Frazeologizmlar taqiqi

Yusufjonova, Shaxloxon

FarDU ilmiy xabarlari · 2023-yil

Annotatsiya

Ma’lum bir lisoniy hamjamiyatda erkin soʻz birikmalaridan farqli ravishda qisman yoki toʻliq turgʻun holatdagi soʻz birikmalari frazeologik birliklar deb ataladi. Ushbu iboralar o‘ziga xos semantik va sintaktik xususiyatlarga ega bo‘lib, boshqa til vakillari, tarjimonlar uchun murakkab sotsiolingvistik masala hisoblanadi, chunki ular ko‘pincha tom ma’noda tarjima qilinmaydi va madaniy kontekstlarga bog‘liq holda muloqotda ishtirok etadi.Frazeologiyaning asosiy diqqat eʼtibori frazeologizmlar tabiatini va ularning kategorial belgilarini oʻrganishga, shuningdek, frazeologizmlarning nutqda qoʻllanish qonuniyatlarini aniqlashga qaratiladi. Frazeologiyaning eng muhim muammosi frazeologizmlarni nutqda hosil qilinadigan (yaʼni avvaldan tayyor boʻlmagan) soʻz birikmalaridan farqlab, ajratib olish va shu asosda frazeologizmlarning belgilarini aniqlashdir. Idiomafrazeologizmlar, frazeologik birikmalar va barqaror jumlalar (maqol va matallar, gapga teng boshqa frazeologizmlar) oʻrtasidagi muayyan tafovutlarga qarab koʻplab tadqiqotchilar Frazeologiyani 2 xil: tor va keng maʼnoda tushunadilar. Uni keng maʼnoda tushunilganda, Frazeologiya doirasiga maqol va matallar, folklorga xos barqaror jumlalar, baʼzi muloqot shakllari (salomlashish, xayrlashish jumlalari) ham kiritiladi. Lekin bu masala, yaʼni Frazeologiyani keng maʼnoda tushunish masalasi hanuz munozarali boʻlib qolmoqda. Frazeologiyaning asosiy vazifalari yoki masalalari: frazeologik tarkibning izchilligini aniklash va shu munosabat bilan frazeologizmning belgi(lik) xususiyatini oʻrganish; frazeologizmlar omonimiyasi, sinonimiyasi, antonimiyasi, polisemiyasi va variantdorligini tavsiflash; frazeologizmlar tarkibida qoʻllanuvchi soʻzlar va ularga xos maʼnolarning oʻziga xos xususiyatlarini aniklash; frazeologizmlarning soʻz turkumlari bilan oʻzaro munosabatlarini oydinlashtirish; ularning sintaktik rolini aniklash; frazeologik birliklar tarkibida soʻzlarning yangi maʼnolari hosil boʻlishini oʻrganish va boshqa Frazeologiya frazeologik birliklarni ajratish prinsiplarini, ularni oʻrganish, tasniflash va lugʻatlarda tavsiflash metodlarini ishlab chiqadi. Frazeologiyada ishlab chiqilgan oʻziga xos, xilmaxil metodlar asosida tilning frazeologik tarkibi turlicha: struktursemantik, grammatik vazifaviyuslubiy asoslarga kura tasnif etiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarYusufjonova, Shaxloxon
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2023-12-31
Jild29
Son6-
Betlar33-33
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

milliy-madaniy tarix, milliy madaniyat, semantika, leksik ma’no, frazeologik birliklar, ekspressiv hususiyat, frazeologik nuqta, frazeologiyaning o‘rganilishi kuzatiladi., national-cultural history, national culture, semantics, lexical meaning, phraseological units, expressive feature, phraseological point.

Ilmiy soha

Filologiya

Iqtibos keltirish

APAYusufjonova, Shaxloxon (2023). FRAZEOLOGIZMLAR TAQIQI. FarDU ilmiy xabarlari, 29(6-), 33-33. https://journal.fdu.uz/main/article/3588
GOST (OAK)Yusufjonova, Shaxloxon FRAZEOLOGIZMLAR TAQIQI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2023. – T. 29, № 6-. – B. 33-33.
MLAYusufjonova, Shaxloxon. “FRAZEOLOGIZMLAR TAQIQI.” FarDU ilmiy xabarlari, 29(6-), 33-33, 2023. https://journal.fdu.uz/main/article/3588
ChicagoYusufjonova, Shaxloxon. “FRAZEOLOGIZMLAR TAQIQI.” FarDU ilmiy xabarlari, 29(6-), 33-33 (2023). https://journal.fdu.uz/main/article/3588
HarvardYusufjonova, Shaxloxon (2023) ‘FRAZEOLOGIZMLAR TAQIQI’, FarDU ilmiy xabarlari, 29(6-), 33-33. https://journal.fdu.uz/main/article/3588
BibTeX
@article{yusufjonovashaxloxon2023,
  title = {FRAZEOLOGIZMLAR TAQIQI},
  author = {Yusufjonova, Shaxloxon},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2023},
  volume = {29},
  number = {6-},
  pages = {33-33},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/3588}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2023-yil arxivi

Yusufjonova, Shaxloxon — boshqa maqolalari

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari