ELEKTRON TEZAURUSLARNING LINGVISTIK-TEXNOLOGIK ASOSLARI, TUZILISHI, TARKIBI VA BIRLIKLARINI TANLASH METODIKASI

Najmiddinov, Muhammadjon

Science time · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada elektron tezauruslarning lingvistik-texnologik asoslari, ularning tuzilishi, tarkibi va an’anaviy lug‘atlardan farqli jihatlari tizimli tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi elektron tezaurus birliklarini tanlash hamda sinsetlarni shakllantirish uchun bosqichma-bosqich metodika ishlab chiqishdan iborat. Tadqiqotda tavsifiy, komponent, distributiv va kvantitativ tahlil metodlaridan, shuningdek, BERT tipidagi transformer modellaridan foydalanilgan. Material sifatida “O‘zbek tilining ta’limiy korpusi” va ARANEUM_UZBEKICUM korpusi tanlangan. Natijada, elektron tezaurusda ma’lumotni tashkil etishning uchta asosiy modeli — iyerarxik daraxt, tarmoqli graf va matritsa tuzilmasi — aniqlangan, shuningdek, korpus ma’lumotlari, chastota ko‘rsatkichlari, semantik bog‘lanish va ekspert bahosini birlashtiruvchi olti bosqichli metodika taklif etilgan. Ishlab chiqilgan metodika o‘zbek tili uchun elektron tezaurus yaratishning amaliy asosini tashkil etadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarNajmiddinov, Muhammadjon
JurnalScience time
Nashr sanasi2026-07-27
Jild4
Son7/2
Betlar128-132
TilIngliz
DOI10.66345/st.7037

Kalit so‘zlar

elektron tezaurus, ontologiya, sinset, korpus lingvistikasi, transformer, BERT, semantik tarmoq, deskriptor.

Ilmiy soha

Science time jurnalidan boshqa maqolalar

Science time — barcha maqolalar