This article analyzes the cultural, national, and linguistic features reflected in the riddles of Russian and Uzbek oral folk traditions from a linguocultural perspective. The study examines how national thinking, people's worldviews, and lifestyle characteristics are expressed through language in riddles. Additionally, the commonalities and differences between Russian and Uzbek riddles are highlighted in terms of themes, styles, and imagery systems. The similarities and differences in the riddles of these two peoples are revealed through an exploration of themes, images, symbols, and linguistic devices. Keywords: riddle, linguoculturology, folklore, national thinking, imagery, culture. KIRISH Til insoniyat madaniyatining eng muhim ko‘zgusi sifatida xalqlarning dunyoqarashi, turmush tarzi, an’analari va tarixiy tajribalarini o‘zida mujassam etadi. Ushbu bog‘liqlikni o‘rganishda folklor, xususan, topishmoqlar alohida o‘rin tutadi, chunki ular xalq og‘zaki ijodining eng qadimiy va muhim shakllaridan biri hisoblanadi. Topishmoqlar nafaqat tilning leksik va semantik boyligini, balki xalqning ijtimoiy hayoti, tabiat bilan munosabati va madaniy o‘ziga xosliklarini ham aks ettiradi. Rus va o‘zbek xalqlari, o‘zlarining boy folklor an’analariga ega bo‘lib, topishmoqlar orqali o‘zaro til va madaniyat aloqalarini namoyish etadi. Mazkur maqola ushbu ikki xalqning topishmoqlarini lingvokulturologik nuqtai nazardan tahlil qilishga bag‘ishlanadi. Rus va o‘zbek xalqlari tarixiy jihatdan turli geografik sharoitlarda rivojlangan bo‘lsa-da, ularning folklorida umumiy va o‘ziga xos xususiyatlar mavjud. Rus folklori slavyan dunyoqarashi, sovuq iqlim va o‘rmon madaniyati bilan ajralib tursa, o‘zbek folklori O‘rta Osiyo xalqlarining qishloq xo‘jaligi, issiq iqlim va Islom an’analari bilan boyitilgan. Topishmoqlar bu farqlarni aniq ko‘rsatib beradi, lekin shu bilan birga, xalqlar o‘rtasidagi aloqalar va o‘zaro ta’sir izlarini ham ochib beradi. Masalan, topishmoqlarning tuzilishi va mazmunidagi o‘xshashliklar bu ikki xalqning folklor almashinuvi va madaniy yaqinlashuvi haqida dalolat beradi. Lingvokulturologiya sohasi til va madaniyatning o‘zaro bog‘liqligini o‘rganishda muhim usullarni taklif etadi. Topishmoqlarning leksikasi, sintaktik tuzilishi, ishlatilgan obrazlari va ulardagi madaniy kodlarni tahlil qilish orqali xalqlarning mentaliteti va til xususiyatlari haqida chuqur ma’lumot olish mumkin. Shu nuqtai nazardan, rus va o‘zbek topishmoqlari nafaqat tilshunoslik, balki madaniyatshunoslik va antropologiya uchun ham qimmatli manba hisoblanadi. Masalan, rus tilidagi topishmoqlarning ritmik tuzilishi va o‘zbek tilidagi musiqiy ohangdorlik har bir tilning fonetik va estetik xususiyatlarini ochib beradi. Maqolaning maqsadi rus va o‘zbek xalqlarining topishmoqlarini solishtirish orqali ularning til va madaniyat aloqalarini aniqlash, shuningdek, lingvokulturologik yondashuv asosida umumiy va farqli jihatlarni ajratib ko‘rsatishdir. Tadqiqot jarayonida topishmoqlarning mazmuni, tuzilishi va madaniy konteksti tahlil qilinadi, bu esa nafaqat folklorning o‘ziga xosligini, balki xalqlar o‘rtasidagi tarixiy va madaniy munosabatlarni yoritishga xizmat qiladi. Ushbu ish til va madaniyatning o‘zaro ta’sirini chuqurroq anglashga yordam beradi va kelgusida boshqa xalqlar folklorini solishtirish uchun asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin.
| Mualliflar | Ramazanova, Nazira, Рамазанова, Назира, Ramazanova, Nazira |
|---|---|
| Jurnal | Хорижий лингвистика ва лингводидактика |
| Nashr sanasi | 2025-03-25 |
| Jild | 3 |
| Son | 3/S |
| Betlar | 173-176 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.47689/2181-3701-vol3-iss3/s-pp173-176 |
DOI: 10.47689/2181-3701-vol3-iss3/s-pp173-176 · Maqolaning asl sahifasi
topishmoq, lingvokulturologiya, xalq og‘zaki ijodi, milliy tafakkur, obraz, madaniyat, загадка, лингвокультурология, устное народное творчество, национальное мышление, образ, культура, riddle, linguoculturology, folklore, national thinking, imagery, culture
This article is dedicated to the analysis of the linguistic and pragmatic characteristics of exclamatory expressions in Italian and Uzbek linguoculture. The syntactic, semantic, and pragmatic aspects of exclamatory…
Erkin Vokhidov, a distinguished Uzbek poet and writer who was awarded the titles of "Hero of Uzbekistan" and the Order "For Outstanding Merit" made significant contributions to the development of national literature. He…
This article is dedicated to an in-depth study of the phenomenon of oxymoron, a significant stylistic figure in linguistics and literary studies. The semantic structure of the oxymoron, its inherently contradictory…
This article explores methods of engaging student youth by utilizing the rich spiritual heritage of the Jadids. Additionally, the author notes that through the works created by the Jadids, students can gain access to a…
Since the last decades of the past century, metaphor has deeply penetrated all aspects of human life, as can be seen from numerous studies conducted in this field. The development of cognitive science has greatly…
Effective test design and analysis are essential skills for history teachers, enabling them to develop assessments that measure not only factual knowledge but also critical thinking, source evaluation, and analytical…
The article examines the impact of motivation on improving speaking skills among undergraduate philology students using a task-based language teaching paradigm. It emphasizes the importance of motivation in developing…
This article highlights the necessity of teaching English in general education schools, addressing its academic, cognitive, socio-economic, and cultural aspects. The experience of teaching English from childhood, its…
This article analyzes parenthetical constructions that are introduced into the content of a sentence or the meaning of its individual parts during speech, establishing logical-semantic relationships with the sentence…
The article examines the origins, classification, and typology of dictionaries. It provides a definition of the term "dictionary" and presents a list of monolingual and non-translation dictionaries. Various types of…