Ta’lim rus tilida olib boriladigan sinflarda gapirish ko‘nikmasini odatlantiruvchi mashqlar asosida rivojlantirish

Tangatarova, Sohibjamol

Қўқон университети хабарномаси · 2025-yil

Annotatsiya

Maqolada ta’lim rus tilida olib boriladigan umumiy o‘rta ta’lim maktablarining yuqori sinflarida o‘zbek tilini davlat tili sifatida o‘qitish jarayonida og‘zaki nutq – gapirish ko‘nikmasini shakllantirish muammosi tadqiq etilgan. Muallif gapirish ko‘nikmasi faqat nutqiy amaliyot mahsuli sifatida emas, balki maxsus tashkil etilgan, bosqichma-bosqich murakkablashib boruvchi odatlantiruvchi (shartli-nutqiy) mashqlar tizimi orqali shakllanishini asoslaydi. Tadqiqotda nazariy tahlil, pedagogik kuzatuv, darslarni qiyosiy o‘rganish va kontent-tahlil metodlari qo‘llanilgan. Natijada odatlantiruvchi mashqlarning beshta funksional turi (imitativ, substitutsion, transformatsion, reproduktiv va kombinatorli) ajratilgan hamda ularning rus tilli o‘quvchilar uchun o‘ziga xos til aralashuvi (interferensiya) nuqtalariga – so‘z tartibi, agglutinativ qo‘shimchalar ketma-ketligi, kelishik va egalik shakllari, bog‘lama fe’lining yo‘qligi kabi hodisalarga yo‘naltirilgan modeli ishlab chiqilgan. Muallif tomonidan mashqlar tizimini darsga joriy etishning to‘rt bosqichli (“qabul qilish – taqlid – boshqariladigan qo‘llash – erkin qo‘llash”) texnologiyasi taklif qilinadi. Tadqiqot natijalari o‘zbek tili darsliklari, metodik qo‘llanmalar va o‘qituvchilar malakasini oshirish kurslari mazmunini takomillashtirishda foydalanish mumkin bo‘lgan amaliy tavsiyalar bilan yakunlanadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarTangatarova, Sohibjamol
JurnalҚўқон университети хабарномаси
NashriyotҚўқон университети
ISSN2181-1695
Nashr sanasi2025-10-08
Jild16
Betlar233-235
TilO‘zbek
Ilmiy sohaPedagogika
Indeksga qo‘shilgan2026-09-19

Kalit so‘zlar

gapirish ko‘nikmasi, odatlantiruvchi mashq, shartli-nutqiy mashq, davlat tili, ikkinchi til, kommunikativ yondashuv, til interferensiyasi, nutqiy avtomatizm, mashqlar tizimi, rus tilli auditoriya.

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APATangatarova, Sohibjamol (2025). TA’LIM RUS TILIDA OLIB BORILADIGAN SINFLARDA GAPIRISH KO‘NIKMASINI ODATLANTIRUVCHI MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH. Қўқон университети хабарномаси, 16, 233-235. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1795
GOST (OAK)Tangatarova, Sohibjamol TA’LIM RUS TILIDA OLIB BORILADIGAN SINFLARDA GAPIRISH KO‘NIKMASINI ODATLANTIRUVCHI MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH // Қўқон университети хабарномаси. – 2025. – T. 16. – B. 233-235.
MLATangatarova, Sohibjamol. “TA’LIM RUS TILIDA OLIB BORILADIGAN SINFLARDA GAPIRISH KO‘NIKMASINI ODATLANTIRUVCHI MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH.” Қўқон университети хабарномаси, 16, 233-235, 2025. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1795
ChicagoTangatarova, Sohibjamol. “TA’LIM RUS TILIDA OLIB BORILADIGAN SINFLARDA GAPIRISH KO‘NIKMASINI ODATLANTIRUVCHI MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH.” Қўқон университети хабарномаси, 16, 233-235 (2025). https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1795
HarvardTangatarova, Sohibjamol (2025) ‘TA’LIM RUS TILIDA OLIB BORILADIGAN SINFLARDA GAPIRISH KO‘NIKMASINI ODATLANTIRUVCHI MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH’, Қўқон университети хабарномаси, 16, 233-235. https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1795
BibTeX
@article{tangatarovasohibjamol2025,
  title = {TA’LIM RUS TILIDA OLIB BORILADIGAN SINFLARDA GAPIRISH KO‘NIKMASINI ODATLANTIRUVCHI MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH},
  author = {Tangatarova, Sohibjamol},
  journal = {Қўқон университети хабарномаси},
  year = {2025},
  volume = {16},
  pages = {233-235},
  url = {https://www.herald.kokanduni.uz/index.php/public_html/article/view/1795}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Қўқон университети хабарномаси jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон университети хабарномаси — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi

Pedagogika sohasidagi boshqa maqolalar

Pedagogika sohasidagi OAK jurnallari