Ogʼzаki nutqning oʼzigа hos xususiyatlаri

Merganova, Nigora, Orifjonova, Nilufar

FarDU ilmiy xabarlari · 2024-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada ogʼzaki nutqning oʼziga hos xususiyatlari, ogʼzaki nutqda soʼzlovchining faol nutqiy harakati toʼxtam (pauza), ohang, urgʼu, turli imo-ishoralar fikrning tinglovchiga yetib borishida katta ahamiyat kasb etishi to‘g‘risida so‘z boradi. Maqolada ogʼzaki nutqning xususiyatlari yozma nutq bilan qiyoslangan holda keng yoritib berilgan. Ogʼzaki nutqni roʼyobga chiqishida tildan tashqari boʼlgan bir qancha (ekstralingvistik) omillar ham oʼz taʼsirini koʼrsatadi. Ushbu omillar taʼsirida soʼzlovchi muloqot jarayonida til vositalarini tanlaydi. Nemis olimi Xaynts Rupp 1964 yil ogʼzaki nutqning yozma nutqdan farqi va darslarda ogʼzaki nutqqa alohida eʼtibor qaratilishi zarurligini taʼkidlangan va olib borgan tadqiqot natijalari jadvalda berilgan. Shuningdek, maqolada yozma va og‘zaki nutqning amalga oshishi misollar yordamida berilgan bo‘lib, yozma nutqda insonning ruhiy kechinmasi, holati tinish belgilari undov, soʼroq kabilar yordamida aks ettirilsa, ogʼzaki nutqda temp, ohang, toʼxtalish, taʼkidlash orqali ifodalanishi batafsil yoritiladi. Ogʼzaki nutqni oʼrgatishda yuqorida sanab oʼtilgan fonetik hodisalar muhim oʼrin tutishi, agar kommunikant fonetik qoidalarga rioya etmasa kognizant uni notoʼgʼri tushunishi yoki umuman tushunmasligi mumkinligi bayon etiladi.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarMerganova, Nigora, Orifjonova, Nilufar
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
NashriyotFarg‘ona davlat universiteti
ISSN2010-8419, 2181-1571
Nashr sanasi2024-09-12
Jild30
Son3
Betlar196-196
TilO‘zbek
Ilmiy sohaFilologiya
Indeksga qo‘shilgan2026-09-06

Kalit so‘zlar

toʼxtam (pauza), ohang, urgʼu, turli imo-ishoralar, ekstralingvistik omillar, insonning ruhiy kechinmasi, ruhiy holati, lingvistik vositalar., stop (pause), tone, accent, various gestures, extralinguistic factors, human mental experience, mental state, linguistic tools.

Ilmiy soha

Iqtibos keltirish

APAMerganova, Nigora, & Orifjonova, Nilufar (2024). OGʼZАKI NUTQNING OʼZIGА HOS XUSUSIYATLАRI. FarDU ilmiy xabarlari, 30(3), 196-196. https://journal.fdu.uz/main/article/2673
GOST (OAK)Merganova, Nigora, Orifjonova, Nilufar OGʼZАKI NUTQNING OʼZIGА HOS XUSUSIYATLАRI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2024. – T. 30, № 3. – B. 196-196.
MLAMerganova, Nigora, and Orifjonova, Nilufar. “OGʼZАKI NUTQNING OʼZIGА HOS XUSUSIYATLАRI.” FarDU ilmiy xabarlari, 30(3), 196-196, 2024. https://journal.fdu.uz/main/article/2673
ChicagoMerganova, Nigora, and Orifjonova, Nilufar. “OGʼZАKI NUTQNING OʼZIGА HOS XUSUSIYATLАRI.” FarDU ilmiy xabarlari, 30(3), 196-196 (2024). https://journal.fdu.uz/main/article/2673
HarvardMerganova, Nigora, and Orifjonova, Nilufar (2024) ‘OGʼZАKI NUTQNING OʼZIGА HOS XUSUSIYATLАRI’, FarDU ilmiy xabarlari, 30(3), 196-196. https://journal.fdu.uz/main/article/2673
BibTeX
@article{merganovanigora2024,
  title = {OGʼZАKI NUTQNING OʼZIGА HOS XUSUSIYATLАRI},
  author = {Merganova, Nigora and Orifjonova, Nilufar},
  journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
  year = {2024},
  volume = {30},
  number = {3},
  pages = {196-196},
  url = {https://journal.fdu.uz/main/article/2673}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2024-yil arxivi

Merganova, Nigora — boshqa maqolalari

Filologiya sohasidagi boshqa maqolalar

Filologiya sohasidagi OAK jurnallari