Talabalarda bashoratlash ko‘nikmalarini shakllantirishning ilmiy pedagogik masalalari

Rustamov , Bektosh

Мактабгача ва мактаб таълими · 2025-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada talabalarni yetuk mutaxassis sifatida tayyorlashda ilmiy bashoratlash ko‘nikmalarinishakllantirish muhim masala sifatida o‘rganilgan. Bugungi zamon talabi esa bashorat qilishning ilmiy muammolarinijamiyatimizning har bir sohasida, shuningdek, ta’lim jarayonini didaktik loyihalashda qo‘llash muhim ekanligini asoslabko‘rsatadi. Bizning fikrimizcha, ilmiy bashorat qilish kompetensiyasi o‘zining shakllanish jihatidan pedagogik jarayonningobyektlari yoki subyektlari bo‘yicha ilmiy asoslangan. Keyingi davrda ilmiy bashorat qilish orqali bilim olishga qaratilganharakatlarni qobiliyatlar tizimida rivojlantirish maxsus tashkil etilgan va maqsadli jarayonlarda aks etadi. Bashorat qilishqobiliyati asosan bo‘lajak o‘qituvchining kasbiy faoliyatini barqaror yo‘nalishini ta’minlashda hamda ta’lim amaliyotigazamonaviy innovatsion texnologiyalarni qo‘llashda yangi imkoniyatlar samarasi sifatida ko‘riladi. Bo‘lajak o‘qituvchilarningbashorat qilish qobiliyatini rivojlantirishda ushbu yondashuvdan foydalanish zarurligini ta’kidlagan N. V. Buldakovaningilmiy tushunchalarini qo‘llab-quvvatlaymiz. Muallif ilmiy bashorat qilishning asosiy maqsadini shaxsiy rivojlanishga individualyo‘naltirilgan yondashuvni qo‘llash deb belgilaydi. Tadqiqotchilar fikriga ko‘ra, bashorat qilish shaxsning amalgaoshirish va professional faoliyatni bajarishga bo‘lgan ehtiyojiga bo‘ysunadi. Pedagogika va psixologiya yo‘nalishi talabasiuchun o‘qituvchining qiymat-semantik yo‘nalishi quyidagicha ko‘rinadi: talabalarning qiziqishlari, ularning munosabatlari,motivlari va qadriyatlari. Ushbu yondashuvni amalga oshirishdan ko‘zlangan maqsad uning bashorat qilish xususiyatinita’kidlaydi. Ilmiy bashorat qilishning tuzilmasi faoliyat sifatidagi maqsaddan, uning tegishli vazifalarga bo‘linishidan hamdabashorat qilish jarayonidan iborat bo‘lib, uning tarkibiy birliklari ilmiy bashorat qilish harakatlarining algoritmi, natija va mosmaqsaddir.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarRustamov , Bektosh
JurnalМактабгача ва мактаб таълими
Nashr sanasi2025-08-01
Jild3
Son8
TilO‘zbek
DOI10.5281/zenodo.16976618

Kalit so‘zlar

bashorat qilish qobiliyati, didaktik loyihalash jarayoni, bashoratlash ko‘nikmalari, akmeologik yondashuv, bashoratli kompetensiya

Ilmiy soha

Мактабгача ва мактаб таълими jurnalidan boshqa maqolalar

Мактабгача ва мактаб таълими — barcha maqolalar