Maqolada kichik o‘lchamli aerodinamik sinov qurilmasida masshtablashtirilgan avtomobil modellarini sinovdan o‘tkazishda model massasini aniqlash masalasi ilmiy va amaliy jihatdan tadqiq etilgan. Tadqiqot Andijon davlat texnika institutida mavjud bo‘lgan aerodinamik sinov qurilmasida o‘tkazilib, unda xetchbek, sedan va miniven turidagi avtomobillarning 3D printerda tayyorlangan modellaridan foydalanildi. Tadqiqotning dolzarbligi avtomobil aerodinamikasini laboratoriya sharoitida o‘rganishda faqat geometrik masshtablashga asoslanish yetarli emasligi va model massasining o‘lchash aniqligiga sezilarli ta’sir ko‘rsatishi bilan izohlanadi. Tadqiqot jarayonida dastlab n3 qonuniga asoslangan massa tanlash yondashuvi qo‘llandi, biroq ayrim modellar uchun o‘lchash natijalarida sezilarli xatolik va barqarorlikning pasayishi kuzatildi. Shu sababli modellar turli massalarda sinovdan o‘tkazilib, eksperimental ma’lumotlar statistik qayta ishlash orqali tahlil qilindi. Natijada haqiqiy avtomobil massasi bilan sinov modeli massasi o‘rtasida empirik bog‘lanish aniqlanib, optimal natijalar beruvchi munosabat taklif etildi. Olingan natijalar kichik aerodinamik sinov qurilmalari sharoitida sinov modellarining massasini tanlash metodikasini takomillashtirishga xizmat qiladi va avtomobil aerodinamikasini o‘rganishda o‘lchash xatoliklarini kamaytirish imkonini beradi.
| Mualliflar | Dostonbek Pratovich Ergashev |
|---|---|
| Jurnal | Илм-фан ва инновацион ривожланиш |
| Nashr sanasi | 2026-02-25 |
| Betlar | 89-89 |
| DOI | 10.36522/2181-4317/2026-1/89-99 |
DOI: 10.36522/2181-4317/2026-1/89-99 · Maqolaning asl sahifasi
Mazkur maqola paxta tolasidan turli usulda yigirilgan toʻqima matolar ishlab chiqarish uchun moʻljallangan iplarning mexanik xossalarini tadqiq qilishga bagʻishlangan. Ip ishlab chiqarish jarayonida tayyor mahsulotning…
Maqolada O‘zbekiston temiryo‘llarida konteyner tashuvlari sonining oshishiga ta’sir etuvchi omillarning korrelyatsion tahlili ko‘rib chiqilgan. Tahlilning ilmiy usullari, matematik statistika, iqtisodiy tahlil…
Respublikadagi suv iste’molchilarining suvga boʻlgan talabini qondirish maqsadida irrigatsiya tarmoqlari qurish va modernizatsiya qilishga katta e’tibor qaratilib, mavjud suv resurslaridan samarali foydalanishga ta’sir…
Tadqiqot davomida murakkab kо‘p komponentli elastomer kompozit mahsulotlar ishlab chiqarishda vulkanizatsiya jarayonini boshqarishda vulkanizatsiya vaqtini aniqlashga qaratilgan matematik ifodalar asosida kompyuter…
Ushbu maqolada barqaror vodorod ishlab chiqarish uchun fotoelektrik tizimlar bilan birlashtirilgan ishqoriy suv elektrolizi tizimlari samaradorligini oshirish bo‘yicha keng qamrovli tadqiqot natijalari taqdim etilgan…
Maqolada tadqiqotchining raqamli ilmiy identifikatori tushunchasi, barqaror identifikatorlarning ilmiy baholash va boshqaruvdagi o‘rni, ORCIDning ilmiy jarayonlarga integratsiyasi hamda ochiq fan paradigmasi bilan…
Maqolada O‘zbekistonda kon sanoatini rivojlantirish kontekstida kon qazib olish va transport uskunalari samaradorligini oshirishga oid masalalar o‘rganilgan. Unda ochiq kon ekskavatorlari, yuk mashinalari va maydalash…
Tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) sohasida matnlarning semantik o‘xshashligini (Semantic Textual Similarity, STS) aniqlash axborot qidirish, savoljavob tizimlari, matnni umumlashtirish va hujjatlarni avtomatik taqqoslash…
Mazkur tadqiqotda bionik tamoyillarga tayangan holda ishlab chiqilgan, tog‘ echkisining tabiiy yashash jarayonida xavfni baholash hamda individual jismoniy imkoniyatlarga moslashish qobiliyatlarini aks ettiruvchi…
Mazkur maqolada tarixiy manbalar va fragmentar qoldiqlar asosida arxeologik obyektlarni qayta tiklash uchun gibrid geometrik modellar ishlab chiqish yondashuvi taklif etilgan. Tadqiqot obyekti sifatida Farg‘ona viloyati…