Mazkur maqolada nutqiy aktlarda madaniy konseptlarning lingvistik va pragmatik ifodalanish xususiyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqot ingliz, rus, nemis va o‘zbek tillarida olib borilgan qiyosiy ilmiy tadqiqotlarga asoslanib, qiyosiy-pragmatik yondashuv doirasida amalga oshirilgan. Har bir tilda madaniy konseptlarning nutqiy aktlarda qanday namoyon bo‘lishi, ularning semantik yuklamasi hamda ijtimoiy kontekstdagi roli yoritib beriladi. Jumladan, ingliz tilida “politeness” va “individualism”, rus tilida “dusha” va “pravda”, nemis tilida “Ordnung” va “Pflicht”, o‘zbek tilida esa “hurmat” va “odob” konseptlarining markaziy o‘rin egallashi tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, madaniy konseptlarning nutqiy aktlardagi lingvistik ifodalanishi universal xususiyatlar bilan bir qatorda milliy-madaniy o‘ziga xosliklarni ham aks ettiradi.
| Mualliflar | Sotvaldiyeva, Xilola |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashriyot | Farg‘ona davlat universiteti |
| ISSN | 2010-8419, 2181-1571 |
| Nashr sanasi | 2026-02-28 |
| Jild | 7 |
| Son | 1 |
| Betlar | 59-65 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-10-21 |
nutqiy akt, madaniy konsept, pragmalingvistika, lingvokulturologiya, ingliz tili, rus tili, nemis tili, o‘zbek tili, kommunikativ madaniyat, illokutsion akt, madaniy semantika, speech act, cultural concept, pragmalinguistics, linguoculturology, English language, Russian language, German language, Uzbek language, communicative culture, illocutionary act, cultural semantics.
| APA | Sotvaldiyeva, Xilola (2026). TURLI TILLARDA NUTQIY AKTLAR ORQALI MADANIY KONSEPTLARNING LINGVISTK-PROGMATIK IFODASI. FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 59-65. https://journal.fdu.uz/main/article/6706 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Sotvaldiyeva, Xilola TURLI TILLARDA NUTQIY AKTLAR ORQALI MADANIY KONSEPTLARNING LINGVISTK-PROGMATIK IFODASI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2026. – T. 7, № 1. – B. 59-65. |
| MLA | Sotvaldiyeva, Xilola. “TURLI TILLARDA NUTQIY AKTLAR ORQALI MADANIY KONSEPTLARNING LINGVISTK-PROGMATIK IFODASI.” FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 59-65, 2026. https://journal.fdu.uz/main/article/6706 |
| Chicago | Sotvaldiyeva, Xilola. “TURLI TILLARDA NUTQIY AKTLAR ORQALI MADANIY KONSEPTLARNING LINGVISTK-PROGMATIK IFODASI.” FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 59-65 (2026). https://journal.fdu.uz/main/article/6706 |
| Harvard | Sotvaldiyeva, Xilola (2026) ‘TURLI TILLARDA NUTQIY AKTLAR ORQALI MADANIY KONSEPTLARNING LINGVISTK-PROGMATIK IFODASI’, FarDU ilmiy xabarlari, 7(1), 59-65. https://journal.fdu.uz/main/article/6706 |
| BibTeX | @article{sotvaldiyevaxilola2026,
title = {TURLI TILLARDA NUTQIY AKTLAR ORQALI MADANIY KONSEPTLARNING LINGVISTK-PROGMATIK IFODASI},
author = {Sotvaldiyeva, Xilola},
journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
year = {2026},
volume = {7},
number = {1},
pages = {59-65},
url = {https://journal.fdu.uz/main/article/6706}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Maqolada marketing diskursida iste’molchilar ishonchini shakllantirishda qo‘llaniladigan lingvistik mexanizmlar tahlil qilinadi. Tadqiqotda reklama va raqamli marketing matnlarida ishlatiladigan baholovchi leksika…
