Ushbu maqolada oʻzbek tilidan ingliz tiliga oʻsmirlar adabiyotini tarjima qilishda realia va kulturemalarni oʻzlashtirishning samarali usullari tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi – tarjima jarayonida milliy oʻziga xoslikni saqlash va maqsadli auditoriyaga tushunarli matn yaratishning optimal yoʻllarini aniqlash. Tadqiqotda qiyosiy-tipologik, transformatsion va lingvomadaniy tahlil metodlari qoʻllanildi. Asosiy material sifatida Xudoyberdi Toʻxtaboyevning “Oltin boshli, shux boshli…” asari va uning ingliz tilidagi qisman tarjimalari, shuningdek, ingliz yozuvchilarining oʻzbek tiliga tarjimalari tahlil qilindi. Natijada realia va kulturemalarni uzatishning beshta asosiy usuli (transliteratsiya, kalqka, funksional analogiya, tavsifiy tarjima va kombinatsiyalashgan usul) aniqlanib, ularning qoʻllanish chastotasi va samaradorligi baholandi. Xulosada oʻsmirlar adabiyotida kombinatsiyalashgan usul (transliteratsiya + qisqa tavsif) eng maqbul ekanligi asoslangan.
| Mualliflar | Kasimova Yulduz Malikovna, Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi |
|---|---|
| Jurnal | Таълим ва тараққиёт |
| Nashriyot | Наманган давлат педагогика институти |
| ISSN | 2022-2026, 2992-9008 |
| Nashr sanasi | 2026-05-14 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Pedagogika |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-22 |
| APA | Kasimova Yulduz Malikovna, & Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi (2026). OʻSMIRLAR ADABIYOTINI TARJIMA QILISHDA REALIA VA KULTUREMALARNI OʻZLASHTIRISH USULLARI (OʻZBEK-INGLIZ MATERIALLARI ASOSIDA). Таълим ва тараққиёт. https://journal.namspi.uz/articleview/864 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Kasimova Yulduz Malikovna, Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi OʻSMIRLAR ADABIYOTINI TARJIMA QILISHDA REALIA VA KULTUREMALARNI OʻZLASHTIRISH USULLARI (OʻZBEK-INGLIZ MATERIALLARI ASOSIDA) // Таълим ва тараққиёт. – 2026. |
| MLA | Kasimova Yulduz Malikovna, and Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi. “OʻSMIRLAR ADABIYOTINI TARJIMA QILISHDA REALIA VA KULTUREMALARNI OʻZLASHTIRISH USULLARI (OʻZBEK-INGLIZ MATERIALLARI ASOSIDA).” Таълим ва тараққиёт, 2026. https://journal.namspi.uz/articleview/864 |
| Chicago | Kasimova Yulduz Malikovna, and Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi. “OʻSMIRLAR ADABIYOTINI TARJIMA QILISHDA REALIA VA KULTUREMALARNI OʻZLASHTIRISH USULLARI (OʻZBEK-INGLIZ MATERIALLARI ASOSIDA).” Таълим ва тараққиёт (2026). https://journal.namspi.uz/articleview/864 |
| Harvard | Kasimova Yulduz Malikovna, and Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi (2026) ‘OʻSMIRLAR ADABIYOTINI TARJIMA QILISHDA REALIA VA KULTUREMALARNI OʻZLASHTIRISH USULLARI (OʻZBEK-INGLIZ MATERIALLARI ASOSIDA)’, Таълим ва тараққиёт. https://journal.namspi.uz/articleview/864 |
| BibTeX | @article{kasimovayulduzmalikovna2026,
title = {OʻSMIRLAR ADABIYOTINI TARJIMA QILISHDA REALIA VA KULTUREMALARNI OʻZLASHTIRISH USULLARI (OʻZBEK-INGLIZ MATERIALLARI ASOSIDA)},
author = {Kasimova Yulduz Malikovna and Muhammadjonova Mohigul Ma’murjon qizi},
journal = {Таълим ва тараққиёт},
year = {2026},
url = {https://journal.namspi.uz/articleview/864}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Mazkur maqolada STEM (Science, Technology, Engineering, Mathematics) yo‘nalishidagi maktablarda chet tillarni o‘qitish metodikasining nazariy va amaliy jihatlari kompleks tahlil qilinadi. Tadqiqotda zamonaviy pedagogik…
