Мақола мотуридия мактабининг йирик вакили Абул Муъин ан-Насафийнинг «Табсиротул адилла» номли каломий асарига бағишланган бўлиб, унда эътиқод масалаларини ёритишдаги услуби ва илмий аҳамияти таҳлил қилинади. «Табсиротул адилла» мотуридия таълимотининг фундаментал қомуси сифатида эътироф этилиб, унда фақат мотуридия йўналишининг фикрлари эмас, балки ашъарийлар, мўтазилийлар, хаворижлар, жаҳмийлар, қадарийлар, шиалар ва ҳатто яҳуд ҳамда насронийларнинг қарашлари ҳам муҳокама қилинган. Насафийнинг услубий ўзига хослиги – рақибнинг далилини унинг китобларидан сўзма-сўз келтириш ва кейин унга асосли раддия бериш орқали мунозара юритишдир. Мақолада асарнинг қўлёзма нусхалари, жумладан, Истанбул, Миср ва бошқа мамлакатлар кутубхоналарида сақланаётган нусхалар ҳақида батафсил маълумот берилган. Шунингдек, араб шарқшунослари томонидан Насафий «Мотуридия таълимотининг интерпритатори» деб эътироф этилгани, унинг илмий мероси бугунги кунда ҳам ёшларни тўғри эътиқод ва ватанпарварлик руҳида тарбиялашда муҳим аҳамиятга эга эканлиги таъкидланган.
| Mualliflar | Мелибоев, Абдугулом |
|---|---|
| Jurnal | Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Jild | 3 |
| Son | 1 |
| Betlar | 67-68 |
| Til | O‘zbek |
Мақола Камолиддин Баёзий Ҳанафийнинг «Ишорат ал-маром мин иборат ал-Имом Абу Ҳанифа» асари асосида мотуридий ва ашъарийлар ўртасидаги ақидавий қарашлардаги фарқларни ўрганади. Баёзий Пайғамбарнинг умматнинг 73 фирқага…
Мақолада мотуридия таълимотининг инсон шахси ва унинг дунёқараши шаклланишидаги ўрни, хусусан, иймон, ният, ирода, қасд ва эътиқод тушунчалари психология нуқтаи назаридан кўриб чиқилган. Муаллиф мотуридия ақидасида…
Мақола Имом Мотуридийнинг «Таъвилот аҳли сунна» тафсирининг Мовароуннаҳрда ёзилган тафсирлар орасидаги алоҳида ўрнини кўрсатади. Унда асарнинг услубий хусусиятлари, тафсир ва таъвилни фарқлаш, ақлий ва нақлий далилларни…
Мақола Имом Мотуридийнинг «Таъвилот аҳли-с-сунна» тафсирида мўътазила фирқасига берган раддияларини тизимли равишда таҳлил қилади. Мўътазилийлар Ислом тарихида ақлни нақлдан устун қўйган, Қуръоннинг махлуқлиги, инсон…
Мақолада Имом Абу Мансур ал-Мотуридийнинг ҳаёти, илмий фаолияти, унинг калом, фиқҳ ва тафсир соҳаларидаги хизматлари, асосан «Китоб ат-тавҳид» ва «Таъвилот аҳли сунна» асарларидаги қарашлари, мотуридия таълимотининг…
Мақолада Имом Мотуридийнинг «Таъвилот аҳл ас-сунна» тафсирининг замонавий ислом оламидаги долзарблиги, айниқса, тафриқа ва экстремизмга қарши курашдаги амалий аҳамияти таҳлил қилинган. Муаллиф асарда келтирилган…
Мақолада Имом Абу Мансур ал-Мотуридийнинг Имом Бухорий вафот этган йили туғилгани, унинг ҳаёти ва илмий фаолияти, асосан ақоид ва калом илмидаги хизматлари, мотуридия мазҳабининг асосчиси сифатидаги роли, асарлари ва…
Мақолада Умар Насафийнинг «Ат-Тайсир фит-тафсир» асарида мотуридийлик таълимотининг ёритилиши, хусусан, имон ва гуноҳ масалаларига доир қарашлар таҳлил қилинган. Хаворижларнинг гуноҳкорни кофир деб ҳисоблаш ғояси ва…
Мақола Мовароуннаҳрда қозилик маҳкамаларининг ривожланиши, қозилик лавозимининг моҳияти, суд жараёнлари ва ҳужжатлаштириш тартибига бағишланган. XIX асрда Россия империяси томонидан қозилик тизимига киритилган…
Мақолада мотуридия мазҳабининг шаклланиш тарихи, Имом Мотуридийнинг ҳаёти ва фаолияти, унинг Абу Ҳанифа таълимотига боғлиқлиги, мазҳабнинг Мовароуннаҳрда тарқалиши, кейинги давр олимларининг (Паздавий, Насафий, Собуний…
Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – — barcha maqolalar