Nekrotoponimlar va nekronimik tizimining lingvomadaniy xususiyatlari haqida (forish tumani misolida)

Koshkar Xakimov, Rakhmatulla Shokirov

Туркологик тадқиқотлар · 2026-yil

Annotatsiya

Annotatsiya Mazkur maqolada nekronimlar va ular negizida shakllangan nekrotoponimlarning lisoniy tabiati, vujudga kelish omillari hamda lingvomadaniy xususiyatlari Jizzax viloyati Forish tumani onomastik merosi sifatida atroflicha o‘rganilgan. Tadqiqotda nomshunoslikdagi “nekronim” va “nekrotoponim” tushunchalarining chegarasi nazariy jihatdan aniqlanib, shaxs nomi va sakral dafn obidalarining metonimiya orqali oykonim, oronim hamda gidronimlarga ko‘chish (toponimik konversiya) qonuniyatlari ilmiy asoslangan. Maqolada Forish hududidagi ziyoratgoh va qadamjolar nomlarining leksik-semantik tarkibi, ulardagi diniy-ijtimoiy indikatorlar (ota, eshon, xo‘ja, avliyo, abdal) hamda ularning shakllanish modellari tahlil qilingan. Shuningdek, xalq og‘zaki xotirasidagi rivoyatlar, yozma vaqfnomalar, epigrafik bitiklar, XIX asr sayohatnomalari hamda etnografik ma’lumotlar bilan qiyosiy-tanqidiy jihatdan tekshirilgan. Natijalarda, asosan, Forish nekronimik qatlamida islomiy-tasavvufiy va islomgacha bo‘lgan dunyoqarash sintezidan hosil bo‘lgan o‘ziga xos lisoniy xotira fenomeni yetakchi o‘rin egalashini ko‘rsatadi. Ushbu tadqiqot o‘zbek toponimikasining kam o‘rganilgan qatlamlarini tizimlashtirish, hududiy nomlarning etimologiyasini aniqlash hamda mintaqaning tarixiy-madaniy merosini lingvistik jihatdan rekonstruksiya qilishda muhim nazariy va amaliy ahamiyat kasb etadi. Kalit so‘zlar: onomastika, toponimika, nekronim, nekrotoponim, toponimik konversiya, lingvomadaniyat, lisoniy xotira, indikator, Forish tumani, etimologiya.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarKoshkar Xakimov, Rakhmatulla Shokirov
JurnalТуркологик тадқиқотлар
NashriyotСамарқанд давлат университети, https://turkologiya.samdu.uz
ISSN2992-9229, 3060-5318
Nashr sanasi2026-07-30
TilO‘zbek
DOI10.5281/zenodo.22083772
Indeksga qo‘shilgan2026-09-02

Iqtibos keltirish

APAKoshkar Xakimov, & Rakhmatulla Shokirov (2026). NEKROTOPONIMLAR VA NEKRONIMIK TIZIMINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI HAQIDA (FORISH TUMANI MISOLIDA). Туркологик тадқиқотлар. https://doi.org/10.5281/zenodo.22083772
GOST (OAK)Koshkar Xakimov, Rakhmatulla Shokirov NEKROTOPONIMLAR VA NEKRONIMIK TIZIMINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI HAQIDA (FORISH TUMANI MISOLIDA) // Туркологик тадқиқотлар. – 2026. – DOI: 10.5281/zenodo.22083772.
MLAKoshkar Xakimov, and Rakhmatulla Shokirov. “NEKROTOPONIMLAR VA NEKRONIMIK TIZIMINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI HAQIDA (FORISH TUMANI MISOLIDA).” Туркологик тадқиқотлар, 2026. https://doi.org/10.5281/zenodo.22083772
ChicagoKoshkar Xakimov, and Rakhmatulla Shokirov. “NEKROTOPONIMLAR VA NEKRONIMIK TIZIMINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI HAQIDA (FORISH TUMANI MISOLIDA).” Туркологик тадқиқотлар (2026). https://doi.org/10.5281/zenodo.22083772
HarvardKoshkar Xakimov, and Rakhmatulla Shokirov (2026) ‘NEKROTOPONIMLAR VA NEKRONIMIK TIZIMINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI HAQIDA (FORISH TUMANI MISOLIDA)’, Туркологик тадқиқотлар. https://doi.org/10.5281/zenodo.22083772
BibTeX
@article{koshkarxakimov2026,
  title = {NEKROTOPONIMLAR VA NEKRONIMIK TIZIMINING LINGVOMADANIY XUSUSIYATLARI HAQIDA (FORISH TUMANI MISOLIDA)},
  author = {Koshkar Xakimov and Rakhmatulla Shokirov},
  journal = {Туркологик тадқиқотлар},
  year = {2026},
  doi = {10.5281/zenodo.22083772},
  url = {https://doi.org/10.5281/zenodo.22083772}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Туркологик тадқиқотлар jurnalidan boshqa maqolalar

Туркологик тадқиқотлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Koshkar Xakimov — boshqa maqolalari