Bolalarda operatsiyadan oldingi ochlik: yoshga doir fiziologik xavf va tavsiyalar

Shoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A.

Педиатрия · 2026-yil

Annotatsiya

Maqolada pediatriya amaliyotida operatsiyadan oldingi ochlik rejimining (fasting) davomiyligi va uning o‘smirlar (12–18 yosh) organizmi suyuqlik sektorlariga ta’siri o‘rganganmiz. Operatsiyadan oldingi ochlik bemorni jarrohlik amaliyotiga tayyorlashning muhim bosqichlaridan biridir. Uning asosiy maqsadi — anesteziya vaqtida oshqozon tarkibidagi massaning nafas yo‘llariga tushishi (aspiratsiya) xavfini kamaytirishdir.Maqsadi: Bolalarda operatsiyadan oldingi ochlikning organizmga ta’sirini o‘rganish, organizmning suv sektorlari holatini bioimpedansometriya yordamida baholashdan va taxlil qilish.Materiallar va usullar: Tadqiqot 2019–2021 yillarda 63 nafar o‘smirlarda o‘tkazildi. Suv sektorlari dinamikasi bioimpedans tahlili yordamida baholandi. Bioimpendansometriya tadqiqoti bemorlarga jarroxlik muolajasidan 30 minut oldin, muolajadan 30 minut o’tgach, va jarroxlik muolajasidan bir sutka o’tib organizmdagi umumiy suv (TBW), hujayra ichi (ICF), hujayra tashqarisi (ECF) sektorlaridagi suyuqlik miqdori tekshirildi.Natijalar va muhokama: O‘smirlik davridagi jadal metabolizm va gormonal qayta qurish uzoq muddatli ochlikka nisbatan yuqori sezuvchanlikni keltirib chiqaradi. 12 soatdan ortiq ochlik organizmda antidiuretik gormon va kortizol darajasini oshiradi, bu esa hujayra ichidagi suyuqlikning (ICF) tomir ichiga chiqib ketishiga sabab bo‘lishi mumkin. Tekshirilgan bemorlarimizning yarmidan ko‘pida (55,6%) operatsiyadan oldin 12 soatdan ortiq vaqt davomida och qolganligi aniqlandi. Bu holat amaliyotda ochlik rejimini nazorat qilishdagi kamchiliklarni va o‘smirlarning uzoq muddatli ochlikka (fasting) nisbatan sezgirligini ko‘rsatadi.Xulosa: O‘smir yoshdagi bolalar operatsiyadan oldingi uzoq muddatli ochlikka nisbatan eng "zaif" yosh toifasi xisoblanadi. 12 soatlik ochlikdan so‘ng ularda nafaqat aylanib yuruvchi qon hajmi, balki hujayra ichidagi suyuqlik zaxiralari ham kamayishi o’z isbotini topdi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarShoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A.
JurnalПедиатрия
NashriyotТошкент педиатрия тиббиёт институти
Nashr sanasi2026-07-31
Son1
Betlar262-267
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

operatsiyadan oldingi ochlik, o‘smirlar, bioimpedansometriya, suv sektorlari, anesteziya, degidratatsiya.

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APAShoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A. (2026). BOLALARDA OPERATSIYADAN OLDINGI OCHLIK: YOSHGA DOIR FIZIOLOGIK XAVF VA TAVSIYALAR. Педиатрия, (1), 262-267. https://journals.tnmu.uz/index.php/pspj/article/view/6004
GOST (OAK)Shoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A. BOLALARDA OPERATSIYADAN OLDINGI OCHLIK: YOSHGA DOIR FIZIOLOGIK XAVF VA TAVSIYALAR // Педиатрия. – 2026. – № 1. – B. 262-267.
MLAShoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A. “BOLALARDA OPERATSIYADAN OLDINGI OCHLIK: YOSHGA DOIR FIZIOLOGIK XAVF VA TAVSIYALAR.” Педиатрия, (1), 262-267, 2026. https://journals.tnmu.uz/index.php/pspj/article/view/6004
ChicagoShoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A. “BOLALARDA OPERATSIYADAN OLDINGI OCHLIK: YOSHGA DOIR FIZIOLOGIK XAVF VA TAVSIYALAR.” Педиатрия, (1), 262-267 (2026). https://journals.tnmu.uz/index.php/pspj/article/view/6004
HarvardShoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A (2026) ‘BOLALARDA OPERATSIYADAN OLDINGI OCHLIK: YOSHGA DOIR FIZIOLOGIK XAVF VA TAVSIYALAR’, Педиатрия, (1), 262-267. https://journals.tnmu.uz/index.php/pspj/article/view/6004
BibTeX
@article{shoraxmedovshshrasulovaa2026,
  title = {BOLALARDA OPERATSIYADAN OLDINGI OCHLIK: YOSHGA DOIR FIZIOLOGIK XAVF VA TAVSIYALAR},
  author = {Shoraxmedov Sh.Sh., Rasulov A.A.},
  journal = {Педиатрия},
  year = {2026},
  number = {1},
  pages = {262-267},
  url = {https://journals.tnmu.uz/index.php/pspj/article/view/6004}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Педиатрия jurnalidan boshqa maqolalar

Педиатрия — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari