Turkiy mifologik tafakkur va xalq adabiyotidan ko'k rangning semantik qatlamliklari

Qurbanlı, Farqana

FarDU ilmiy xabarlari · 2026-yil

Annotatsiya

Mifologik tafakkur va folklor an'analarida ranglarning muhim roli qadim zamonlardan beri ma'lum. Turkiy mifologik tizimida maxsus semantik va ramziy ma'nolarga ega ranglar orasida ko'k (osmon ko'k) markaziy o'rinni egallaydi. Moviy rang osmon, dengiz, ilohiy kuch va ma'naviy yuksalish bilan bog'liq bo'lib, ham xudoni, ham himoya kuchini ramziy ma'noda anglatadi. Qadimgi turkiy e'tiqodlarda "yomon ko'z"ga qarshi ishlatiladigan ko'k munchoqlar, shuningdek, dostonlar va ertaklarda uchraydigan ko'k otlar va qushlar, shuningdek, rangning qahramonlik, poklik va najot bilan bog'liqligi uning ko'p qatlamli madaniy ahamiyatini namoyish etadi. O'g'uz xoqon dostoni va Dada Qo'rqud kitobida ko'k rang ilohiy qudrat va samoviy kelib chiqishni anglatadi. Shu bilan birga, ma'lum kontekstlarda ko'k rang motam, qayg'u va o'lim ma'nolarini ham o'zida mujassam etgan. Xalq she'riyati va bayati juftliklarida u ko'pincha qayg'u, ajralish va taqdir yukini ramziy ma'noda ifodalaydi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarQurbanlı, Farqana
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2026-02-28
Jild7
Son1
Betlar180-186
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-10-21

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

ko'k rang, turkiy mifologiya, folklor, ramziylik, rang semantikasi, ko'k munchoq, motam motivlari, blue color, Turkic mythology, folklore, symbolism, color semantics, blue bead, mourning motifs

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APAQurbanlı, Farqana (2026). TURKIY MIFOLOGIK TAFAKKUR VA XALQ ADABIYOTIDAN KO'K RANGNING SEMANTIK QATLAMLIKLARI. FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 180-186. https://journal.fdu.uz/main/article/6537
GOST (OAK)Qurbanlı, Farqana TURKIY MIFOLOGIK TAFAKKUR VA XALQ ADABIYOTIDAN KO'K RANGNING SEMANTIK QATLAMLIKLARI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2026. – T. 7, № 1. – B. 180-186.
MLAQurbanlı, Farqana. “TURKIY MIFOLOGIK TAFAKKUR VA XALQ ADABIYOTIDAN KO'K RANGNING SEMANTIK QATLAMLIKLARI.” FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 180-186, 2026. https://journal.fdu.uz/main/article/6537
ChicagoQurbanlı, Farqana. “TURKIY MIFOLOGIK TAFAKKUR VA XALQ ADABIYOTIDAN KO'K RANGNING SEMANTIK QATLAMLIKLARI.” FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 180-186 (2026). https://journal.fdu.uz/main/article/6537
HarvardQurbanlı, Farqana (2026) ‘TURKIY MIFOLOGIK TAFAKKUR VA XALQ ADABIYOTIDAN KO'K RANGNING SEMANTIK QATLAMLIKLARI’, FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 180-186. https://journal.fdu.uz/main/article/6537
BibTeX
@article{qurbanlfarqana2026,
  title = {TURKIY MIFOLOGIK TAFAKKUR VA XALQ ADABIYOTIDAN KO'K RANGNING SEMANTIK QATLAMLIKLARI},
  author = {Qurbanlı, Farqana},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2026},
  volume = {7},
  number = {1},
  pages = {180-186},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/6537}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari