Astrofizika va zarralar fizikasining mavhum tuşunçalarini öqitiş uçun multimediali vizual öquv resursini loyihalaş: multimedia orqali örganiş nazariyasiga asoslangan dizayn modeli

FARXOD, NIYOZOVIÇ

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Katta portlaş, qora tuynuk, kvazar, blazar, elementar zarralar va Quyoş sistemasi kabi ommabop fizika tuşunçalari bevosita kuzatiş va tajribada qayta yaratiş uçun deyarli imkonsiz. Şu sababli ularni öqitişda vizual va audiovizual materiallar hal qiluvçi ahamiyatga ega. Tadqiqotning maqsadi - bunday tuşunçalar uçun multimediali vizual öquv resursini loyihalaş va uning dizayn tamoyillarini kognitiv nazariyalar bilan asoslaş. Iş dizayn-tadqiqot (design-based research) yondaşuvida bajarildi: veb-saytlar, kutubxona fondlari, ma’ruza matnlari, ilmiy maqolalar va hujjatli filmlardan iborat inventar hujjatlar tahlili usulida töplandi, tanlov mezonlari asosida saralandi va 15 ta dizayn tamoyiliga muvofiq qayta işlandi. Natijada tuşunçalar alifbo tartibida tizimlaştirilgan, .pdf, .swf va video şakllardagi, DVD hamda veb orqali foydalaniladigan resurs işlab çiqildi. Dizayn tamoyillari R. Mayerning multimedia orqali örganiş nazariyasi, kognitiv yuklama nazariyasi va geştalt idrok qonunlari bilan soliştirildi. Mazkur nazariy asoslarni tasdiqlovçi empirik ma’lumotlar tahlili körsatdiki, resursda qöllangan tamoyillarning aksariyati uçun örtaça ta’sir kattaligi yuqori (d ≥ 0,8).

Maqolaning asl sahifasi · PDF

Kalit so‘zlar

öquv materiali, multimedia orqali örganiş, ommabop fizika tuşunçalari, astronomiya ta’limi, kognitiv yuklama, vizualizatsiya, dizayn tamoyillari, instructional material, multimedia learning, popular physics concepts, astronomy education, cognitive load, visualisation, design principles, учебный материал, мультимедийное обучение, популярные физические понятия, астрономическое образование, когнитивная нагрузка, визуализация, принципы дизайна

Iqtibos keltirish

@article{farxodniyozovi2026,
  title = {ASTROFIZIKA VA ZARRALAR FIZIKASINING MAVHUM TUŞUNÇALARINI ÖQITIŞ UÇUN MULTIMEDIALI VIZUAL ÖQUV RESURSINI LOYIHALAŞ: MULTIMEDIA ORQALI ÖRGANIŞ NAZARIYASIGA ASOSLANGAN DIZAYN MODELI},
  author = {FARXOD, NIYOZOVIÇ},
  journal = {Таълимда истиқболли изланишлар},
  year = {2026},
  number = {10},
  pages = {173-177},
  url = {https://fanistiqbollari.uz/public/article/1041/}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

• Ingliz tili maşğulotlarida nofilologik yönaliş talabalarining kasbiy kommunikativ kompetensiyasini clil yondaşuvi asosida rivojlantirişning metodik masalalari

  IKROMOVA, MUAZZAM · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada ingliz tili maşğulotlarida nofilologik yönaliş talabalarining kasbiy kommunikativ kompetensiyasini CLIL asosida rivojlantirişga doir metodik masalalar tahlil qilinadi. Maqsadli konseptual tahlil orqali…

• Texnologiya ta’limi metodikasi fanini öqitişda raqamli texnologoyalardan foydalaniş

  BAXTIYOROVA, SOBIRAXON · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Mazkur maqolada texnologiya ta’limi metodikasi fanini öqitiş jarayonida raqamli texnologiyalardan samarali foydalanişning nazariy-metodologik asoslari va amaliy mexanizmlari tahlil qilinadi. Zamonaviy ta’lim makonida…

• Idrokning yaxlitligi va differensiatsiyasi: talabalarda tizimli fikrlaş şakllanişining qonuniyatlari

