INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA «SHUKRONALIK»NI IFODALAYDIGAN BIRLIKLARNING LEKSIK TIPOLOGIYASI

Boboqulova, Nilufar

FarDU ilmiy xabarlari · 2025-yil

Annotatsiya

<p>Ushbu tadqiqot ingliz va o‘zbek tillarida «minnatdorchilik»ni ifodalovchi leksik birliklarning tipologiyasini o‘rganadi va har ikkala tilning minnatdorchilikni qanday kodlashini va ifodalashini taqqoslaydi. Tadqiqot minnatdorchilik, rahmat yoki qarzdorlikni ifodalovchi bir qator iboralarni, shu jumladan, bitta so‘zlar, frazalar va mustahkam shakllarni tahlil qiladi. Tadqiqot birinchi navbatda har ikkala tilda minnatdorchilikni ifodalovchi asosiy iboralarga, masalan, ingliz tilidagi «thank you», «thanks», « Your assistance is much appreciated.» iboralari va ularning o‘zbek tilidagi ekvivalentlari bo‘lgan «rahmat», «minnatdorman» va boshqa madaniy xususiyatlarga ega shakllarga diqqatni jamlaydi. Bu iboralarning tuzilma va semantik jihatlari, shuningdek, rasmiylik, odob-axloq va kontekstga qarab o‘zgarishlarga e’tibor qaratiladi. Tadqiqot shuningdek, minnatdorchilikni tasavvur qilish va ifodalashda ingliz va o‘zbek tillarini shakllantiruvchi kognitiv va madaniy ramkalarni o‘rganadi. Masalan, ingliz tili ko‘proq bevosita, individualistik minnatdorchilik ifodalarini ishlatadi, o‘zbek tili esa ko‘proq murakkab va hurmatli shakllarda minnatdorchilikni ifodalaydi, bu esa ijtimoiy ierarxiyalar va jamoaviy qadriyatlar ta’sirida bo‘ladi. Shuningdek, tadqiqot bu ikki til o‘rtasidagi sintaktik va pragmatik farqlarni ko‘rib chiqadi, minnatdorchilikni turli kommunikativ muhitlarda, masalan, norasmiy suhbatlarda, rasmiy nutqlarda va yozma ifodalarda qanday ishlatilishini tahlil qiladi. Har ikkala tilda minnatdorchilikni ifodalashda ko‘pincha uchraydigan noverbal ishora va gestlarga alohida e’tibor qaratiladi, chunki ular umumiy kommunikativ niyatga katta hissa qo‘shadi. Ingliz va o‘zbek tillarida minnatdorchilik qanday leksikalashganini o‘rganish orqali tadqiqot madaniy va lingvistik mexanizmlarini ochib beradi va madaniyatlararo kommunikatsiya va til tipologiyasi haqida chuqurroq tushuncha hosil qilishga yordam beradi.</p>

Maqola ma’lumotlari
MualliflarBoboqulova, Nilufar
JurnalFarDU ilmiy xabarlari
Nashr sanasi2025-01-24
Jild30
Son6
Betlar472-476
TilO‘zbek

Kalit so‘zlar

leksik tipologiya, shukr, ma’no kategoriyalari, madaniy e’tibor, gratitude, rahmat., lexical typology, gratitude, meaning categories, cultural attention, gratitude, thanks.

Ilmiy soha

FarDU ilmiy xabarlari jurnalidan boshqa maqolalar

FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar