Marinovad qilinuvchi mahsulotlarni iste’molining inson organizmida ta’sirini o’rganish

Nomozboyeva M.A., Axmedov J.E., Jo’maboyev T.Sh.

Гуманитар ва табиий фанлар журнали · 2026-yil

Annotatsiya

Kirish: Inson evoltsiyasiga nazar solsak, asosiy ehtiyoj yashash uchun kurashga qadalgan juda ko’plab rivojlanish bosqichlarini ko’rishimiz bu tabiiy holat. Salomatlik va normal fiziologik holat haqida tushunchaga ega bo’linmagan davrda ham inson ozuqaga va har doim baquvvat ya’ni sog’lom holatda bo’lishi hayot uchun kurashda eng ustuvor belgilardan biri hisoblangan. Keyin zamonaviylashgan hayot tarzi mavsumga mos oziq-ovqatni iste’mol qilar ekan, foydali mahsulotlarni saqlashda bosh qotira boshlagani, oziq-ovqat sanoatidagi juda ajoyib burilishlardan biri bo’lgan. Meva, sabzavotlar hamda turli mahsulotlarni marinovad qilish esa shu jarayonning ajralmas qismi hisoblanadi. Bu mahsulotlarni inson organizmiga va organlar sistemasiga ta’siri doimiy ravishda bir xil emas. Bu jarayon individual hisoblanadi. Lekin ko’plab tajribalarga asoslanib parhez stollariga ajratilina boshlagan taomnoma, davolanish jarayonini ijobiy tarafga siljishiga juda katta ta’sir o’tqazgan. Maqsad: Biz ushbu maqola davomida ayrim marinovad qilingan mahsulotlarning inson organizmiga ta’sirini o’rganib chiqamiz. Inson organizmi faoliyatining sog’lomlik ko’rsatgichida ovqatlanishni ahamiyatini va moddalar almashinuvi jarayonini taqqoslash natijalarini nazorat qilish, ayrim bugungi kundagi kasalliklarni oldini olish yoki hayot sifatini yaxshilashga katta xissa qo’shishini ko’rishimiz mumkin. Tadqiqotning asosiy maqsadi sifatida marinovad qilinuvchi mahsulotlarni iste’molining inson organizmi faoliyatiga ta’sirini o’rganishning muhim ahamiyatini aniqlashdir. Materiallar va usullar: mazkur ilmiy maqola turli ilmiy tahliliy va tizimli yondashuv asosida olib borildi. Ilmiy tadqiqot metodlari quyidagilar:- Oziq-ovqat gigiyenasi va ovqatlanishni normal fiziologik tashkillash bo’yicha adabiyotlar tahlili;- Ovqatlanishga bog’liq epidemiologik va klinik tadqiqot natijalari bo’yicha ma’lumotlarni umumlashtirish;- Marinovad qilinuvchi mahsulotlar va marinovadlarning kimyoviy jihatdan tarkibi va mikrobiologik tarkibini taqqoslash;- Salomatlikka ta’sir qiluvchi turli oziq ovqatlar, xususan marinovad mahsulotlarini baholash bo’yicha tahlillar;Shuningdek, baholash uchun ko’rsatgichlar natriy, nitritlar va nitratlar, probiotik bakteriyalarni borligi hamda pH darajasi va turli biologik faol moddalarni o’zida saqlashini hisobga olindi. Natijalar: taqdim etilgan maqola uchun o’tkazilgan tadqiqot natijasi shuni ko’rsatadiki, marinovad qilinuvchi mahsulotlarni iste’mol qiluvchi organizm uchun ta’sir mexanizmi murakkab hamda ko’p omilli ekanligini ko’rishimiz mumkin. To’plangan ma’lumotlar marinovad mahsulotlarining inson salomatligiga ta’siri albatta ularni tayyorlanish jarayoni va texnologiyasi, kimyoviy jihatdan tarkibi, fermentatsiya jarayoni, darajasiga hamda iste’mol qilinadigan miqdoriga bevosita bog’langanligini ko’rsatadi. Xulosa: inson organizmi uchun iste’mol qilinadigan marinovad mahsulotlari kunlik ovqatlanish ratsionida asosiy o’rinni egallaydi, lekin bu mahsulotlarni ko’p iste’moli yokida iste’mol qilishda ehtiyotkorlik va me’yor bo’lishi lozimdir. Fermentatsiya jarayoni yordamida tayyorlangan, tuzi past bo’lgan marinovad mahsulotlari organizm uchun nisbatan foydaliroq hisoblanib, ichakdagi mikroflorani qo’llaydi. Yuqori darajada natriy va turli kimyoviy ionlarni saqlovchi birikmalar bilan to’yingan mahsulotlarni esa kunlik ratsiondagi iste’molini cheklangan, ma’lum miqdorda yeyish tavsiya etiladi. Ushbu natijalardan foydalanib, sog’lom ovqatlanish, marinovad qilingan oziq-ovqatlar iste’moli strategiyalarini ishlab chiqishda ilmiy asos sifatida xizmat qiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarNomozboyeva M.A., Axmedov J.E., Jo’maboyev T.Sh.
JurnalГуманитар ва табиий фанлар журнали
NashriyotEMU University
ISSN2026-2027, 2181-4007
Nashr sanasi2026-03-14
Son31
Betlar87-90
TilO‘zbek
Ilmiy sohaTibbiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-27