  AŞRAPOV, NODIRBEK · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-30

  Mazkur maqolada idrokning yaxlitligi va differensiatsiyasi örtasidagi özaro boğliqlik hamda uşbu psixologik jarayonlarning talabalarda tizimli fikrlaşni şakllantirişdagi ahamiyati yoritiladi. Idrokning yaxlitligi…

• Xorijiy tajribalar asosida bölajak maxsus pedagoglarni inklyuziv ta’lim şaroitida öquvçilarning perseptiv könikmalarini rivojlantirişga tayyorlaş

  KARIMOVA, ZULFIYA · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada inklyuziv ta’lim şaroitida alohida ta’lim ehtiyojlari bölgan öquvçilarning perseptiv könikmalarini rivojlantirişga bölajak maxsus pedagoglarni tayyorlaş masalasi xorijiy tajriba asosida tahlil qilingan…

• Klassik mexanikadan kvant va relyativistik paradigmaga ötişda fizika ilmiy tilining semantik transformatsiyasi

  ZAFAR, JÖRAQULOVIÇ, SANJAR, ZAFARJON · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada XX asr boşida nisbiylik va kvant nazariyalarining paydo bölişi fizika ilmiy tilining tayanç tuşunçalariga qanday ta’sir körsatgani tahlil qilinadi. Tadqiqot Nyuton, Maksvell, Plank, Eynşteyn, Minkovskiy, Bor…

• Oliy ta’lim muassasalarida kreativ axborot ta’lim muhitini innovatsion yondaşuv asosida loyihalaşning asosiy yönalişlari

  ALIBOYEV, SOBIR · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada ta’limni raqamlaştiriş şaroitida oliy ta’lim muassasalarida kreativ axborot ta’lim muhitini loyihalaşning metodologik masalalari tadqiq etilgan. “Kreativ axborot ta’lim muhiti” tuşunçasi an’anaviy axborot…

• Maktabgaça ta’limda milliy qadriyatlar asosida bolalarning ma’naviy-axloqiy tarbiyasini rivojlantiriş

  BOBOMURODOVA, SEVINÇ · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada maktabgaça ta’lim taşkilotlarida 5–7 yoşli bolalarning ma’naviy-axloqiy tarbiyasini milliy qadriyatlar asosida rivojlantirişning pedagogik şart-şaroitlari tahlil qilingan. Tadqiqotda özbek xalq pedagogikasi…

• Boşlanğiç taʼlimda tadqiqotga asoslangan taʼlim (ibl) orqali ijtimoiy könikmalar va öquv natijalarini integratsiyalaş: xorijiy tajriba tahlili

  AXMADALIYEVA, MUXARRAMOY · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada boşlanğiç taʼlimda tadqiqotga asoslangan taʼlim (Inquiry-Based Learning, IBL) modelining öquvçilar ijtimoiy könikmalari va öquv natijalariga taʼsiri xorijiy tajriba asosida tahlil qilingan. Ikkilamçi manbalarni…

• Abu homid ğazzoliy axloqiy-ta'limiy qaraşlari integratsiyasi asosida talabalarda ma'naviy-axloqiy kompetentlikni rivojlantirişning pedagogik tizimi

  OÇILOV, YAKUB · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Maqolada Abu Homid Ğazzoliyning axloqiy-ta'limiy qaraşlarini oliy ta'lim mazmuni va jarayoniga integratsiya qiliş orqali talabalarda ma'naviy-axloqiy kompetentlikni rivojlantirişning pedagogik tizimi asoslab berilgan…

• Fizika fanini öqitişda ge–sn yarimötkazgiçlarining elektron xossalarini interaktiv ta’lim vositalari asosida örganiş

  JUMANIYOZOVA, DARMONJON · Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-10-22

  Uşbu maqolada fizika fanini öqitiş jarayonida germaniy–qalay (Ge–Sn) yarimötkazgiçlarining elektron xossalarini interaktiv ta’lim vositalari asosida örganişning metodik imkoniyatlari yoritilgan. Yarimötkazgiçlarning…

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi