Rezistent arterial gipertenziya: patofiziologik asoslari, zamonaviy tashxis va davolash yondashuvlari

Sheranov A.M.

Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии · 2026-yil

Annotatsiya

Rezistent arterial gipertenziya (RAG) tushunchasi ko‘p yillar avval joriy etilgan bo‘lib, 2018 yilda Amerika Yurak Assotsiatsiyasining (AHA) ilmiy bayonoti va Yevropa Kardiyologiya Jamiyati (ESC) tavsiyalarida qayta tasdiqlangan [1]. Ushbu xavfli klinik holatda arterial bosim uch xil klassga mansub (odatda renin-angiotenzin-aldosteron tizimi blokatori, kalsiy kanali blokatori va diuretik) preparatlar maksimal dozalarda qabul qilinishiga qaramay nazorat ostiga olinmaydi yoki maqsadli darajaga erishish uchun ≥4 ta dori talab etiladi [2]. RAG bilan og‘rigan bemorlarda yurak-qon tomir asoratlari xavfi boshqarilayotgan gipertenziyaga nisbatan ancha yuqori bo‘lib, uzoq muddatli asoratlar va o‘lim ehtimoli deyarli ikki baravar ko‘p uchraydi [3]. Mazkur maqolada RAGni aniqlash va baholashdagi zamonaviy muammolar, ushbu holatning asl patofiziologik mexanizmlari hamda ilg‘or diagnostik va terapevtik yondashuvlar tahlil qilinadi. 2018–2025 yillarda e’lon qilingan ilmiy adabiyotlar, metaanalizlar hamda ESC/AHA kabi nufuzli tuzilmalar tavsiyalari asosida rezistent gipertenziyaga zamonaviy qarashlar yoritilgan. Natijalarga ko‘ra, RAGni samarali boshqarish integratsiyalashgan yondashuvni talab etadi: hayot tarzi o‘zgarishlari, kombinatsiyalangan farmakoterapiya, to‘rtinchi qator preparat sifatida mineralokortikoid retseptor antagonisti, zarur hollarda invaziv usullar (renalsimpatik denervatsiya, barorefleks stimulyatsiyasi) va masofaviy kuzatuv texnologiyalarini qo‘llash orqali arterial bosimni nazorat qilish va asoratlarni kamaytirish mumkin.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSheranov A.M.
JurnalВестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии
NashriyotАссоциация Пульмонологов Центральной Азии
ISSN2181-4988
Nashr sanasi2026-01-03
Jild15
Son10
Betlar93-100
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

rezistent arterial gipertenziya, patofiziologiya, tashxis, davolash, arterial qattiqlik, endotelial disfunktsiya, renin-angiotenzin-aldosteron tizimi, buyrak denervatsiyasi.

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APASheranov A.M. (2026). REZISTENT ARTERIAL GIPERTENZIYA: PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI, ZAMONAVIY TASHXIS VA DAVOLASH YONDASHUVLARI. Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии, 15(10), 93-100. https://journals.tnmu.uz/index.php/bapca/article/view/3272
GOST (OAK)Sheranov A.M. REZISTENT ARTERIAL GIPERTENZIYA: PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI, ZAMONAVIY TASHXIS VA DAVOLASH YONDASHUVLARI // Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии. – 2026. – T. 15, № 10. – B. 93-100.
MLASheranov A.M. “REZISTENT ARTERIAL GIPERTENZIYA: PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI, ZAMONAVIY TASHXIS VA DAVOLASH YONDASHUVLARI.” Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии, 15(10), 93-100, 2026. https://journals.tnmu.uz/index.php/bapca/article/view/3272
ChicagoSheranov A.M. “REZISTENT ARTERIAL GIPERTENZIYA: PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI, ZAMONAVIY TASHXIS VA DAVOLASH YONDASHUVLARI.” Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии, 15(10), 93-100 (2026). https://journals.tnmu.uz/index.php/bapca/article/view/3272
HarvardSheranov A.M (2026) ‘REZISTENT ARTERIAL GIPERTENZIYA: PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI, ZAMONAVIY TASHXIS VA DAVOLASH YONDASHUVLARI’, Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии, 15(10), 93-100. https://journals.tnmu.uz/index.php/bapca/article/view/3272
BibTeX
@article{sheranovam2026,
  title = {REZISTENT ARTERIAL GIPERTENZIYA: PATOFIZIOLOGIK ASOSLARI, ZAMONAVIY TASHXIS VA DAVOLASH YONDASHUVLARI},
  author = {Sheranov A.M.},
  journal = {Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии},
  year = {2026},
  volume = {15},
  number = {10},
  pages = {93-100},
  url = {https://journals.tnmu.uz/index.php/bapca/article/view/3272}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии jurnalidan boshqa maqolalar

Вестник Ассоциации пульмонологов Центральной Азии — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Sheranov A.M. — boshqa maqolalari

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari