Xorazm jadidchilik harakatining tarixiy-ijtimoiy sharoiti va muammoning ilmiy o‘rganilganlik darajasi

AHMEDOOV, TEMURJON

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. XIX asrning so‘nggi choragi - XX asr boshlarida butun Turkiston hududini qamrab olgan yangilanish ruhi - jadidchilik harakati - ana shunday muhim tarixiy burilishlardan biri sifatida maydonga chiqdi. Mazkur harakat eski ta’lim tizimi va ijtimoiy tuzilmalarni isloh etib, ularning o‘rniga zamonaviy dunyoqarash, tanqidiy tafakkur hamda ilm-fanga tayangan jamiyatni shakllantirishni maqsad qilgan edi. XX asr boshlarida Turkiston hududida yuzaga kelgan jadidchilik harakati milliy uyg‘onish, ma’rifiy islohot va ijtimoiy tafakkur yangilanishining muhim bosqichi hisoblanadi. Mazkur harakat nafaqat ta’lim tizimini modernizatsiya qilish, balki jamiyatning siyosiy, madaniy va ma’naviy hayotini yangilashga qaratilgan kompleks ijtimoiy hodisa sifatida namoyon bo‘ldi. Xorazm jadidchilik harakati O‘zbekistonning tarixiy-iqtisodiy sharoitida o‘zining o‘rni va ahamiyatini egallagan murakkab jarayon bo‘lib ushbu harakat, asosan, ziyolilar va ijtimoiy qatlamlar orasida yangi fikr va g‘oyalarni tarqatish, milliy uyg‘onishni rag‘batlantirish, ta’lim sifatini oshirish va xalqning madaniy hayotini rivojlantirish maqsadida tashkil etilgan. XIX asr oxiri va XX asr boshlarida Xiva xonligidagi turg‘un iqtisodiy va ijtimoiy-siyosiy ahvol, an’anaviy ta’lim tizimining davr talablaridan orqada qolishi jamiyatda tub islohotlar o‘tkazish zaruratini yuzaga keltirdi. Rossiya imperiyasining mustamlakachilik va asoratli shartnomalari sharoitida Xorazm ziyolilari xalqni jaholatdan chiqarish hamda milliy o‘zlikni anglashning yagona yo‘li ma’rifat va islohotlar deb bildilar. Ismoilbek Gasprinskiyning “Usuli jadid” g‘oyalari hamda “Tarjimon” gazetasi ta’sirida Xorazmda yangi usul maktablari, …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarAHMEDOOV, TEMURJON
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
NashriyotБухоро давлат университети
ISSN3060-527X, 3030-380X
Nashr sanasi2026-08-16
Son7
Betlar102-107
TilO‘zbek
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.227
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.227 · Maqolaning asl sahifasi · PDF

Kalit so‘zlar

khorezmian Jadidism, Khanate of Khiva, Young Khivans, enlightenment, historiography, socio-political conditions, level of scholarly study, xорезмский Джадидизм, Хивинское ханство, младохивинцы, просвещение, историография, общественно-политические условия, уровень научной изученности

Iqtibos keltirish

APAAHMEDOOV, TEMURJON (2026). XORAZM JADIDCHILIK HARAKATINING TARIXIY-IJTIMOIY SHAROITI VA MUAMMONING ILMIY O‘RGANILGANLIK DARAJASI. Таълимда истиқболли изланишлар, (7), 102-107. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.227
GOST (OAK)AHMEDOOV, TEMURJON XORAZM JADIDCHILIK HARAKATINING TARIXIY-IJTIMOIY SHAROITI VA MUAMMONING ILMIY O‘RGANILGANLIK DARAJASI // Таълимда истиқболли изланишлар. – 2026. – № 7. – B. 102-107. – DOI: 10.67547/fanistiqbollari.2026.227.
MLAAHMEDOOV, TEMURJON. “XORAZM JADIDCHILIK HARAKATINING TARIXIY-IJTIMOIY SHAROITI VA MUAMMONING ILMIY O‘RGANILGANLIK DARAJASI.” Таълимда истиқболли изланишлар, (7), 102-107, 2026. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.227
ChicagoAHMEDOOV, TEMURJON. “XORAZM JADIDCHILIK HARAKATINING TARIXIY-IJTIMOIY SHAROITI VA MUAMMONING ILMIY O‘RGANILGANLIK DARAJASI.” Таълимда истиқболли изланишлар, (7), 102-107 (2026). https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.227
HarvardAHMEDOOV, TEMURJON (2026) ‘XORAZM JADIDCHILIK HARAKATINING TARIXIY-IJTIMOIY SHAROITI VA MUAMMONING ILMIY O‘RGANILGANLIK DARAJASI’, Таълимда истиқболли изланишлар, (7), 102-107. https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.227
BibTeX
@article{ahmedoovtemurjon2026,
  title = {XORAZM JADIDCHILIK HARAKATINING TARIXIY-IJTIMOIY SHAROITI VA MUAMMONING ILMIY O‘RGANILGANLIK DARAJASI},
  author = {AHMEDOOV, TEMURJON},
  journal = {Таълимда истиқболли изланишлар},
  year = {2026},
  number = {7},
  pages = {102-107},
  doi = {10.67547/fanistiqbollari.2026.227},
  url = {https://doi.org/10.67547/fanistiqbollari.2026.227}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi