Mazkur tadqiqotda Chrysoperla carnea (Stephens) va Chrysopa septempunctata (Neuroptera: Chrysopidae) entomofaglarini laboratoriya va agrobiotsenoz sharoitida ommaviy ko‘paytirish, saqlash texnologiyasi hamda biologik samaradorligi o‘rganildi. Tadqiqotlar davomida Sitotroga cerealella (Olivier) asosida ko‘paytirish texnologiyasi takomillashtirildi hamda turli rivojlanish bosqichlarini saqlashning maqbul parametrlari baholandi. Laboratoriya sharoitida 0,5 g Sitotroga cerealella tuxumlari 3 litrli shisha ballonlarga joylashtirilib, 25–27°C harorat va 60–70% nisbiy havo namligida saqlandi. Keyinchalik har bir ballonga 400–500 ta Chrysoperla carnea tuxumlari kiritilib, lichinkalarning rivojlanishi va imagolar chiqishi kuzatildi. Tadqiqot natijalari Chrysoperla carnea tuxumlarini 5–8°C harorat va 60–85% nisbiy havo namligida 30–35 kun davomida muvaffaqiyatli saqlash mumkinligini ko‘rsatdi. Bunday sharoitda saqlangan tuxumlardan 70–80% hayotchan lichinkalar ochib chiqqanligi qayd etildi. Shuningdek, 8°C harorat va 85–90% nisbiy havo namligida saqlangan imagolar 6 oygacha yashovchanligini saqlab qoldi. Fotoperiodni 10 soatgacha qisqartirish diapauza induksiyasini chaqirib, imagolar fiziologik faolligining pasayishiga olib keldi. Laboratoriya kuzatuvlari Chrysoperla carnea lichinkalari yuqori yirtqichlik xususiyatiga ega ekanligini ko‘rsatdi. III yosh lichinkalari bir sutkada o‘rtacha 40– 80 ta shira (Aphididae) bilan oziqlanishi aniqlandi. Shuningdek, Chrysopa septempunctata lichinkalari sabzavot va poliz agrobiotsenozlarida yuqori biologik samaradorlik ko‘rsatib, 1:50 nisbatda tarqatilganda zararkunanda populyatsiyalarini keskin kamaytirishi qayd etildi. Olingan natijalar Chrysoperla carnea va Chrysopa septempunctata entomofaglarini samarali biologik agent sifatida baholash imkonini berib, ularni ommaviy ko‘paytirish, uzoq muddat saqlash va integrallashgan himoya (IPM) tizimlarida qo‘llash uchun muhim ilmiy asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin.
| Mualliflar | Jumaev Rasul, Javliyev Sunnat |
|---|---|
| Jurnal | Agro kimyo himoya va o‘simliklar karantini (O‘simliklar himoyasi va karantini) |
| Nashr sanasi | 2026-06-01 |
| Son | 4 |
| Til | Ingliz |
| DOI | 10.63241/akhvvol119y2026iss4m4 |
DOI: 10.63241/akhvvol119y2026iss4m4 · Maqolaning asl sahifasi
Ushbu maqolada soxta kashtani (Aesculus hippocastanum) daraxtining asosiy zararkunandalari, xususan, kashtan kuyasining (Cameraria ohridella) bioekologik xususiyatlari batafsil tahlil qilingan. Tadqiqot davomida…
Mazkur tadqiqotda O‘zbekiston sabzavot agrobiotsenozlarida tarqalgan Hymenoptera turkumiga mansub parazit entomofaglarning tur tarkibi, bioekologik xususiyatlari va trofik munosabatlari o‘rganildi. Tadqiqotlar davomida…
Ushbu maqolada biologik faol modda ajratuvchi rizosfera RB 14 va RB 17 bakteriya shtamining mosh urug‘ida unuvchanligini va o‘sishini tezlashtirishiga ta’siri bo‘yicha tajriba sinov natijalari keltirilgan. Tajribada har…
Zamonaviy qishloq xo‘jaligida pestitsidlar qo‘llanilishining ortishi natijasida xavfli chiqindilar hajmi sezilarli darajada ko‘paydi, ayniqsa pestitsidlar uchun ishlatilgan bo‘sh idishlar shaklida bu holat ahamiyat kasb…
Mazkur tadqiqotda Aleyrodidae oilasiga mansub oqkanotlar, xususan issiqxona oqkanoti (Trialeurodes vaporariorum West.) va g‘o‘za oqkanoti (Bemisia tabaci Genn.) populyatsiyalarining sabzavot va poliz ekinlari…
Maqolada o‘simlik kasalliklariga qarshi kurashda kimyoviy pestitsidlarning salbiy ekologik ta’siri tahlil qilinib, biologik nazorat usullarining afzalliklari yoritilgan. Xususan, Trichoderma turkumiga mansub…
Maqolada sug‘oriladigan tipik bo‘z tuproqlar sharoitida kuzgi bug‘doyda turli me’yor, muddat va usullarda qo‘llanilgan mahalliy kaliy o‘g‘itini o‘simliklardagi umumiy NPK miqdorlarining o‘zgarishi va don hosiliga…
Iqlim o‘zgarishi va ekstremal ob-havo hodisalari ekinlar yetishtirish va qishloq xo‘jaligi zararkunandalariga katta ta'sir ko'rsatadi. Odatda moslashuvchan organizmlar sifatida hasharotlar zararkunandalari iqlim…
Ушбу мақолада зараркунандаларнинг қишловдан чиқиб кўпайиши “ўчоғи” ҳисобланадиган дала атрофи маконларида уларнинг зичлиги ва буғдойзорларда ривожланишини ўрганиш бўйича олиб борилган кузатишлар натижалари келтирилган…
Matnda hasharotlar populyatsiyasi va parazitar nazariya tushuntirilgan. Dunyo o‘rmonchiligida olib borilgan tadqiqot natijalariga ko‘ra o‘rmon zararkunandalari entomofaglaridan 50 mingdan ortig‘i parazit turlar bo‘lib…
Agro kimyo himoya va o‘simliklar karantini (O‘simliklar himoyasi va karantini) — barcha maqolalar