Matnazar abdulhakim va xurshid davron she’rlarida ijodkor obrazining poetik talqini: qiyosiy tahlil

Maxmudov, Sardorbek

Қўқон университети хабарномаси · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqola XX asr o‘zbek she’riyatining ikki yirik vakili – Xurshid Davron (1952) va Matnazar Abdulhakim (1947-2013) ijodini qiyosiy-tipologik metod asosida tahlil qilishga bag‘ishlangan. Tadqiqot obyektini X.Davronning “Shoir haqida rivoyat” va M.Abdulhakimning ‘Darsdan so‘ng” she’rlari tashkil etadi. Maqolada ushbu asarlar janr tabiati, obrazlar tizimi, lirik-epik kompozitsiyasi va poetik tili nuqtayi nazaridan ko‘rib chiqiladi. Tahlil jarayonida ikkala shoir adabiyotning maqsadi va ijodkorning jamiyatdagi o‘rni masalasiga turlicha yondashgani aniqlandi: X.Davron romantik-idealistik, M.Abdulhakim esa realistik-xalqchil yo‘nalishda o‘z g‘oyasini ifodalaydi. X.Davron she’rida shoir obrazi o‘z yagona she’rlar to‘plamini muhtoj bir insonni sovuqdan qutqarish uchun yoqib yuboradi – bu orqali adabiyotning insonparvarlik mohiyati va tirik dard bilan yashash falsafasi ilgari suriladi. M.Abdulhakim she’rida esa qishki tunning qorong‘isida qashqirdan o‘zini himoya qilishga majbur bo‘lgan muallima obrazi orqali ilm, burch va sadoqat tushunchalari ulug‘lanadi. Maqolada G.V.F.Gegel estetikasi, Chexov poetikasi va antropomorfizm kabi nazariy asoslardan foydalanilgan. Tahlil natijasida ikkala she’rda ham olov ramziy obraz sifatida ilm va vijdon timsoli ekanligi ko‘rsatildi. Xulosa sifatida adabiyotning maqsadi – insonni o‘z ulug‘vorligi bilan yuzlashtirish, yovuzlikdan himoya qilish va abadiyat uchun ma’naviy xotira bunyod etish, deb belgilanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMaxmudov, Sardorbek
JurnalҚўқон университети хабарномаси
NashriyotҚўқон университети
ISSN2181-1695
Nashr sanasi2026-08-19
Jild19
Betlar77-80
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

qiyosiy tahlil, poetika, ijodkor obrazi, shoir, sovuq, muallima, adabiyot falsafasi, o‘zbek she’riyati, qashqir, badiiyat, g‘oya, olov, burch

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APAMaxmudov, Sardorbek (2026). MATNAZAR ABDULHAKIM VA XURSHID DAVRON SHE’RLARIDA IJODKOR OBRAZINING POETIK TALQINI: QIYOSIY TAHLIL. Қўқон университети хабарномаси, 19, 77-80. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1775
GOST (OAK)Maxmudov, Sardorbek MATNAZAR ABDULHAKIM VA XURSHID DAVRON SHE’RLARIDA IJODKOR OBRAZINING POETIK TALQINI: QIYOSIY TAHLIL // Қўқон университети хабарномаси. – 2026. – T. 19. – B. 77-80.
MLAMaxmudov, Sardorbek. “MATNAZAR ABDULHAKIM VA XURSHID DAVRON SHE’RLARIDA IJODKOR OBRAZINING POETIK TALQINI: QIYOSIY TAHLIL.” Қўқон университети хабарномаси, 19, 77-80, 2026. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1775
ChicagoMaxmudov, Sardorbek. “MATNAZAR ABDULHAKIM VA XURSHID DAVRON SHE’RLARIDA IJODKOR OBRAZINING POETIK TALQINI: QIYOSIY TAHLIL.” Қўқон университети хабарномаси, 19, 77-80 (2026). https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1775
HarvardMaxmudov, Sardorbek (2026) ‘MATNAZAR ABDULHAKIM VA XURSHID DAVRON SHE’RLARIDA IJODKOR OBRAZINING POETIK TALQINI: QIYOSIY TAHLIL’, Қўқон университети хабарномаси, 19, 77-80. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1775
BibTeX
@article{maxmudovsardorbek2026,
  title = {MATNAZAR ABDULHAKIM VA XURSHID DAVRON SHE’RLARIDA IJODKOR OBRAZINING POETIK TALQINI: QIYOSIY TAHLIL},
  author = {Maxmudov, Sardorbek},
  journal = {Қўқон университети хабарномаси},
  year = {2026},
  volume = {19},
  pages = {77-80},
  url = {https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1775}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон университети хабарномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон университети хабарномаси — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Maxmudov, Sardorbek — boshqa maqolalari

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari