Mazkur maqolada zamonaviy tilshunoslikda muhim nazariy masalalardan biri hisoblangan valentlik kategoriyasi tahlil qilinadi. Xususan, grammatik shakl valentligining leksema semantik va leksik valentligiga ta’siri uch asosiy yo‘nalishda – cheklanish, kengayish va sifatiy o‘zgarish asosida yoritiladi. Tadqiqot jarayonida o‘zbek tilidagi fe’l nisbatlari, egalik va kelishik shakllari misolida grammatik shakllarning leksemalararo birikish imkoniyatlariga ta’siri dalillanadi. Shuningdek, orttirma nisbat orqali yangi aktantlarning (kauzator, patsiyens), birgalik nisbati orqali esa kontragent valentligining yuzaga kelishi ilmiy asosda izohlanadi. Shuningdek, orttirma nisbat shakllari orqali yangi aktantlarning – kauzator va patsiyens valentligining yuzaga kelishi, birgalik nisbati vositasida esa kontragent valentligining shakllanish jarayoni lingvistik nuqtai nazardan asoslab beriladi. Tadqiqot davomida grammatik shakllarning semantik va sintaktik tuzilishga ta’siri, ularning gap tarkibida aktantlar tizimini qay darajada boyitishi yoki o‘zgartirishi ham ko‘rib chiqiladi. Maqola natijalari grammatik shakl va leksik birliklar o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlikni chuqurroq anglash, valentlik nazariyasini yanada rivojlantirish hamda o‘zbek tilining sintaktik-semantik tizimini tadqiq etishda muhim ilmiy ahamiyat kasb etadi. Mazkur tadqiqot tilshunoslikda grammatik kategoriyalar va leksema valentligining o‘zaro ta’sir mexanizmlarini aniqlashga xizmat qilishi bilan ahamiyatlidir.
| Mualliflar | Shokirova, Xavasxon |
|---|---|
| Jurnal | Қўқон университети хабарномаси |
| Nashr sanasi | 2026-02-11 |
| Jild | 17 |
| Betlar | 223-224 |
| Til | Ingliz |
zamonaviy tilshunoslik, grammatik shakl, leksema, semantik valentlik, leksik valentlik, grammatik shakl valentligi, о‘timsiz fe’l, kauzator, kontragent valentligi, birikish imkoniyatlari, patsiyens valentligi.
Ushbu maqolada so‘z o‘yinlari (kalamburlar)ning kognitiv asoslari va ularning tarjima qilinuvchanlik darajasi G‘afur G‘ulomning “Shum bola” asari misolida tahlil qilinadi. Tadqiqotda o‘zbek, ingliz va rus tillari…
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ijodiy tafakkurini bolalar she’riyati asosida shakllantirish masalasi yoritilgan. Tadqiqotda she’riyat orqali obrazli fikrlash, noodatiy yondashuv va emotsional…
Mazkur maqolada standartlashtirish fanini o‘qitishda xalqaro standartlar mazmunidan foydalanish metodikasi ilmiy-pedagogik jihatdan tahlil qilingan. Hozirgi globallashuv va ishlab chiqarish jarayonlarining xalqaro…
Maqolada klaster asosida ishlab chiqarishni boshqarishning xorijiy tajribasi tahlil qilinib, O‘zbekiston sharoitida uni joriy etish (implementatsiya)ning amaliy modeli taklif etildi. Tahlil natijasida klaster…
This article explores English proverbs that serve as vessels of moral assessments, thus shedding light on the ethical values, societal standards, and cultural ideals found in traditional English folklore. By…
Uzbekistan's economy has experienced rapid growth, with the national poverty rate declining from 11% to 8.9% in 2024. However, many households—particularly in remote areas—continue to face food insecurity. Earlier…
Speaking fluency is vital for students participating in EMI courses, as it enables them to effectively communicate in discussions, give presentations, and engage in seminars and tutorials․ However, EFL students…
This evaluation proposal is drafted to examine the Open Budget initiative launched in 2021 to strengthen budgetary transparency, community engagement in decision-making, and improve government responsiveness. The…
This qualitative study investigates the affective and cultural factors impacting university-level EFL learners' silence․ Drawing on interviews and follow-up reflective journals from 18 university learners in Central…
Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasalarida talabalarning sog‘lom turmush tarzini shakllantirish, ularni jismoniy, ma’naviy va ijtimoiy jihatdan barkamol mutaxassislar sifatida tayyorlash masalalari tahlil qilinadi…