Özet: Her dil, onu teşkil eden halkın tarihi ve kültürel birikimiyle kopmaz bir bağ içerisindedir. Bu bağlamda diyalekt ve şiveler, edebî dile kıyasla arkaik unsurları ve kadim dönemlerin izlerini daha muhafazakâr bir biçimde koruyan zengin hazinelerdir. Bu çalışma, Azerbaycan Türkçesinin Gebele şivelerindeki söz varlığını, özellikle terminolojik karakter taşıyan kelimeler ekseninde incelemektedir. Gebele şivelerinin leksik yapısı, bölgenin tarihî, etnografik ve sosyo-kültürel özelliklerini yansıtan özgün bir çeşitliliğe sahiptir. Makalede, edebî dilde unutulmuş veya anlam kaymasına uğramış ancak yerel ağızda canlılığını koruyan tarım, hayvancılık ve günlük yaşam terminolojisi tasnif edilerek analiz edilmiştir. Elde edilen veriler, Azerbaycan dilinin tarihsel katmanlarını ve iç gelişim dinamiklerini anlamak açısından bilimsel bir değer taşımaktadır. Böylece, yerel ağızların unutulmaya yüz tutmuş bu zengin mirasının, yazı dilini besleyen temel bir damar olduğu bir kez daha gözler önüne serilmektedir. Anahtar kelimeler: Azerbaycan dili, Gebele şiveleri, Diyalektoloji, Terminoloji, Leksikoloji, Arkaik kelimeler.
| Mualliflar | Ayten HASANOVA |
|---|---|
| Jurnal | Туркологик тадқиқотлар |
| Nashriyot | Самарқанд давлат университети, https://turkologiya.samdu.uz |
| ISSN | 2992-9229, 3060-5318 |
| Nashr sanasi | 2025-12-27 |
| Til | O‘zbek |
| DOI | 10.5281/zenodo.18340003 |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-02 |
DOI: 10.5281/zenodo.18340003 · Maqolaning asl sahifasi
| APA | Ayten HASANOVA (2025). AZERBAYCAN DİLİNİN GEBELE ŞİVELERİNDE TERMİNOLOJİK KARAKTERLİ KELİMELER. Туркологик тадқиқотлар. https://doi.org/10.5281/zenodo.18340003 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Ayten HASANOVA AZERBAYCAN DİLİNİN GEBELE ŞİVELERİNDE TERMİNOLOJİK KARAKTERLİ KELİMELER // Туркологик тадқиқотлар. – 2025. – DOI: 10.5281/zenodo.18340003. |
| MLA | Ayten HASANOVA. “AZERBAYCAN DİLİNİN GEBELE ŞİVELERİNDE TERMİNOLOJİK KARAKTERLİ KELİMELER.” Туркологик тадқиқотлар, 2025. https://doi.org/10.5281/zenodo.18340003 |
| Chicago | Ayten HASANOVA. “AZERBAYCAN DİLİNİN GEBELE ŞİVELERİNDE TERMİNOLOJİK KARAKTERLİ KELİMELER.” Туркологик тадқиқотлар (2025). https://doi.org/10.5281/zenodo.18340003 |
| Harvard | Ayten HASANOVA (2025) ‘AZERBAYCAN DİLİNİN GEBELE ŞİVELERİNDE TERMİNOLOJİK KARAKTERLİ KELİMELER’, Туркологик тадқиқотлар. https://doi.org/10.5281/zenodo.18340003 |
| BibTeX | @article{aytenhasanova2025,
title = {AZERBAYCAN DİLİNİN GEBELE ŞİVELERİNDE TERMİNOLOJİK KARAKTERLİ KELİMELER},
author = {Ayten HASANOVA},
journal = {Туркологик тадқиқотлар},
year = {2025},
doi = {10.5281/zenodo.18340003},
url = {https://doi.org/10.5281/zenodo.18340003}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Аннотация: Предложения, представляющие собой обращения к собеседнику и выражающие яркие эмоциональные состояния – такие как призыв, просьба, гнев или радость – называются вокативными. Эти конструкции служат не только…
Аннотация: Ар бир улуттун маданиятын, тарыхын, аң-сезимин сактоо, биринчи кезекте турат, ошол себептен элдин руханий байлыгына жана социалдык абалына жараша болот. Улуттук идеология бул элдин тарыхы жана жашоо образы…
Annotatsiya: Xalqimiz o‘xshatishlardan mahorat bilan foydalanadi va bu badiiy adabiyotda ham o‘z aksini topgan. Badiiy asarda o‘xshatishlar badiiy asar tilining tasviriyligi, obrazliligini kuchaytiruvchi, unga…
Özet: Özbek edebiyatının kurucusu Nevâî, Türk millî kimliğinin en güçlü taşıyıcılarından biri kabul edilmektedir. Çağatay Türkçesinin edebî dil olarak kurumsallaştığı bir dönemde yaşayan Nevâî, dönemin diline adını…
Аннотация: В данной статье рассматриваются основные способы передачи узбекских фразеологизмов при их переводе на русский язык. Фразеологические единицы выступают не просто как факультативное средство выразительности, а…
Аннотация: В статье рассматривается пейзажная лирика в поэзии Абдуллы Арипова как важная художественно-философская составляющая современной узбекской литературы. Объектом исследования является поэтическое наследие…
Özet: Bu çalışma, küreselleşme sürecinde Türk dilli toplulukların bilimsel, ekonomik ve sosyo-politik entegrasyonlarını güçlendirmek amacıyla ihtiyaç duyulan “ortak iletişim dili” olgusunu kuramsal ve pratik…
Özet: Bu çalışma, dilin bir iletişim aracı olmanın ötesinde, bireysel kimlik inşası ve toplumsal varoluşun ontolojik temeli olduğu gerçeğinden hareketle, Türk dünyasında dil birliğinin tesis edilmesine yönelik stratejik…
Abstract: This article provides an extensive historical analysis of the development of Kungrad, the geostrategetic and cultural hub of the Southern Aral region between the 17th and 19th centuries. Situated in the…
Annotatsiya: Turkiston Rossiya tomonidan zabt etilgach, Turkistonning XIX asrning 2-yarmi – XX asr boshlaridagi hunarmandchilik va ustaxonalar holat haqida so‘z boradi. Turkiston Rossiya imperiyasi tomonidan bosib…