Мақолада машҳур турк олими Аҳмад Заки Валидийнинг (1890–1964) Маҳмуд Қошғарийнинг «Девону луғотит-турк» асаридаги дунё харитаси тўғрисидаги қарашлари, унинг хариташуносликка оид тадқиқотлари таҳлил қилинган. Заки Валидий Маҳмуд Қошғарий харитасини ўз даврининг энг мукаммал ва дастлабки туркий харитаси деб ҳисоблаб, унинг географик асосларини, тоғ тизмалари, дарёлар, шаҳарлар ва мамлакатларнинг жойлашувини батафсил шарҳлаган. Харитада Туркистоннинг дунё маркази сифатида кўрсатилиши, тўрт бурчакли мураббадан дунёнинг тўрт томонига Или, Сирдарё, Амударё, Ганг ва Тарим дарёларининг оқиши, Куйен Лун ва Меру каби афсонавий космогониялар билан боғлиқлиги ёритилган. Мақолада Заки Валидийнинг харитани қадимий туркий ва будда манбалари, Хитой ва ҳинд космогониялари билан солиштирган таҳлили, харитада шарқнинг марказ сифатида олиниши ва бу туркийларнинг жаҳон ҳақидаги тасаввурларини акс эттириши ҳақида хулоса қилинган.
| Mualliflar | Хўжаев, Мўминжон |
|---|---|
| Jurnal | Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – |
| Nashriyot | Ўзбекистон халқаро ислом академияси |
| ISSN | 2181-9572 |
| Nashr sanasi | 2026-07-23 |
| Jild | 3 |
| Son | 1 |
| Betlar | 88-90 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Islomshunoslik |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-16 |
| APA | Хўжаев, Мўминжон (2026). Аҳмад Заки Валидийнинг хариташуносликка оид қарашлари. Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 88-90. https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/863 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Хўжаев, Мўминжон Аҳмад Заки Валидийнинг хариташуносликка оид қарашлари // Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –. – 2026. – T. 3, № 1. – B. 88-90. |
| MLA | Хўжаев, Мўминжон. “Аҳмад Заки Валидийнинг хариташуносликка оид қарашлари.” Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 88-90, 2026. https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/863 |
| Chicago | Хўжаев, Мўминжон. “Аҳмад Заки Валидийнинг хариташуносликка оид қарашлари.” Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 88-90 (2026). https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/863 |
| Harvard | Хўжаев, Мўминжон (2026) ‘Аҳмад Заки Валидийнинг хариташуносликка оид қарашлари’, Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –, 3(1), 88-90. https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/863 |
| BibTeX | @article{article2026,
title = {Аҳмад Заки Валидийнинг хариташуносликка оид қарашлари},
author = {Хўжаев, Мўминжон},
journal = {Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought –},
year = {2026},
volume = {3},
number = {1},
pages = {88-90},
url = {https://journals.iiau.uz/index.php/isltho/article/view/863}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Мақолада Афғонистон Ислом Республикасида аёлларнинг мулкий ҳуқуқлари, хусусан, никоҳ маҳри ва мерос ҳуқуқи қонунчилик, шариат нормалари ва урф-одатлар нуқтаи назаридан таҳлил қилинган. Афғонистоннинг ҳуқуқий тизими…
Мақолада XIX асрда Қўқон хонлигининг Худоёрхон (1845–1875) ҳукмронлиги давридаги маданий ҳаёт, хусусан, меъморчилик, тарихнавислик, адабиёт ва санъат соҳаларидаги ютуқлар кенг ёритилган. Худоёрхон ўрдасининг қурилиши…
Мақолада Эрондаги Форс тили ва адабиёти академиясининг фаолияти, унинг ташкил топилиш тарихи ва асосий вазифалари, хусусан, тил софлигини сақлаш (пуризм) борасидаги ишлари ёритилган. XX аср бошларида Европа илмий-техник…
