Mâtüri̇dî ve tahâvî’ni̇n kur’an ve hadi̇slerde i̇mân yorumu

TUZCU, Recep

Мотуридийлик · 2025-yil

Annotatsiya

İslâm düşünce tarihinde imanın mahiyetine dair tartışmalar yapılmıştır. Fırkaların iman anlayışındaki farklılıklar temelde iki noktada toplanmaktadır. Bunlar, amelin imanın rüknü olup olmadığı ve dil ile ikrarın imanın rüknü veya şartı olduğu meselesidir. Ebû Hanife’nin görüşlerinin ve kısmen yaşadıkları coğrafyaların ön kabullerinin Tahâvî ve Mâtüridî’nin görüşlerinde etkili olduğu görülmektedir. Mâtüridî ve Tahâvî’nin görüşlerini temellendirme yöntemi, Arap dilinin; lüğavî, şer‘î ve örfî anlamlarına âyet ve hadisleri şahid getirmek buna ilaveten nazari çıkarımlar yapmaktır. Mâtüridî, imanın kalbin tasdiki olduğu için onun kul ile Allah arasında müdahale edilemeyecek bir alan olduğunu söylemiş, Tahâvî ise kalbin tasdiki yanında dilin ikrarını da şart koşmuştur. Mâtüridî, imanın vasıfları ve gerekleri olan ilkelere uymakla kulun imanda “el-ikân” seviyesine ulaşacağı kanaatindedir. Bu sebeple insanların hidâyetini; iman ve el-ikân şeklinde iki kısımda derecelendirmektedir. İnsanlarda kalbi tasdik yanında amelle imanın kemale erişeceğini söylemekte ve al-ikân boyutunu peygamberlerin imanı olarak nitelemektedir. Mâturîdî’ye göre iman ve İslâm tek şey olup amel imandan bir cüz değildir aksine amelin makbul olması için şarttır. Tahâvî’ye göre icmalen iman, inanç esaslarını kalben tasdik, tafsili iman da amellerin tasdikidir. Her iki âlim, ameli imandan cüz saymasa da amelle imanın faziletinin artacağı görüşündedir. İmanın mahiyeti konusunda Tahâvî’nin dilin ikrarını şart koşmakla Mâtüridî’den farklılaştığı görülmektedir.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarTUZCU, Recep
JurnalМотуридийлик
NashriyotЎзбекистон Халқаро ислом академияси
ISSN2181-1881, 2181-189X
Nashr sanasi2025-03-05
Jild2
Son4
Betlar12-23
TilIngliz
DOI10.47980/moturidiy/2022/4/2
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

DOI: 10.47980/moturidiy/2022/4/2 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

Mâtüridî, Tahâvî, İmân, Tasdik, İkan, Amel

Iqtibos keltirish

APATUZCU, Recep (2025). MÂTÜRİDÎ VE TAHÂVÎ’NİN KUR’AN VE HADİSLERDE İMÂN YORUMU. Мотуридийлик, 2(4), 12-23. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2022/4/2
GOST (OAK)TUZCU, Recep MÂTÜRİDÎ VE TAHÂVÎ’NİN KUR’AN VE HADİSLERDE İMÂN YORUMU // Мотуридийлик. – 2025. – T. 2, № 4. – P. 12-23. – DOI: 10.47980/moturidiy/2022/4/2.
MLATUZCU, Recep. “MÂTÜRİDÎ VE TAHÂVÎ’NİN KUR’AN VE HADİSLERDE İMÂN YORUMU.” Мотуридийлик, 2(4), 12-23, 2025. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2022/4/2
ChicagoTUZCU, Recep. “MÂTÜRİDÎ VE TAHÂVÎ’NİN KUR’AN VE HADİSLERDE İMÂN YORUMU.” Мотуридийлик, 2(4), 12-23 (2025). https://doi.org/10.47980/moturidiy/2022/4/2
HarvardTUZCU, Recep (2025) ‘MÂTÜRİDÎ VE TAHÂVÎ’NİN KUR’AN VE HADİSLERDE İMÂN YORUMU’, Мотуридийлик, 2(4), 12-23. https://doi.org/10.47980/moturidiy/2022/4/2
BibTeX
@article{tuzcurecep2025,
  title = {MÂTÜRİDÎ VE TAHÂVÎ’NİN KUR’AN VE HADİSLERDE İMÂN YORUMU},
  author = {TUZCU, Recep},
  journal = {Мотуридийлик},
  year = {2025},
  volume = {2},
  number = {4},
  pages = {12-23},
  doi = {10.47980/moturidiy/2022/4/2},
  url = {https://doi.org/10.47980/moturidiy/2022/4/2}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Мотуридийлик jurnalidan boshqa maqolalar

Мотуридийлик — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi