Mazkur maqolada o‘zbek va ingliz tillaridagi hissiyot (emotsiya) leksik-semantik maydoni birliklarini parallel korpuslar asosida semantik ekvivalentlik nuqtai nazaridan tadqiq etish hamda ularni ko‘p qatlamli annotatsiya qilish modeli taklif etiladi. Hozirgi kunda tabiiy tilni qayta ishlash (Natural Language Processing – NLP), mashinali tarjima va sun’iy intellekt tizimlarining jadalrivojlanishi hissiyot ifodalovchi til birliklarini chuqur lingvistik tavsiflashni talab etmoqda. Ayniqsa, parallel korpuslarda hissiyot birliklarining nafaqat lug‘aviy, balki semantik, pragmatik va lingvomadaniy xususiyatlarini ham aks ettiruvchi annotatsiya tizimini yaratish dolzarb masalalardan biridir. Tadqiqotda qiyosiy-tipologik, korpus lingvistikasi, komponent tahlili hamda semantik tahlil metodlaridan foydalanildi. O‘zbek va ingliz tillaridagi hissiyot birliklarining tarjima ekvivalentlari qiyosiy tahlil qilinib, ularning semantik mosligi, emotsional valentligi, intensivligi va pragmatik vazifalari tavsiflandi. Shuningdek, parallel korpuslar uchun hissiyot birliklarini tavsiflovchi ko‘p qatlamli annotatsiya modeli ishlab chiqildi.
| Mualliflar | Nezire Enverevna, Abduramanova |
|---|---|
| Jurnal | Science time |
| Nashr sanasi | 2026-06-18 |
| Jild | 4 |
| Son | 6/1 |
| Betlar | 337-346 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.66345/stj.6836 |
DOI: 10.66345/stj.6836 · Maqolaning asl sahifasi
hissiyot, emotsiya, leksik-semantik maydon, parallel korpus, semantik ekvivalentlik, annotatsiya, korpus lingvistikasi, pragmatika, mashinali tarjima, NLP
Maqola ingliz va o‘zbek tillarida huquqiy terminlarning semantik ekvivalentligi masalasini o‘rganadi. Tadqiqotda turli huquq tizimlari, tarixiy rivojlanish va institutsional tafovutlar sababli to‘liq ekvivalentlik har…
Ushbu maqolada tilshunos olimlarning nazariy asoslari asosida ingliz va qoraqalpoq tillaridagi “nutq” konseptosferasining semantik tuzilishi tadqiq etilgan. Tadqiqot nutqqa oid leksik birliklarni ularning akustik…
This article explores the concept of the Virtual Linguistic Personality (VLP) and examines the socio-pragmatic features of gender-specific self-presentation in Uzbek digital communication. Based on a representative…
The cognitive benefits of bilingualism and multilingualism are examined in this article, which emphasizes how using many languages improves a number of mental functions. According to research, multilingual people have…
This article presents a contrastive cognitive-pragmatic study of somatic phraseological units (idioms containing body parts) that express the emotion of anger in English and Uzbek. Applyin the conceptual metaphor and…
Ushbu maqolada bo‘lajak ingliz tili o‘qituvchilarining leksik kompetensiyasini shakllantirishning nazariy va amaliy asoslari yoritilgan. Leksik kompetensiya tushunchasi, uning tarkibiy qismlari, pedagogik sharoitlari va…
This study provides a contrastive cognitive-semantic investigation of spatial metaphors in English and Uzbek, examining their linguistic realizations and cultural conceptualizations. Grounded in Conceptual Metaphor…
This paper investigates the integration of generative artificial intelligence platforms, specifically ChatGPT, within the pedagogical architecture of Phenomenon-Based Learning (PhenoBL) in English as a Foreign Language…
Mazkur maqolada tarixiy asrlarda uchraydigan etnik belgiga ega bo„lgan onomasti birliklar tahlilga tortilgan. Amir Temurning “Temur tuzuklari”, Zahiriddin Muhammad boburning “Boburnoma” kabi asrlarida uchraydigan…
Ushbu maqolada vaqf mulklarining ta’lim va ilm-fan rivojidagi o‘rni tarixiy manbalar asosida tahlil qilinadi. Vaqf instituti musulmon jamiyatlarida ilmiy markazlar, madrasalar, kutubxonalar va boshqa ma’rifiy…