Ushbu maqolada ingliz tilidagi malaforalarning kognitiv tabiati chuqur tahlil qilinadi. Malaforalar ikki yoki undan ortiq idioma va klişelarning qo‘shilishi natijasida yuzaga keladigan birliklar bo‘lib, ular ko‘pincha…
Maqolada metaforaning tilshunoslikda faqat badiiy vosita sifatida emas, balki kognitiv tafakkurni bildiruvchi, turli diskurslarda turlicha ma’nolarda qo‘llanilishi va kommunikativ jarayonlarda ma’no hosil qilish kabi…
Ushbu maqolada mashina tarjimasi texnologiyalarining shakllanishi va rivojlanish jarayoni hamda ularning zamonaviy tilshunoslik va filologiyaga ta’siri tahlil qilinadi. Tadqiqotda tarjima tizimlarining dastlabki…
Ushbu maqolada o‘zbek va ingliz tillaridagi mevalar bilan bog‘liq frazeologik birikmalar qiyosiy tahlil qilindi. Ularning ushbu tillardagi ramziy ma’nolari, til va madaniyatdagi o‘rni, milliy va umumiy xususiyatlari…
Mazkur maqolada barqaror rivojlanish tushunchasining vujudga kelishi, uning shakllanish bosqichlari hamda ilmiy va yuridik ta’riflari tahlil etilgan. Tadqiqot davomida barqaror rivojlanish konsepsiyasining…
Ushbu maqolada Alisher Navoiy qalamiga mansub “Saddi Iskandariy” dostonida qo‘llangan fors-tojikcha hayvon nomlari (zoonimlar) lingvistik jihatdan tadqiq etiladi. Tadqiqot jarayonida dostonda uchraydigan zoonimlar…
Maqolada umumxalq iboralari hamda ularning shevaga xos frazeologizmlar bilan o‘xshash va farqli jihatlari O‘zbekiston Respublikasi Sariosiyo tumani Xufar qishlog‘i misolidagi zoonim va ornitonim frazeologizmlar asosida…
Mazkur maqolada oʻzbek va nemis xalqlariga xos bayramlarning lugʻaviy xilma-xilligi, ularning madaniy ildizlari hamda tilshunoslik jihatlari qiyosiy tahlili, bayram nomlari, ular bilan bogʻliq terminlar va iboralar…
Grafika qadim zamonlardan buyon rivojlanib kelayotgan shartli belgilar tizimi hisoblanadi. Grafik tasvirning ildizlari miloddan avvalgi asrlarda yashab, ijod qilgan buyuk allomalar Aristotel va Geraklit faoliyatiga…
FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi
Mazkur maqola og‘zaki nutq ko‘nikmalarini rivojlantirish jarayoniga bag‘ishlangan bo‘lib, tinglash, talaffuz, gapirish va nutqiy madaniyatni shakllantirishga qaratilgan yondashuvlarni ko‘rib chiqadi. Mavzuda til…
This article examines compression as a meaning-oriented strategy in sign language translation and interpreting. Compression is understood not as arbitrary shortening, but as the selective reformulation of a source…
This study investigates the impact of Edge Computing on bandwidth utilization in Internet of Things (IoT)–driven Nigerian telecom networks. The rapid growth of IoT devices has significantly increased data traffic…
The article analyzes the institutional formation and everyday educational practice of girls’ education in Turkestan in the late nineteenth and early twentieth centuries. It examines traditional schools led by otinoyi…
This study presents a comprehensive analysis of the geostrategic role of Khwarezm in the transregional trade system of Eurasia during the 9th–12th centuries, based on written sources, historiography, and archaeological…
This article addresses the problem of improving an adaptive traffic signal control algorithm at urban intersections by taking into account the dynamic characteristics of traffic flow. Fixed-time control under conditions…
This article presents the results of 2018-2023, such as biological diversity, inter-landscape distribution characteristics, density,and number of straggly insects identified from natural and anthropogenic areas of…