Bugungi kunda ingliz tilini o‘qitishda faqat grammatik to‘g‘rilik va lug‘at boyligini rivojlantirish yetarli emas, balki o‘quvchilarning real muloqotda vaziyatga mos, muloyim va tabiiy nutq tuza olishi ham muhim ahamiyat kasb etadi. Ayniqsa pragmatik kompetensiyani shakllantirish, ya’ni iltimos bildirish, rad etish, kechirim so‘rash, taklif qilish va ohangni vaziyatga mos tanlash ko‘nikmalarini rivojlantirish zamonaviy til ta’limining dolzarb yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Shu nuqtai nazardan, sun’iy intellekt asosidagi vositalar pragmatik o‘qitishni yanada interaktiv va samarali tashkil etish imkonini beradi. Mazkur tadqiqotning maqsadi sun’iy intellekt asosidagi pragmatik o‘qitishning ingliz tilini o‘rganuvchilarning muloyimlik strategiyalari, ohang tanlovi va tabiiy muloqot ko‘nikmalariga ta’sirini aniqlashdan iborat. Tadqiqotda kvazi eksperimental yondashuv qo‘llanildi. Ma’lumot to‘plash uchun yozma vaziyatli topshiriqlar, og‘zaki role play, pre test va post test usullaridan foydalanildi. Ishtirokchilar sun’iy intellekt platformasi bilan turli kommunikativ vaziyatlarda muloqot qilib, iltimos bildirish, rad etish, kechirim so‘rash, taklif qilish hamda rasmiy va norasmiy ohangdan foydalanishga oid topshiriqlarni bajardilar. Olingan natijalar muloyimlik strategiyasi, ohang mosligi, tabiiylik darajasi va pragmatik xatolar soni bo‘yicha tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari sun’iy intellekt asosidagi mashg‘ulotlar talabalarning pragmatik kompetensiyasiga ijobiy ta’sir ko‘rsatganini ko‘rsatdi. Tajribadan keyin ishtirokchilarning muloyimlik strategiyalaridan foydalanish darajasi oshdi, ohang tanlovi aniqroq bo‘ldi, javoblarning tabiiyligi yaxshilandi va pragmatik xatolar soni kamaydi. Ayniqsa iltimos va rad javoblarida vaziyatga mos, yumshoq va ijtimoiy maqbul ifodalar ko‘proq qo‘llanilgani kuzatildi. Tadqiqot natijalari sun’iy intellekt ingliz tilini o‘qitishda pragmatik kompetensiyani rivojlantirish uchun samarali pedagogik vosita bo‘la olishini tasdiqladi. AI asosidagi pragmatik mashg‘ulotlar o‘quvchilarga real hayotiy muloqotga yaqin vaziyatlarda mashq qilish, tezkor qayta aloqa olish va kommunikativ jihatdan mosroq nutq shakllantirish imkonini beradi. Shu bois mazkur yondashuv ingliz tili ta’limida pragmatik ko‘nikmalarni rivojlantirishning istiqbolli usullaridan biri sifatida baholanishi mumkin.
| Mualliflar | Baxramova, Malika Muzaffarovna |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар |
| Nashr sanasi | 2026-06-15 |
| Jild | 8 |
| Son | 4 |
| Betlar | 487-495 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.70728/c.series.v08.i04.076 |
DOI: 10.70728/c.series.v08.i04.076 · Maqolaning asl sahifasi
sun’iy intellekt, pragmatik kompetensiya, ingliz tili ta’limi, muloyimlik strategiyasi, ohang tanlovi, tabiiy muloqot, AI chatbot, pragmatik o‘qitish.
Ushbu maqola orqali maktab ta’limidan boshlab o‘quvchi yoshlarning tadqiqot malakalarini rivojlantirish va uni yuritishga oid kompetensiyalar, yo‘l-yo‘riqlar borasida fikrlar bildirilgan.
Mazkur maqolada bo‘lajak fizika o‘qituvchilarining metodik kompetentligini rivojlantirishda “Nanotexnologiya” fanini o‘qitishning dasturiy ta’minotini takomillashtirish masalalari yoritilgan. Pedagogik tajriba – sinov…
Ushbu ilmiy maqolada raqamli san’atning zamonaviy taraqqiyoti, uning nazariy-metodologik asoslari hamda ijodiy-madaniy tizimdagi o‘rni kompleks tahlil qilingan. Tadqiqotda raqamli san’atning kompyuter grafikasi, 3D…
Mazkur maqolada boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishi talabalarining til kompetensiyalarini rivojlantirishda adaptiv ta’lim platformalarining didaktik imkoniyatlari, metodik asoslari va samaradorligi tahlil qilinadi…
Shbu maqolada erta bolalik davrida bolada muloqotga ehtiyoj paydo bo‘ladi, buni u eng sodda nutq vositalari orqali qondiradi. Avvalo, nutq ijtimoiy hodisa, muloqot vositasi sifatida yuzaga keladi, keyinroq tevarak…
Ta’lim tizimida sifatni oshirish va uni xalqaro darajada baholash bugungi kunda dolzarb masalalardan biri hisoblanadi. Globallashuv jarayonlari kuchayib borayotgan hozirgi davrda ta’lim mazmuni, metodlari va…
Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf matematika darslarida interfaol metodlardan foydalanishning ahamiyati, mazmuni va samaradorligi yoritilgan. Interfaol usullar orqali o‘quvchilarning mustaqil fikrlash, mantiqiy tafakkur…
This thesis covers effective methods for developing oral speech in students and their pedagogical foundations. The study analyzes the issues of activating students' speech activity, free expression, forming a culture of…
Mazkur maqolada umumiy o‘rta hamda oliy ta’lim muassasalarida kimyo fanlarini o‘qitish jarayoniga yashil kimyo konsepsiyasini integratsiya qilishning nazariy va amaliy jihatlari keng tahlil etilgan. Yashil kimyo…
В статье раскрываются историко-методологические основания развития внеурочной деятельности по физике в школе. Показано, что современные кружковые, исследовательские и проектные формы работы опираются на длительную…