA SIFATLARNING SINSETIK TIZIMI VA ULARNING ELEKTRON TEZAURUSDA IFODALANISHI.” Қўқон университети хабарномаси, 19, 71-73, 2026. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1773
ChicagoNajmiddinov, Muhammadjon. “O‘ZBEK TILIDA HARAKAT VA HOLAT SEMANTIK MAYDONIGA OID FE’L, RAVISH VA SIFATLARNING SINSETIK TIZIMI VA ULARNING ELEKTRON TEZAURUSDA IFODALANISHI.” Қўқон университети хабарномаси, 19, 71-73 (2026). https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1773
HarvardNajmiddinov, Muhammadjon (2026) ‘O‘ZBEK TILIDA HARAKAT VA HOLAT SEMANTIK MAYDONIGA OID FE’L, RAVISH VA SIFATLARNING SINSETIK TIZIMI VA ULARNING ELEKTRON TEZAURUSDA IFODALANISHI’, Қўқон университети хабарномаси, 19, 71-73. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1773
BibTeX
@article{najmiddinovmuhammadjon2026,
  title = {O‘ZBEK TILIDA HARAKAT VA HOLAT SEMANTIK MAYDONIGA OID FE’L, RAVISH VA SIFATLARNING SINSETIK TIZIMI VA ULARNING ELEKTRON TEZAURUSDA IFODALANISHI},
  author = {Najmiddinov, Muhammadjon},
  journal = {Қўқон университети хабарномаси},
  year = {2026},
  volume = {19},
  pages = {71-73},
  url = {https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1773}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон университети хабарномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон университети хабарномаси — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Najmiddinov, Muhammadjon — boshqa maqolalari