<p><em>Mazkur maqolada psixologiya fanidan tilshunoslikka o‘zlashgan persuazivlik atamasining mazmun-mohiyati yoritiladi. Dastlab psixologiyaga oid adabiyotlarda persuaziya atamasi bilan belgilanib kelingan “ishontirish”, “qayta ishontirish” tushunchasi, o‘z mohiyatini saqlab qolgan holda, tilshunoslikka persuazivlik nomi bilan olib kirildi. Tilshunoslikda nutq orqali ta’sir ko‘rsatish usuli sifatida baholanayotgan mazkur tushuncha rus tilshunosligida персуазивность, </em><em>ingliz, nemis tilshunosliklarida </em><em>persuasion </em><em>nomlari bilan yuritilib kelinmoqda. O‘zbek tilshunosligida nutq ta’siri mavsusiga taalluqli bir qator ilmiy qarashlar mavjud bo‘lishiga qaramasdan, nutq yordamida adresatda ishonch uyg‘otish va bu orqali uning fikr va qarashlarini o‘zgartirish mazmunini ifodalovchi atama ko‘zga tashlanmaydi. </em><em>Tilshunoslikda persuazivlik so‘zi - lotin tilidan persuasio — ko‘ndirish, ishontirish degan ma’nolarni anglatadi - “ishonchli” yoki “ishonchsiz” mezonlari asosida axborotni ishonchlilik darajasini belgilash uchun qo‘llaniladi. </em><em>Mazkur atama tilshunoslikda ilk bor stilistika sohasida ilmiy muomalaga olib kirilgan. Keyinchalik persuazivlik tilshunoslikning matn tilshunosligi, psixolingvistika, kognitiv lingvistika, nutq ta’siriga oid </em><em>masalar bilan uyg‘unlikda o‘rganila boshlandi. </em><em>Maqolada rus tilshunosligi vakillari bilan bir qatorda jahon tilshunosligiga ham murojaat qilingan.</em> <em>Mavzuni yoritishda </em><em>kuzatuv, qiyosiy tahlil, tasniflash, umumlashtirish</em><em> metodlaridan faol foydalanilgan. Tadqiqot natijasi sifatida persuazivlik atamasiga doir nazariyalar tahlil qilinadi hamda diskursga persuaziv ma’no beruvchi vositalar aniqlanadi. </em></p>
| Mualliflar | Yigitaliyeva, Zilola |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2024-09-12 |
| Jild | 30 |
| Son | 3 |
| Til | O‘zbek |
persuaziya, persuazivlik, persuaziv diskurs, persuaziv vositalar, blending, nutqiy ta’sir, intensiya, modus., persuasion, persuasiv, persuasive discourse, persuasive means, blending, speech influence, speaker's intention, modus.
Tilimizdagi vositalarning turlicha ko‘rinishlarga ega bo‘lishi, sinonimik rang-baranglik shunday yo‘l tutishga imkon beradi. Mana shu tanlash nutq jarayonida til birliklarining o‘ziga xos uslubiy chegaralanishini taqozo…
Mazkur maqolada mualliflashtirish kategoriyasining mazmun-mohiyati haqida so‘ z boradi. Mualliflashtirish axborotni uning manbaasi nuqtayi nazaridan saralash uchun qo‘llanuvchi atam ekanligi ta’kidlangan adi. Bunda…
Ushbu tadqiqotning maqsadi notiqlik nutqining xususiyatlari va toifalarini o‘rganish, ularning hissiy, ishontirish va interaktiv jihatlariga e’tibor berishdir. Maqolada 2000 va 2022 yillar oralig‘ida chop etilgan 50 ga…
Ushbu maqola so‘nggi vaqtlarda sezilarli darajada rivojlanayotgan turizm sohasida talabalarga ingliz tilini o‘rgatishning interfaol metodlari haqida umumiy ma'lumot berishga qaratilgan. Maqola ikki qismga bo‘lingan…
Tilshunoslikda tilni murakkab tizim sifatida o‘rganish, barcha til birliklarini shakl va mazmunidan kelib chiqib tahlil qilish hamda sintaktik, semiotik va pragmatik tabiatini, nutqdagi ahamiyatini o‘rganish muhim…
Ushbu maqola makon va zamon tushunchaalri o‘rtasidagi bog‘liklar masalasini o‘rganish orqali ularni tahlil qilish va o‘rganish nazarda tutilgan.Unda ushbu masala yuzasidan bir qator tadqiqotchilar fikrlari o‘rganilgan…
Maqolada internetning keng va murakkab aloqa tarmog‘iga aylangani, bu esa "neo-frazeologiya" yoki "kompyuter frazeologiyasi" deb nomlanuvchi noyob tilshunoslik hodisasini yuzaga keltirgani haqida so‘z boradi…
Oliy ta’lim jamiyat taraqqiyotida talabalarga kasbiy sohada muvaffaqiyatga erishish, ijtimoiy hayotda faol ishtirok etish uchun zarur bo‘lgan bilim va ko‘nikmalarni egallashda muhim o‘rin tutadi. Bu shaxsning…
Insoniyat tarixida shunday daho san’atkorlar bo‘lganki, ular o‘z hayotini, ijodini, fikru zakovatini xalqning bugungi turmushini yaxshilashga, ertangi kunini charog‘on qilishga bag‘ishlaganlar. Darhaqiqat, bir qancha…
Jahonda yuz berayotgan globallashuv jarayoni turli mamlakatlar o‘rtasida intensiv axborot almashinuvi va yaqin aloqalar o‘rnatilishga sabab bo‘lmoqda. Ayniqsa, bu jarayon ta’lim sohasida alohida ahamiyatga ega bo‘lib…