Mazkur tadqiqotda maktab bitiruvchilarining texnik va mexanikaga bo‘lgan qiziqishlari asosida ularning texnologik mashinalar va jihozlar yo‘nalishini tanlashga bo‘lgan kasbiy orientatsiyasi empirik jihatdan tahlil…
Ushbu maqolada STEAM- texnologiyasining paydo bo‘lish tarixi haqida fikr yuritilgan, shuningdek maktabgacha ta’limda STEAM texnologiyalaridan foydalanishning afzalliklari xususida ma’lumotlar keltirilgan hamda STEAM…
Mazkur maqolada chet tillarini o‘qitish jarayonida o‘qituvchi va o‘quvchi o‘rtasidagi pedagogik-psixologik muloqotning nazariy asoslari, amaliy ahamiyati va ta’lim samaradorligiga ta’siri kompleks tarzda tahlil etiladi…
Ushbu maqolada sun’iy intellektning ta’limga ta’siri pedagogik, texnologik va axloqiy hodisa sifatida tadqiq etiladi. Asosiy g‘oya shundan iboratki, sun’iy intellekt faqat o‘qitish yoki baholash jarayonini…
Ushbu maqolada Friedrich Froebel tomonidan yaratilgan “Froebel sovg‘alari”ning pedagogik ahamiyati va ularning maktabgacha yoshdagi bolalarning bilish qobiliyatlarini rivojlantirishdagi o‘rni tahlil qilinadi…
Ushbu maqolada Marhamat tumanidagi ziyoratgoh va qadamjolari bilan bog’liq qarashlar va ularning kelib chiqishi haqida ma`lumotlar keltiriladi. Bu ziyoratgohlar o’zining g’ayritabiiy shifo xususiyatlari, shifobaxsh…
Mazkur ilmiy maqolada 8-sinf o‘quvchilarining qisqa masofaga yugurish texnikasini takomillashtirishning nazariy va amaliy asoslari keng yoritilgan. O‘quvchilarning yosh xususiyatlari, jismoniy sifatlari, zamonaviy…
Mazkur maqollada falsafa ta’limi asosida talabalarda vatanparvarlik fazilatlarini rivojlantirish tajriba-sinov ishlarining nitijasi va ularning samaradorligi haqida so’z boradi.
Maqolada zamonaviy o‘zbek jamiyatida futbolni rivojlantirishning o‘ziga xos xususiyatlari ijtimoiy, madaniy va pedagogik jihatdan tahlil etiladi. Futbolning milliy an’analar bilan uyg‘unligi, aholi salomatligini…
Таълим ва тараққиёт — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Ushbu maqolada Charlz Dikkens romanlarida o'smirlar obrazini shakllantirishda sinonimlar va antonimlarning lingvopoetik va ijtimoiy funksiyasi qiyosiy tahlil asosida o'rganiladi. Tadqiqot jarayonida o'smir…
Kirish. Seminar oldidan talaba telefonini ochib, chat oynasiga "Iroda erkinligi bormi?" degan savolni yozadi. Bir necha soniyadan keyin ekranda kirish, uch argument, qarshi fikr va xulosadan iborat silliq matn paydo…
Kirish. Qadimgi Afinada falsafa auditoriyada emas, agorada – bozor maydonida tug'ilgan: Sokrat o'tkinchilarni to'xtatib, ularga "adolat nima?", "fazilatni o'rgatish mumkinmi?" kabi savollar berar, suhbatdoshi esa o'zi…
Kirish. Kasbiy ta’lim tizimi har bir davlatning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishida muhim ahamiyatga ega bo‘lib, unda talabalarning kasbiy tayyorgarligi va ishchi bozoriga mos malakalarini shakllantirish asosiy vazifa…
Kirish. Kasbiy ta’lim tizimi har bir davlatning iqtisodiy rivojlanishi va mehnat bozorining malakali kadrlar bilan ta’minlanishida markaziy o‘rin tutadi. Zamonaviy global iqtisodiyot sharoitida kasbiy ta’limning…
Ta’limda istiqbolli izlanishlar - xalqaro ilmiy-metodik jurnal № 9/2026 ISSN: 3060-527X yo‘nalishlaridan biri sifatida belgilangan. Jumladan, “Ta’lim to‘g‘risida”gi Qonun [1], “Raqamli O‘zbekiston – 2030” strategiyasi…
Kirish. Raqamli texnologiyalarning ta’lim tizimiga jadal integratsiyalashuvi oliy ta’lim jarayonining mazmuni, tashkiliy shakllari va pedagogik yondashuvlariga sezilarli ta’sir ko‘rsatmoqda. Masofaviy ta’lim ana shu…