Мақолада араб адабиётининг йирик намояндаси, тарихий роман жанри асосчиси Журжи Зайдоннинг (1861–1914) ҳаёти, ижодий фаолияти ва унинг «Фарғона келини» романида IX аср араб халифалигидаги тарихий воқеаларнинг бадиий акс…
Мақолада глобаллашув шароитида ижтимоий-фалсафий назариянинг замонавий ривожланиш хусусиятлари ва асосий тенденциялари фалсафий-методологик жиҳатдан таҳлил қилинган. Муаллиф ижтимоий воқеликни қайта англаш эҳтиёжининг…
Мақолада диний фанатизм (ақидапарастлик) тушунчасининг ижтимоий-психологик таҳлили, унинг келиб чиқиш омиллари, тарихий илдизлари ва психологик механизмлари батафсил ёритилган. Муаллиф фанатизм тушунчасини илк бор…
Maqolada buyuk mutasavvuf va faylasuf Muhyiddin Ibn Arabiyning (1165–1240) diniy tushunchalarga oid falsafiy tahlillari, xususan, uning «Al-Futuhat al-Makkiyya» asarida keltirilgan baʼzi tahlillari yoritilgan. Ibn…
Мақолада ҳадисларнинг ёш авлодда соғлом эътиқодни тарбиялашдаги педагогик аҳамияти, уларнинг маънавий-ахлоқий тарбиядаги ўрни ва таълим-тарбия жараёнида қўллаш усуллари батафсил ёритилган. Муаллиф Шарқда, жумладан…
Мақолада Ўзбекистонда ёшларга оид давлат сиёсатининг асосий йўналишлари, ёшлар тарбиясидаги долзарб муаммолар ва замонавий маънавий таҳдидлар ҳақида батафсил сўз боради. Муаллиф мамлакатимиз аҳолисининг 30 фоизини 14–30…
Мақолада ўзбек халқининг аёл-онага бўлган муносабати, уни улуғлаш ва эъзозлаш миллий қадрият сифатида таҳлил қилинган. Муаллиф «Она Ватан» тушунчасининг ўзиёқ аёл-онага бўлган чексиз ҳурматни ифодалаши…
Ислом тафаккури – Исламская мысль – Islamic thought – — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Мақолада атоқли олим ва жадидчи Аҳмад Заки Валидийнинг илмий меросида ислом дини, тарих ва фалсафа масалаларига илмий ёндашувлари кўриб чиқилган.
The article reveals the research of the scientific heritage of Ahmad Zaki Validi and I.Yu. Krachkovsky on the culture and history of Turkestan and the Volga region, mentioned in Ibn Fadlan’s “Journey”. In addition, the…
Мақолада бошқирд олими, маърифатпарвар Аҳмад Заки Валидий Тўғоннинг 1913-1914 йилларда Туркистонга, хусусан, Бухорога қилган илмий сафари, унинг қўлёзмалар, кутубхоналар ва тарихий ҳужжатлар билан ишлаши батафсил…
This article presents the results of 2018-2023, such as biological diversity, inter-landscape distribution characteristics, density,and number of straggly insects identified from natural and anthropogenic areas of…
This article observational data on the species composition, distribution, population, density, and seasonal damage caused causedby herbivorus bugs. Observationes were carried out in April and September 2021. When…
In the article, the research fields of some species belonging to Paeonia, their significance in human life, adaptation features tovarious ecological conditions are highlighted, and the ecologist groups and other…
This article studies the number of species, population density of terrestrial mollusks of the Topalangdarya basin, located in theSurkhandarya region of Uzbekistan, in various altitudinal regions and biotopes and…
This article sheds light on changes in biomass formation and antimicrobial activity against test pathogenic strains under theinfluence of epigenetic modifiers and elicitors of the endophytic fungus Penicillium…
Shahimardonsoy covered issues such as the soil in the river basin and measures to increase its condition, salinity and fertility, theflora and fauna present in the basin landscape and their conservation.