Frazeologik birlikleriň sözlükde ýerleşdirilişi

Narbibiş ŞAMMAÝEWA

Туркологик тадқиқотлар · 2026-yil

Annotatsiya

Annotasiýa Türkmen dil biliminiň iň möhüm ugurlarynyň biri bolan Türkmen frazeografiýasynyň nazary esaslary we frazeologiki sözlükleri düzmek däbi häzirki döwürde hem doly we hemmetaraplaýyn öwrenilmän gelýän meseleleriň biridir. Türkmen frazeografiýasynyň taryhynda düýpli öwrülişik bolan, özünde üç müňden gowrak frazeologik birligi jemleýän ilkinji uly göwrümli frazeologik sözlük 1976-njy ýylda neşir edildi. Bu neşir, türkmen frazeograflarynyň bu ugurdaky ilkinji tejribesi bolup, öz döwrüniň ylmy talaplaryna görä möhüm bir gollanmadyr. Elbetde, ilkinji tejribe bolandygy sebäpli, bu sözlügiň hem özüne mahsus artykmaçlyklary we amaly-teoretiki kemçilikleri bar. Sözlügiň iň uly artykmaçlygy, türkmen diliniň baý frazeologik gatlagyny ylmy esasda tertibe salmagy we bu ugurda işleýän hünärmenler, edebiýatçylar hem-de terjimeçiler üçin ygtybarly çeşme hökmünde hyzmat etmegidir. Emma, sözlügiň madda gurluşynda (slovarnaya statya) duş gelýän kemçilikler, şol döwürde türkmen frazeologiýasynyň teoretiki ösüşiniň entek kanagatlanarsyz derejededigini, frazeologik birlikleriň klassifikasiýasy we düşündiriş usullary baradaky ylmy garaýyşlaryň kämilleşmeginiň zerurdygyny subut edýär. Bu işde sözlügiň madda gurluşy, baş sözüň saýlanyp alnyşy we illýustrasiýa (mysallar) bölümi häzirki zaman leksikografik kadalary esasynda seljerilýär. Açar sözler: Türkmen frazeografiýasy, madda gurluşy, baş söz, frazeologik kesgitleme, stilistik belgiler, glossa, illýustrasiýa, leksikografik usullar.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarNarbibiş ŞAMMAÝEWA
JurnalТуркологик тадқиқотлар
NashriyotСамарқанд давлат университети, https://turkologiya.samdu.uz
ISSN2992-9229, 3060-5318
Nashr sanasi2026-03-27
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
DOI10.5281/zenodo.19709357
Indeksga qo‘shilgan2026-09-02

DOI: 10.5281/zenodo.19709357 · Maqolaning asl sahifasi

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APANarbibiş ŞAMMAÝEWA (2026). FRAZEOLOGIK BIRLIKLERIŇ SÖZLÜKDE ÝERLEŞDIRILIŞI. Туркологик тадқиқотлар. https://doi.org/10.5281/zenodo.19709357
GOST (OAK)Narbibiş ŞAMMAÝEWA FRAZEOLOGIK BIRLIKLERIŇ SÖZLÜKDE ÝERLEŞDIRILIŞI // Туркологик тадқиқотлар. – 2026. – DOI: 10.5281/zenodo.19709357.
MLANarbibiş ŞAMMAÝEWA. “FRAZEOLOGIK BIRLIKLERIŇ SÖZLÜKDE ÝERLEŞDIRILIŞI.” Туркологик тадқиқотлар, 2026. https://doi.org/10.5281/zenodo.19709357
ChicagoNarbibiş ŞAMMAÝEWA. “FRAZEOLOGIK BIRLIKLERIŇ SÖZLÜKDE ÝERLEŞDIRILIŞI.” Туркологик тадқиқотлар (2026). https://doi.org/10.5281/zenodo.19709357
HarvardNarbibiş ŞAMMAÝEWA (2026) ‘FRAZEOLOGIK BIRLIKLERIŇ SÖZLÜKDE ÝERLEŞDIRILIŞI’, Туркологик тадқиқотлар. https://doi.org/10.5281/zenodo.19709357
BibTeX
@article{narbibiammaewa2026,
  title = {FRAZEOLOGIK BIRLIKLERIŇ SÖZLÜKDE ÝERLEŞDIRILIŞI},
  author = {Narbibiş ŞAMMAÝEWA},
  journal = {Туркологик тадқиқотлар},
  year = {2026},
  doi = {10.5281/zenodo.19709357},
  url = {https://doi.org/10.5281/zenodo.19709357}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Туркологик тадқиқотлар jurnalidan boshqa maqolalar

Туркологик тадқиқотлар — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari