Imom saraxsiy – yirik xalqaro huquqshunos olim

MURODKHANOV, Muhammadnur, YUNUSOV, Khaydarali

Мотуридийлик · 2025-yil

Annotatsiya

Ushbu maqola XI asrda yashab ijod qilgan Muhammad ibn Аhmad Аbu Bakr Saraxsiyning hayoti va ilmiy merosiga bag‘ishlangan. Unda Saraxsiyning huquqshunos sifatida xizmatlari bayon etiladi. Saraxsiy islom huquqining rivojlanishiga ulkan hissa qo‘shish bilan birga, islom olamida birinchi bo‘lib xalqaro huquq yo‘nalishiga asos solgan. Saraxsiy asarlarida norma ijodkorligi, huquqni tushunish metologiyasi, huquqning ilmiy nazariy va amaliy masalalari batafsil yoritilgan. Markaziy Osiyo, xususan, O‘zbekiston «Musulmon dunyosining Gugo Grotsiysi» deb nom olgan zabardast olim Muhammad ibn Аhmad Saraxsiy asarlari tufayli xalqaro huquq tug‘ilgan vatandir. Saraxsiy arab olimi Muhammad Shayboniyning «Xalqaro huquq kitobi»ga sharhlar yozish asnosida birinchi bo‘lib «siyar» – «xalqaro huquq»ni huquqning alohida va mustaqil sohasi sifatida ta’riflagan. Xalqaro huquqda Imom Sаraxsiyning o‘rni beqiyos ekanligini nafaqat Sharq olami balki, G‘arb olami ham tan olib kelmoqda. Imom Saraxsiy har tomonlama chuqur tahlil ostida Muhammad Shayboniyning as-Siyar al-Kabir asariga bergan fundamental ta’rifi hali hamon xalqaro huquq uchun asosiy ustun bo‘lib xizmat qilib kelmoqda. Imom Saraxsiy nafaqat xalqaro huquq sohasida balki, Islom huquqi sohasida ham mumtoz adabiyotlarni meros qilib qoldirgan. Ushbu jarayonlarni umumlashtirgan holda O‘rta asrlar musulmon olamida to‘plangan ilmiy bilimlar g‘arbda Uyg‘onish davrini tayyorlash uchun asosiy fundament vazifasini bajarganligini ko‘rishimiz mumkin.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMURODKHANOV, Muhammadnur, YUNUSOV, Khaydarali
JurnalМотуридийлик
NashriyotЎзбекистон Халқаро ислом академияси
ISSN2181-1881, 2181-189X
Nashr sanasi2025-05-02
Jild3
Son4
Betlar59-64
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIslomshunoslik
DOI10.47980/moturidiy/2023-4/7
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

DOI: 10.47980/moturidiy/2023-4/7 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

xalqaro huquq, islom huquqi, yurist, din, islom, «Kitobul-mabsut» (Mufassal kitob), usulul-fiqh, manbalar, faqih, ta’limot, mujtahid, «Sharh as-Siyar al-Kabir»

Ilmiy soha

Islomshunoslik

Iqtibos keltirish

APAMURODKHANOV, Muhammadnur, & YUNUSOV, Khaydarali (2025). IMOM SARAXSIY – YIRIK XALQARO HUQUQSHUNOS OLIM. Мотуридийлик, 3(4), 59-64. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/7
GOST (OAK)MURODKHANOV, Muhammadnur, YUNUSOV, Khaydarali IMOM SARAXSIY – YIRIK XALQARO HUQUQSHUNOS OLIM // Мотуридийлик. – 2025. – T. 3, № 4. – B. 59-64. – DOI: 10.47980/moturidiy/2023-4/7.
MLAMURODKHANOV, Muhammadnur, and YUNUSOV, Khaydarali. “IMOM SARAXSIY – YIRIK XALQARO HUQUQSHUNOS OLIM.” Мотуридийлик, 3(4), 59-64, 2025. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/7
ChicagoMURODKHANOV, Muhammadnur, and YUNUSOV, Khaydarali. “IMOM SARAXSIY – YIRIK XALQARO HUQUQSHUNOS OLIM.” Мотуридийлик, 3(4), 59-64 (2025). https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/7
HarvardMURODKHANOV, Muhammadnur, and YUNUSOV, Khaydarali (2025) ‘IMOM SARAXSIY – YIRIK XALQARO HUQUQSHUNOS OLIM’, Мотуридийлик, 3(4), 59-64. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/7
BibTeX
@article{murodkhanovmuhammadnur2025,
  title = {IMOM SARAXSIY – YIRIK XALQARO HUQUQSHUNOS OLIM},
  author = {MURODKHANOV, Muhammadnur and YUNUSOV, Khaydarali},
  journal = {Мотуридийлик},
  year = {2025},
  volume = {3},
  number = {4},
  pages = {59-64},
  doi = {10.47980/moturidiy/2023-4/7},
  url = {https://doi.org/10.47980/moturidiy/2023-4/7}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Мотуридийлик jurnalidan boshqa maqolalar

Мотуридийлик — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

MURODKHANOV, Muhammadnur — boshqa maqolalari

Islomshunoslik sohasidagi boshqa maqolalar

Islomshunoslik sohasidagi OAK jurnallari