SIFAT + OT BIRIKUVIDA SINTAGMA SHAKLLANISHINING JIHATLARI

Surayyo, Abidjanova

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар · 2026-yil

Annotatsiya

Ushbu maqolada o‘zbek tilidagi “sifat + ot” tipidagi atributiv sintagmalarning kompozitsion (tarkibiy) tuzilishi har tomonlama tahlil qilingan. Tadqiqotning dolzarbligi shundan iboratki, zamonaviy o‘zbek tilshunosligida sintagmatik bog‘lanishlarning semantik mexanizmini aniqlash til tizimining chuqur qatlamlarini ochib beradi. Ishda tavsifiy– tizimli yondashuv, kompozitsion semantika hamda bog‘lanish modeli asosida namunaviy korpusdagi birliklar tahlil qilinadi. Sifatlarning intersektiv, subsektiv (subyektiv), va nisbiy turlari, ularning bosh ot bilan semantik-morfologik uyg‘unligi, derivatsion (-li, -siz, -dor, -kor, -iy) va sifatdoshli (-gan, -adigan, -ayotgan) atributlar, shuningdek, ko‘p atributli uyushmalar va tartib me’yorlari o‘rganildi. Tadqiqot natijalari “sifat + ot” birikmalarining sintaktik sathdagi kompozitsion xususiyatlari bilan bir qatorda ularning semantik motivatsiyasi ham mavjudligini ko‘rsatadi. Ushbu yondashuv o‘zbek tilidagi atributiv konstruksiyalarni tizimli tahlil qilish uchun nazariy va amaliy asos yaratadi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarSurayyo, Abidjanova
JurnalҚўқон ДПИ. Илмий хабарлар
Nashr sanasi2026-06-05
Jild8
Son04
Betlar83-89
TilIngliz
DOI10.70728/b.series.v08.i04.011

Kalit so‘zlar

atributiv sintagma, sifat + ot, kompozitsion semantika, uyushiq atribut, tartib me’yori, sifatdosh, derivatsiya

Ilmiy soha

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар jurnalidan boshqa maqolalar

Қўқон ДПИ. Илмий хабарлар — barcha maqolalar