FORTEPIANO IJROCHILIGINING PROFESSIONAL FAOLIYATDA SAHNA HAYAJONI MUAMMOSI

MURATBEKOVA, JANAT

Таълимда истиқболли изланишлар · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish. Zamonaviy musiqiy ijrochilik san’atida sahna faoliyati nafaqat texnik mahoratni, balki ijrochining psixologik barqarorligini ham talab qiladi. Fortepiano ijrochiligi, boshqa cholg‘u asboblari ijrochiligidan farqli o‘laroq, ko‘pincha yakka holda, notasiz (yod holda) va uzoq davom etadigan murakkab dasturlar bilan sahnaga chiqishni taqozo etadi, bu esa ijrochida sahna Ta’limda istiqbolli izlanishlar - xalqaro ilmiy-metodik jurnal № 7/2026 ISSN: 3060-527X hayajonining yuzaga kelish ehtimolini sezilarli darajada oshiradi[1]. Sahna hayajoni muammosi nafaqat yosh, tajribasiz ijrochilarga, balki yetuk professional pianochilarga ham xos bo‘lib, u ijrochilik faoliyatining barcha bosqichlarida - o‘quv jarayonidan tortib professional konsert faoliyatigacha - uchrab turadi. Sahna hayajoni murakkab psixofiziologik hodisa bo‘lib, u ijrochining markaziy asab tizimi, yurak-qon tomir tizimi va psixik holatiga bevosita ta’sir ko‘rsatadi[2]. Ushbu hodisaning o‘ziga xosligi shundaki, u har doim ham salbiy oqibatlarga olib kelavermaydi - ma’lum darajadagi hayajon ijrochining diqqatini jamlashiga, ijodiy safarbarligini oshirishiga xizmat qilishi mumkin. Biroq hayajon me’yoridan oshib ketganda, u ijrochilik jarayonini izdan chiqaradigan, xotira uzilishlariga, texnik xatolarga va hatto sahna faoliyatidan butunlay voz kechishga olib keladigan destruktiv omilga aylanadi. Zamonaviy musiqa ta’limi tizimida yosh ijrochilarni nafaqat texnik jihatdan, balki psixologik jihatdan ham sahna faoliyatiga tayyorlash masalasi dolzarb pedagogik vazifalardan biri hisoblanadi. Ammo amaliyot shuni ko‘rsatadiki, an’anaviy fortepiano pedagogikasida ko‘pincha texnik-badiiy tayyorgarlikka asosiy e’tibor qaratilib, …

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMURATBEKOVA, JANAT
JurnalТаълимда истиқболли изланишлар
Nashr sanasi2026-08-16
Son7
Betlar31-35
TilO‘zbek
DOI10.67547/fanistiqbollari.2026.199

Kalit so‘zlar

piano performance, stage fright, performance psychology, performance phobia, optimal arousal, memory lapse, performance stability, concert practice, фортепианное исполнительство, сценическое волнение, психология исполнительства, сценическая фобия, оптимальное волнение, провалы памяти, устойчивость исполнения, концертная практика

Ilmiy soha

Таълимда истиқболли изланишлар jurnalidan boshqa maqolalar

Таълимда истиқболли изланишлар — barcha maqolalar