<p><em>Ma’lum bir lisoniy hamjamiyatda erkin soʻz birikmalaridan farqli ravishda qisman yoki toʻliq turgʻun holatdagi soʻz birikmalari frazeologik birliklar deb ataladi. Ushbu iboralar o‘ziga xos semantik va sintaktik xususiyatlarga ega bo‘lib, boshqa til vakillari, tarjimonlar uchun murakkab sotsiolingvistik masala hisoblanadi, chunki ular ko‘pincha tom ma’noda tarjima qilinmaydi va madaniy kontekstlarga bog‘liq holda muloqotda ishtirok etadi.Frazeologiyaning asosiy diqqat eʼtibori frazeologizmlar tabiatini va ularning kategorial belgilarini oʻrganishga, shuningdek, frazeologizmlarning nutqda qoʻllanish qonuniyatlarini aniqlashga qaratiladi. Frazeologiyaning eng muhim muammosi frazeologizmlarni nutqda hosil qilinadigan (yaʼni avvaldan tayyor boʻlmagan) soʻz birikmalaridan farqlab, ajratib olish va shu asosda frazeologizmlarning belgilarini aniqlashdir. Idiomafrazeologizmlar, frazeologik birikmalar va barqaror jumlalar (maqol va matallar, gapga teng boshqa frazeologizmlar) oʻrtasidagi muayyan tafovutlarga qarab koʻplab tadqiqotchilar Frazeologiyani 2 xil: tor va keng maʼnoda tushunadilar. Uni keng maʼnoda tushunilganda, Frazeologiya doirasiga maqol va matallar, folklorga xos barqaror jumlalar, baʼzi muloqot shakllari (salomlashish, xayrlashish jumlalari) ham kiritiladi. Lekin bu masala, yaʼni Frazeologiyani keng maʼnoda tushunish masalasi hanuz munozarali boʻlib qolmoqda. Frazeologiyaning asosiy vazifalari yoki masalalari: frazeologik tarkibning izchilligini aniklash va shu munosabat bilan frazeologizmning belgi(lik) xususiyatini oʻrganish; frazeologizmlar omonimiyasi, sinonimiyasi, antonimiyasi, polisemiyasi va variantdorligini tavsiflash; frazeologizmlar tarkibida qoʻllanuvchi soʻzlar va ularga xos maʼnolarning oʻziga xos xususiyatlarini aniklash; frazeologizmlarning soʻz turkumlari bilan oʻzaro munosabatlarini oydinlashtirish; ularning sintaktik rolini aniklash; frazeologik birliklar tarkibida soʻzlarning yangi maʼnolari hosil boʻlishini oʻrganish va boshqa Frazeologiya frazeologik birliklarni ajratish prinsiplarini, ularni oʻrganish, tasniflash va lugʻatlarda tavsiflash metodlarini ishlab chiqadi. Frazeologiyada ishlab chiqilgan oʻziga xos, xilmaxil metodlar asosida tilning frazeologik tarkibi turlicha: struktursemantik, grammatik vazifaviyuslubiy asoslarga kura tasnif etiladi.</em></p>
| Mualliflar | Yusufjonova, Shaxloxon |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2024-02-26 |
| Jild | 29 |
| Son | 6- |
| Betlar | 134-136 |
| Til | O‘zbek |
milliy-madaniy tarix, milliy madaniyat, semantika, leksik ma’no, frazeologik birliklar, ekspressiv hususiyat, frazeologik nuqta, frazeologiyaning o‘rganilishi kuzatiladi., national-cultural history, national culture, semantics, lexical meaning, phraseological units, expressive feature, phraseological point.
Ushbu maqolada ikki tillilikning nazariy va amaliy ahamiyati , ma ' lum bir davrga xos bo ‘ lgan til aloqalari jihatlari , uchinchi tilni o ‘ rganish sharoitida til hodisalarining turli xil tabiati sabablari to ‘ g ‘…
Ushbu maqolada publitsistik uslub sohasi, uning afzalliklari va ushbu janr doirasidagi maqol va matallardan strategik foydalanish tahlil qilinadi. O‘zining ishonarli va ifodali tabiati bilan ajralib turadigan…
Ushbu maqolada ona tili va birinchi chet tilining ikkinchi chet tilini o‘rganishga ijobiy va salbiy ta'siri muammosi ko‘rib chiqiladi. Ko‘pincha, yangi tilni o‘rganayotganda, talaba ilgari o‘rganilgan tillarning mavjud…
Til tizimini o‘zlashtirishda lingvistik izlanish tamoyili, bugungi kunda antropotsentrizmlar katta ahamiyatga ega. Bu holatda antropotsentrik paradigma faqatgina tilni o‘zlashtirish emas, balki jonli muloqotga…
Ushbu maqola so‘zning ma’nolarini o‘rganuvchi uch usul – ma’lumotlar nazariyasi tahlili, komponentli tahlil va ma’no postulatlari turli misollar tahlili asosida ko‘rsatilgan. Tarjima jarayonida tarjimon asliyat tilidagi…
Nutq harakatlari muloqotning muhim qismidir, chunki biz kechirim so‘rash, salomlashish, iltimos qilish, shikoyat qilish, iltifot va rad etishni taklif qilganimizda amalga oshiramiz. Muallif taniqli tilshunoslarning…
Ushbu maqola tarjima jarayonida vaziyatning ahamiyatliligi, uning asliyat tilidan tarjima tiliga o‘tishi haqida bo‘lib, unda olimlarning tarjima modeli bo‘lgan situativ-denotativ usuli haqidagi fikrlari keltiriladi…
Ushbu maqolada muallif badiiy asarda xarakter yaratish masalalariga alohida urg‘u beradi. Jumladan, qahramon so‘zlashish usuli, nutqi, xatti–xarakati, libosi , o‘zaro tavsif, o‘zini ta’riflash kabi ifoda usullarini…
Maqolada o‘zbek va ingliz tillaridagi landshaft terminlarining semantik tahlil qilingan va uning nutqimizda qo‘llanilishi, olimlarning ilmiy tadqiqot ishlari tahlil qilingan. Shuningdek landshaft so‘zining ma’nosi va bu…
Ma’lumki, bugungi jadal suratlar bilan rivojlanib borayotgan globallashuv jarayonida horijiy til o‘qituvchilariga kasbiy faoliyatlarida bir qator vazifalar qo‘yiladi. Mazkur maqolada xorijiy til darslarini sifatli va…