Мактабгача таълим ташкилотларида болалар саломатлик ҳолатига ёз мавсумидаги овқатланиш ҳолатини таъсирини гигиеник таҳлили

Эрматов, Низом, Бердиев, Олим, Хайитов, Шохрух, Кенжабаев, Дулта, Собиров, Оғабек

Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали · 2026-yil

Annotatsiya

Мазкур тадқиқотда Тошкет вилоятидаги Ўрта Чирчиқ тумани 25-сонли, Бўка тумани 3-сонли ва 9-сонли давлат мактабгача таълим ташкилотларида 2025 йил ёз мавсумидаги таомномаларнинг озиқ-овқат маҳсулотлари билан таъминланганлиги, макронутриент таркиби ва энергетик қиймати гигиеник жиҳатдан таҳлил қилинди. Мақсад ёзги рациондаги номутаносибликларни аниқлаш ва уларнинг болалар саломатлиги учун эҳтимолий аҳамиятини баҳолашдан иборат. Тавсифий таҳлилда 24 та маҳсулот позицияси ҳамда оқсил, ёғ, карбонсув ва энергетик қийматнинг умумлаштирилган кўрсаткичлари ўрганилди. Таққослаш учун дастлабки ҳисоб жадвалидаги меъёрлар қўлланди; макронутриент ва энергия меъёрларининг 0016-21-сон СанҚваНдаги 3-7 ёшли болалар учун 9-10,5 соатлик режимга мослиги текширилди. Рационда оқсил 49,83 г, ёғ 54,46 г, карбонсув 192,70 г, энергетик қиймат 1453,86 ккални ташкил этиб, таъминланганлик тегишлича 78,29; 84,17; 94,77 ва 88,10% бўлди. Балиқ билан таъминланганлик 42,00%, қатиқ ва кефир билан 45,00%, творог билан 71,10%, сабзавотлар билан 71,23%, мева, резавор ва шарбатлар гуруҳи билан 76,41% ни ташкил этди. Гўшт, нон ва картошка миқдорлари таққослаш даражасига яқин бўлгани ҳолда, оқсилли маҳсулотлар ассортименти ва ўсимлик маҳсулотлари таъминотида номутаносиблик кузатилди. Аниқланган фарқлар таомнома даражасидаги натижалар бўлиб, улар алоҳида болаларда нутритив етишмовчилик ёки касалланиш ошганлигини исботламайди. Ёзги рационни балиқ, сут маҳсулотлари, сабзавот ва мевалар ҳисобига такомиллаштириш, ҳақиқий истеъмол ва овқат қолдиқларини ҳисобга олиш, шунингдек маҳсулотлар хавфсизлиги назоратини таъминлаш мақсадга мувофиқ.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarЭрматов, Низом, Бердиев, Олим, Хайитов, Шохрух, Кенжабаев, Дулта, Собиров, Оғабек
JurnalЖанубий оролбўйи тиббиёт журнали
NashriyotТТА Урганч филиали
ISSN3093-8740, 2012-2021
Nashr sanasi2026-10-19
Jild2
Son5/2
Betlar606-619
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-10-21

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

мактабгача таълим ташкилотлри, ёзги овқатланиш, таомнома, оқсил, энергетик қиймат

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APAЭрматов, Низом, Бердиев, Олим, Хайитов, Шохрух, Кенжабаев, Дулта, & Собиров, Оғабек (2026). МАКТАБГАЧА ТАЪЛИМ ТАШКИЛОТЛАРИДА БОЛАЛАР САЛОМАТЛИК ҲОЛАТИГА ЁЗ МАВСУМИДАГИ ОВҚАТЛАНИШ ҲОЛАТИНИ ТАЪСИРИНИ ГИГИЕНИК ТАҲЛИЛИ. Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали, 2(5/2), 606-619. http://journal.urdti.uz/index/article/view/1202
GOST (OAK)Эрматов, Низом va b. МАКТАБГАЧА ТАЪЛИМ ТАШКИЛОТЛАРИДА БОЛАЛАР САЛОМАТЛИК ҲОЛАТИГА ЁЗ МАВСУМИДАГИ ОВҚАТЛАНИШ ҲОЛАТИНИ ТАЪСИРИНИ ГИГИЕНИК ТАҲЛИЛИ // Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали. – 2026. – T. 2, № 5/2. – B. 606-619.
MLAЭрматов, Низом, Бердиев, Олим, Хайитов, Шохрух, Кенжабаев, Дулта, and Собиров, Оғабек. “МАКТАБГАЧА ТАЪЛИМ ТАШКИЛОТЛАРИДА БОЛАЛАР САЛОМАТЛИК ҲОЛАТИГА ЁЗ МАВСУМИДАГИ ОВҚАТЛАНИШ ҲОЛАТИНИ ТАЪСИРИНИ ГИГИЕНИК ТАҲЛИЛИ.” Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали, 2(5/2), 606-619, 2026. http://journal.urdti.uz/index/article/view/1202
ChicagoЭрматов, Низом, Бердиев, Олим, Хайитов, Шохрух, Кенжабаев, Дулта, and Собиров, Оғабек. “МАКТАБГАЧА ТАЪЛИМ ТАШКИЛОТЛАРИДА БОЛАЛАР САЛОМАТЛИК ҲОЛАТИГА ЁЗ МАВСУМИДАГИ ОВҚАТЛАНИШ ҲОЛАТИНИ ТАЪСИРИНИ ГИГИЕНИК ТАҲЛИЛИ.” Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали, 2(5/2), 606-619 (2026). http://journal.urdti.uz/index/article/view/1202
HarvardЭрматов, Низом, Бердиев, Олим, Хайитов, Шохрух, Кенжабаев, Дулта, and Собиров, Оғабек (2026) ‘МАКТАБГАЧА ТАЪЛИМ ТАШКИЛОТЛАРИДА БОЛАЛАР САЛОМАТЛИК ҲОЛАТИГА ЁЗ МАВСУМИДАГИ ОВҚАТЛАНИШ ҲОЛАТИНИ ТАЪСИРИНИ ГИГИЕНИК ТАҲЛИЛИ’, Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали, 2(5/2), 606-619. http://journal.urdti.uz/index/article/view/1202
BibTeX
@article{article2026,
  title = {МАКТАБГАЧА ТАЪЛИМ ТАШКИЛОТЛАРИДА БОЛАЛАР САЛОМАТЛИК ҲОЛАТИГА ЁЗ МАВСУМИДАГИ ОВҚАТЛАНИШ ҲОЛАТИНИ ТАЪСИРИНИ ГИГИЕНИК ТАҲЛИЛИ},
  author = {Эрматов, Низом and Бердиев, Олим and Хайитов, Шохрух and Кенжабаев, Дулта and Собиров, Оғабек},
  journal = {Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали},
  year = {2026},
  volume = {2},
  number = {5/2},
  pages = {606-619},
  url = {http://journal.urdti.uz/index/article/view/1202}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали jurnalidan boshqa maqolalar

Жанубий оролбўйи тиббиёт журнали — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Эрматов, Низом — boshqa maqolalari

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari