Ushbu maqolada davlat tashkilotlari faoliyatida shakllanadigan hujjatlarni sun’iy intellekt texnologiyalari asosida avtomatik qayta ishlash hamda semantik qidiruv tizimlarini yaratishning nazariy-uslubiy asoslari tadqiq etilgan. Tadqiqotning dolzarbligi shundan iboratki, davlat tashkilotlarida yig‘ilgan hujjatlar hajmining tobora ortib borishi sharoitida an’anaviy, kalit so‘zga asoslangan qidiruv usullari foydalanuvchi so‘roviga mazmunan mos, ammo leksik jihatdan farqli hujjatlarni aniqlay olmaydi. Maqolaning maqsadi bu elektron hujjat aylanish tizimlarining zamonaviy holatini, tabiiy tilni qayta ishlash (NLP) usullarini hamda embedding modellari va vektorli ma’lumotlar bazalarining ishlash tamoyillarini tizimli tahlil qilish va davlat sektori uchun mos kontseptual arxitekturani asoslashdan iborat. Tadqiqot metodologiyasi tizimli adabiyotlar sharhi, qiyosiy tahlil va kontseptual modellashtirish usullarini o‘z ichiga oladi. Tahlil uchun 2013- 2024-yillarda chop etilgan ilmiy manbalar, xalqaro standartlar va milliy me’yoriy-huquqiy hujjatlar tanlab olindi. Tahlil natijasida mavjud elektron hujjat aylanish tizimlarida sun’iy intellekt integratsiyasi cheklanganligi, transformer arxitekturasiga asoslangan zamonaviy NLP modellari matn mazmunini yuqori aniqlikda ifodalash imkonini berishi hamda embedding va vektorli ma’lumotlar bazalari semantik qidiruvni amalga oshirishning asosiy texnik vositasi ekanligi aniqlandi. Tahlil asosida besh qatlamli (manba, OCR, NLP, embedding yoki vektorli saqlash, qidiruv interfeysi) kontseptual arxitektura taklif etilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, davlat tashkilotlari uchun milliy tilga moslashtirilgan semantik qidiruv tizimini yaratish amaliy jihatdan asoslangan va dolzarb yo‘nalish hisoblanadi.
| Mualliflar | Nasrullayev , Nurbek, Saydaxmedov , Ibodilla, Hamzayev , Jamshid |
|---|---|
| Jurnal | Innovations in Science and Technologies |
| Nashr sanasi | 2026-08-13 |
| Jild | 3 |
| Son | 8 |
| Betlar | 68-78 |
| Til | Ingliz |
sun’iy intellekt, davlat tashkiloti, elektron hujjat aylanishi, tabiiy tilni qayta ishlash, semantik qidiruv, embedding, vektorli ma’lumotlar bazasi, matnni klassifikatsiyalash, raqamli transformatsiya, axborot izlash tizimlari.
Barqaror rivojlanish tamoyillarining sanoat tarmoqlariga joriy etilishi ishlab chiqarishni boshqarish tizimini zamonaviy talablar asosida takomillashtirishni taqozo etmoqda. Ayniqsa, qurilish materiallari sanoati…
To‘qimachilik sanoati O‘zbekiston qayta ishlash sanoatining eng resurstalab tarmoqlaridan biri hisoblanadi: tadqiq etilgan korxonalarda mahsulot tannarxining 58,3–69,9 foizini moddiy xarajatlar tashkil etadi. Shu bois…
Maqolada temir yo‘l transporti tizimini innovatsion rivojlantirishning nazariymetodologik asoslari ishlab chiqilgan. Tadqiqotning dolzarbligi shu bilan izohlanadiki, «transportni innovatsion rivojlantirish» iborasi keng…
Ushbu maqola Markaziy Osiyo davlatlarining iqtisodiy salohiyatini raqamli texnologiyalar va raqamli platformalar asosida kompozit indeks metodologiyasi yordamida kompleks baholashga bag‘ishlangan. Zamonaviy global…
O‘zbekiston oliy ta’lim tizimida masofaviy ta’lim shakli qisqa muddat ichida keng miqyosda joriy etildi: 2025-yil yakunlariga ko‘ra masofaviy ta’lim dasturlarini amalga oshiruvchi oliy ta’lim muassasalari soni 21 tadan…
Maqolada temir yo‘l transporti tizimini innovatsion rivojlantirishning yetakchi xalqaro modellari qiyosiy tahlil qilingan hamda ularning O‘zbekiston sharoitiga moslashuv darajasi baholangan. Tadqiqotda Yevropa…
The psychological contract has become an important concept in human resource management because of its influence on employee attitudes, behaviour, and organizational outcomes. Unlike a formal employment contract, it…
Mazkur maqolada yashil iqtisodiyot sharoitida ekologik va iqtisodiy boshqaruv samaradorligini oshirishga ta’sir etuvchi omillar kompleks tarzda tadqiq etilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi ekologik barqarorlikni…
Экономический рост предприятий промышленности строительных материалов является одним из ключевых факторов устойчивого развития национальной экономики, поскольку данная отрасль обеспечивает сырьевую основу строительного…
Mazkur maqolada Qashqadaryo viloyatida sun’iy intellekt asosidagi boshqaruv texnologiyalaridan foydalanishning joriy holati hamda ularning hududiy boshqaruv samaradorligiga ta’siri kompleks tahlil qilingan. Tadqiqotning…