<p><em>Hurmat kommunikativ muloqotda odob, e’tibor va deferensiyani ifoda etuvchi turli nutq aktlari orqali namoyon bo‘ladi. Rus va ingliz tillarida hurmatni ifodalashda odob strategiyalari qo‘llaniladi, ammo bu strategiyalarni tartibga soluvchi shakl va me’yorlar madaniy kontekstga qarab sezilarli darajada farqlanadi. Rus tilida hurmat, asosan, rasmiy murojaatlar va titullardan foydalanish orqali ifodalanadi. Masalan, </em><em>вы</em><em> o‘rniga </em><em>ты</em><em> ni qo‘llashdan tiyilish, ayniqsa, kattalar, rasmiy shaxslar yoki notanish kishilar bilan muloqotda hurmatni ko‘rsatadi. Katta yoshli yoki lavozimdagi shaxsga ismi va otasining ismi bilan murojaat qilish madaniy jihatdan hurmat belgisi hisoblanadi. Ingliz tilida esa hurmatni ifodalash odobli iboralar (please, thank you) va bilvosita muloqot usullaridan foydalanish orqali amalga oshiriladi. Could you please? yoki Would you mind…? kabi jumlalar rasmiy va norasmiy kontekstlarda ham keng qo‘llaniladi. Inglizcha muloqotda tenglikka asoslangan odobni ko‘rsatish har bir shaxsga hurmat bilan yondashishni aks ettiradi. Rasmiy kontekstlarda ikkala tilda ham ijtimoiy ierarxiya va odob me’yorlariga muvofiq hurmat ko‘rsatiladi. Inglizcha rasmiy yozishmalarda Thank you for your consideration kabi jumlalar keng ishlatiladi, ruscha yozishmalarda esa murojaat Hurmat bilan kabi iboralar bilan yakunlanadi.</em></p>
| Mualliflar | Yusupova, Sabohatxon |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashr sanasi | 2025-02-03 |
| Jild | 30 |
| Son | 6 |
| Til | O‘zbek |
hurmat, pragmatika, odob, deferensiya, rasmiy kontekst, norasmiy kontekst, muloqot., respect, pragmatics, politeness, deference, formal contexts, informal contexts, communication.
Hurmat insonlar o‘rtasidagi munosabatlarni shakllantiruvchi muhim tushuncha bo‘lib, uning til orqali ifodalanishi turli madaniyatlarda sezilarli darajada farqlanadi. Ushbu tadqiqotda hurmatning ingliz va yapon tillarida…
Ishq tushunchasi klassik va zamonaviy adabiyotda shunday mavzulardan biriki, undan xoli badiiy asarlarni tasavvur qilish qiyin. Tojik zamonaviy adabiyotinong mashhur shoirasi Farzona Xo‘jandiy she’rlarida ishq va…
Ushbu maqolada ingliz va oʻzbek tillaridagi landshaft terminologiyasining taqqoslama tahlili taqdim etiladi, bu yerda geografik xususiyatlarni tasvirlashda ishlatiladigan soʻz boyligi va ularning madaniy…
Ushbu maqolada o‘zbek tilshunosligida bugungi kunda o‘z dolzarbligi bilan ajralib turuvchi nutqiy akt nazariyasi hamda unga doir akt va yondashuvlar xususida so‘z yuritiladi. Nutqiy aktlarning jahon va o‘zbek…
Maqolada Pirimqul Qodirov romanlaridagi tarixiylik elementlari ko‘rib chiqiladi. Kirish yozuvchining dastlabki asarlari va shakllanishiga bag'ishlangan. Keyinchalik romanlar tarixiy o‘zgarishlarning aksi sifatida tahlil…
Ushbu maqolada badiiy adabiyotda post - apokaliptik motivlarning tarixiy rivojlanishi ko ‘ rib chiqiladi . Tadqiqot janr evolyutsiyasining asosiy bosqichlarini qamrab oladi , asosiy motivlarni ochib beradi va tarixiy va…
Ingliz frazeologik birliklarini (FB) o‘rganish til va inson tajribasini ifodalash o‘rtasidagi munosabatlar, ayniqsa xarakterni ifodalashda qimmatli fikrlarni o‘zida aks ettiradi. Frazeologik birliklar ko‘pincha madaniy…
Ushbu maqolada milliy o ‘ ziga xoslikni loyihalash va rekonstruksiya qilish jarayonida adabiyotning roli ko ‘ rib chiqiladi . Zamonaviy yozuvchilar millatning ko ‘ p qirrali va dinamik tasvirlarini yaratish uchun…
Kishi nutqi kommunikativ holat, informatsiyaning tarkibi, so‘zlovchi yoki yozuvchining maqsadga, shuningdek u foydalanayotgan til formasining xarakteri hamda nutqiy uslubga ko‘ra shunday ko‘rinishlarga ega: adabiy nutq…
Maqolada V. Shukshinning “ L y ubavinlar ” romanidagi voqelikning satirik tasviri ko‘rib chiqilgan. Odamlarning hayotiy va ijtimoiy-tarixiy tajribasini shakllantirish yozuvchi uchun juda katta rol o‘ynaydi, u so‘zlarni…