<p><em>So‘nggi yillarda tilshunoslikda “kognitiv” va “kognitiv fanlar” atamalari keng qo‘llanilmoqda. Ko‘plab tadqiqotchilar zamonaviy tilshunoslikda yangi ”kognitiv” paradigmalarning paydo bo‘lganligi haqida ta’kidlamoqdalar. Ko‘plab </em><em>tadqiqotchilarning fikriga ko‘ra tilga antroposentrik yondashuv ya’ni tilni inson tafakkuri va ongi bilan chambarchas bog‘langan holda o‘rganish zamonaviy tilshunoslik ilmida yangi yo‘nalishlar kognitiv tilshunoslik hamda lingvomadaniyatshunoslikning vujudga kelishiga zamin yaratdi. XXI asr tilshunosligining peshqadam sohasiga aylanib ulgurgan kognitiv tilshunoslikning vujudga kelish tarixi amerikalik tilshunos Noam Xomkiy nazariyasi bilan bog‘lanadi. Taniqli rus tilshunosi Maslova o‘zining “Kognitiv Tilshunoslik” nomli kitobida kognitivizmni inson ongi, tafakkuri va ular bilan bog‘liq bo‘lgan ruhiy jarayonlar va holatlarni o‘rganadigan ilmiy yo‘nalish deb ta’riflaydi. Demyankova va Kubryakovaning fikricha, kognitiv tilshunoslik tilni axborotni kodlash va uzatishda rol o‘ynaydigan kognitiv mexanizm sifatida o‘rganadi. Tilning dunyoni anglashdagi roli haqidagi mulohazalar antik davrdan hozirgi kungacha turli davr va xalqlarning mutafakkirlarining qarashlarida uchraydi.</em></p>
| Mualliflar | Xalilova, Zarnigor |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2024-09-12 |
| Jild | 30 |
| Son | 3 |
| Til | O‘zbek |
kognitiv tilshunoslik, zamonaviy tilshunoslik, til va ong, ma’no hosil qilish, kontseptualizatsiya., cognitive linguistics, modern linguistics, language and consciousness, making meanings, conceptualization.
Ushbu tadqiqot oliy ta'lim doirasida talabalarning yozma nutqida ishonch va ravshanlikni oshirishga yordam beradigan grammatik kompetentsiyadan tashqari omillarni ko‘rib chiqadi. Talabalarning samaradorligi…
Evfemizmlar til va inson psixologiyasida muhim rol o‘ynaydi. Ushbu maqola evfemizmlarni, xususan ingliz tilini o‘qitish kontekstidagi evfemizmlarning tahlil qilinishining asosiy sabablarini o‘rganadi. Biz…
Ushbu tadqiqot boshlang‘ich darajadagi o‘quvchilarga ingliz tilini o‘rgatishda video o`yinlarning ijobiy ta’sirini o‘rganadi. Video o`yinlarni til o`rganish muhitiga kiritish so`z boyligini, tinglash qobiliyatini va…
Ko‘p hollarda nozik yoki taqiqlangan mavzularni yumshatish yoki yashirish uchun ishlatiladigan evfemizmlar nafaqat ularning aniq ma’nosini, balki yashirin ma’noning boy xususiyatlarini ham o‘z ichiga oladi. Ushbu maqola…
Maqоlada Sharq ilk Uygʻоnish davri va uning ilmiy-falsafiy mоhiyati yоritilgan. Uygʻоnish nоmini оlgan IX-XII asrlarda diniy-falsafiy, ilmiy va tabiiy fanlar rivоji chinakkam sivilizasiyaga turtki bоʻldi. Sharq…
Mazkur maqolada ingliz va oʻzbek tillarida soʻz yasash usullari va ayniqsa abbreviatsiya usulining kelib chiqishi va oʻrganilishi haqida fikr yuritiladi. Shuningdek, ushbu abbreviatsiya usulidan foydalanishda ingliz va…
Mazkur maqola talabalarning ingliz tilida nutqiy kompetensiyasini rivojlantirishda o‘yin texnologiyalari asosida o‘qitish metodikasini o‘rganishga bag‘ishlangan. Bugungi globallashgan dunyoda ingliz tilini mukammal…
Ushbu maqolada badiiy asarlarda tilning ahamiyati muhokama qilinadi, s o‘ z fikr almashish, orzu va maqsadlarni yaratish uchun asosiy element sifatida ta'kidlanadi. Oʻxshatish, ikki na rsa yoki hodisaning oʻxshash…
Xorijiy tillarni o‘qitishning zamonaviy usullarining antropotsentrik paradigmasi talaba shaxsini shakllantirishga, uning o‘zini o‘zi anglashi va ijtimoiy va kasbiy sohalarda rivojlanishi uchun shart-sharoitlarni tashkil…
Ushbu maqola jahon adabiyoti da, xususan, ingliz adabiyotshunosligida drabbl janrining taraqqiyot bosqichlari, ularning xususiyatlari, bugungi zamonaviy adabiyotshunoslikda, xususan, ingliz adabiyotidagi tutgan o‘ rni…