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

marinovad qilinuvchi mahsulotlar, marinovadlar, oziq-ovqat mahsulotlar, fermentatsiya, natriy ionlari, nitrozaminlar, ichak mikrobiotasi, salomatlik holati.

Ilmiy soha

Tibbiyot

Iqtibos keltirish

APANomozboyeva M.A., Axmedov J.E., & Jo’maboyev T.Sh. (2026). MARINOVAD QILINUVCHI MAHSULOTLARNI ISTE’MOLINING INSON ORGANIZMIDA TA’SIRINI O’RGANISH. Гуманитар ва табиий фанлар журнали, (31), 87-90. https://journals.tnmu.uz/index.php/gtfj/article/view/4191
GOST (OAK)Nomozboyeva M.A., Axmedov J.E., Jo’maboyev T.Sh. MARINOVAD QILINUVCHI MAHSULOTLARNI ISTE’MOLINING INSON ORGANIZMIDA TA’SIRINI O’RGANISH // Гуманитар ва табиий фанлар журнали. – 2026. – № 31. – B. 87-90.
MLANomozboyeva M.A., Axmedov J.E., and Jo’maboyev T.Sh. “MARINOVAD QILINUVCHI MAHSULOTLARNI ISTE’MOLINING INSON ORGANIZMIDA TA’SIRINI O’RGANISH.” Гуманитар ва табиий фанлар журнали, (31), 87-90, 2026. https://journals.tnmu.uz/index.php/gtfj/article/view/4191
ChicagoNomozboyeva M.A., Axmedov J.E., and Jo’maboyev T.Sh. “MARINOVAD QILINUVCHI MAHSULOTLARNI ISTE’MOLINING INSON ORGANIZMIDA TA’SIRINI O’RGANISH.” Гуманитар ва табиий фанлар журнали, (31), 87-90 (2026). https://journals.tnmu.uz/index.php/gtfj/article/view/4191
HarvardNomozboyeva M.A., Axmedov J.E., and Jo’maboyev T.Sh (2026) ‘MARINOVAD QILINUVCHI MAHSULOTLARNI ISTE’MOLINING INSON ORGANIZMIDA TA’SIRINI O’RGANISH’, Гуманитар ва табиий фанлар журнали, (31), 87-90. https://journals.tnmu.uz/index.php/gtfj/article/view/4191
BibTeX
@article{nomozboyevamaaxmedovje2026,
  title = {MARINOVAD QILINUVCHI MAHSULOTLARNI ISTE’MOLINING INSON ORGANIZMIDA TA’SIRINI O’RGANISH},
  author = {Nomozboyeva M.A., Axmedov J.E. and Jo’maboyev T.Sh.},
  journal = {Гуманитар ва табиий фанлар журнали},
  year = {2026},
  number = {31},
  pages = {87-90},
  url = {https://journals.tnmu.uz/index.php/gtfj/article/view/4191}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Гуманитар ва табиий фанлар журнали jurnalidan boshqa maqolalar

Гуманитар ва табиий фанлар журнали — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi

Tibbiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Tibbiyot sohasidagi OAK jurnallari