Maqola Chingiz Aytmatovning “Alvido, Gulsari!” qissasidagi nutq shakllarining psixolingvistik tahliliga bag'ishlangan bo'lib, monolog, dialog va polilogni tarjima qilish xususiyatlariga alohida e'tibor qaratilgan. Ishda til va madaniyatdagi farqlar qahramonlarning ichki olami, ularning emotsional tajribalari va ijtimoiy o'zaro ta'sirlarini tarjima qilish jarayoniga qanday ta'sir qilishi o'rganib chiqilgan. Madaniy realiyalarni, masalan, an'ana, urf-odatlar va murojaatlarni saqlab qolish hamda ularni maqsadli tilda moslashtirish masalalariga alohida e'tibor qaratilgan. Tarjima qilishning psixolingvistik jihatlari, jumladan kognitiv va emotsional jarayonlar, shuningdek, qissada chuqur madaniy va falsafiy atmosferani yaratishda tilning roli tahlil qilingan. Maqolada, shuningdek, madaniy kodlar prizmasi orqali o'zaro munosabatlarning o’zga tilga tarjimasi va matnni qabul qilinishga ta'siri masalalari ko'rib chiqilgan. Matnning madaniy jihatlarini aniq yetkazib berishni ta'minlovchi turli tarjima usullarini, masalan, kalka, moslashtirish va kompensatsiyani qo'llashga alohida e'tibor berilgan. Ish tarjima nazariyasi va amaliyoti sohasidagi talabalar va mutaxassislar, shuningdek, adabiy kontekstda psixolingvistika va madaniyatshunoslik bilan qiziquvchilar uchun mo'ljallangan. Tadqiqot natijalari adabiy tarjima va psixolingvistika sohasidagi kelgusidagi tadqiqotlar uchun foydali bo'lishi mumkin.
| Mualliflar | Ikromova, Nigina |
|---|---|
| Jurnal | FarDU ilmiy xabarlari |
| Nashriyot | Farg‘ona davlat universiteti |
| ISSN | 2010-8419, 2181-1571 |
| Nashr sanasi | 2025-06-25 |
| Jild | 31 |
| Son | 3 |
| Betlar | 125-125 |
| Til | O‘zbek |
| Ilmiy soha | Filologiya |
| Indeksga qo‘shilgan | 2026-09-06 |
psixolingvistika, tarjima, nutq shakllari, monolog, dialog, polilog, madaniy realiyalar, emotsional ta’sir., psycholinguistics, translation, communicative acts, monologue, dialogue, polylogue, cultural realities, emotional connotation.
| APA | Ikromova, Nigina (2025). CHINGIZ AYTMATOVNING “ALVIDO, GULSARI” QISSASI NUTQ SHAKLLARINI TARJIMA QILISHNING PSIXOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI. FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 125-125. https://journal.fdu.uz/main/article/1518 |
|---|---|
| GOST (OAK) | Ikromova, Nigina CHINGIZ AYTMATOVNING “ALVIDO, GULSARI” QISSASI NUTQ SHAKLLARINI TARJIMA QILISHNING PSIXOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI // FarDU ilmiy xabarlari. – 2025. – T. 31, № 3. – B. 125-125. |
| MLA | Ikromova, Nigina. “CHINGIZ AYTMATOVNING “ALVIDO, GULSARI” QISSASI NUTQ SHAKLLARINI TARJIMA QILISHNING PSIXOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI.” FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 125-125, 2025. https://journal.fdu.uz/main/article/1518 |
| Chicago | Ikromova, Nigina. “CHINGIZ AYTMATOVNING “ALVIDO, GULSARI” QISSASI NUTQ SHAKLLARINI TARJIMA QILISHNING PSIXOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI.” FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 125-125 (2025). https://journal.fdu.uz/main/article/1518 |
| Harvard | Ikromova, Nigina (2025) ‘CHINGIZ AYTMATOVNING “ALVIDO, GULSARI” QISSASI NUTQ SHAKLLARINI TARJIMA QILISHNING PSIXOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI’, FarDU ilmiy xabarlari, 31(3), 125-125. https://journal.fdu.uz/main/article/1518 |
| BibTeX | @article{ikromovanigina2025,
title = {CHINGIZ AYTMATOVNING “ALVIDO, GULSARI” QISSASI NUTQ SHAKLLARINI TARJIMA QILISHNING PSIXOLINGVISTIK XUSUSIYATLARI},
author = {Ikromova, Nigina},
journal = {FarDU ilmiy xabarlari},
year = {2025},
volume = {31},
number = {3},
pages = {125-125},
url = {https://journal.fdu.uz/main/article/1518}
} |
Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash
Bola ruhiyatiga sekin-asta va aniqlik bilan kirib borishdagi barcha jarayonlarning muloqot vositasida bo‘lishi kelgusida boladagi adabiy tilni anglash, to‘gʻri so‘zlash kabi til bogʻliqliklarini o‘zlashtirib borishiga…
O‘ktam Usmonov o‘zbek adabiyotida inson ruhiyati va jamiyatning murakkab ziddiyatlarini aks ettirish bilan ajralib turadigan yozuvchilardan biridir. U bir necha qissa va hikoyalar to’plami va “Girdob” romanining…
Mazkur maqola Farg‘ona jamoat salomatligi tibbiyot institutida pediatriya yo‘nalishi talabalari uchun ingliz tilini o‘qitishda simulyatsion texnologiyalar orqali kasbiy ko‘nikmalarni shakllantirish va rivojlantirish…
Maqolada Tumur Po’latovning “Meni o’rmonda chaqir” qissasi qahramonlarining ma’naviy izlanishlari Sharq ramziyligi va falsafiy kategoriyalar prizmasidan o’rganiladi. Hikoya Ikkinchi jahon urushi yillarida o’zbek…
Ushbu maqolada rus va ingliz tillarida xushmuomalalik strategiyalari ko‘rib chiqilib, nutqiy etiket va turli kommunikativ formullardan (uzr so‘rash, iltimos qilish va rad etish) foydalanish amaliyoti tahlil qilinadi…
Mazkur maqolada talabalarni ilmiy-pedagogik faoliyatga tayyorlash metodikasini takomillashtirish masalalari ko‘rib chiqiladi. Talabalar o‘zlarining pedagogik faoliyatga tayyorlanishida nafaqat nazariy bilimlarni…
Ushbu maqola frazeologiyani uning alohida tarkibiy qismlaridan farqli ravishda mustaqil lingvistik yo‘nalish sifatida aniqlashga harakat qiladi. Maqolada frazeologik antonimiya, ya’ni ildiz va affiksal antonimiya…
Til faqat so‘zlar va grammatikadan iborat emas—u qanday gapirishimiz va qaysi sharoitda ishlatishimiz bilan bog‘liq. Paralingvistika ohang, ton va ritm orqali nutqqa ma’no qo‘shadi, uni nutqning kuyiga o‘xshatish…
Ushbu maqolada zamonaviy onomastika sohasining xorijlik yetuk olimlaridan: Richard Coates, Patrick Hanks, Ernest Weekley va David Millsning tadqiqotlari tahlil qilinadi. Maqolada ushbu olimlarning ismlar, familiyalar va…
Maqola og‘zaki frazeologik birliklar (VFB) semantikasining baholash-emotiv tabiatini o‘rganishga bag’ishlangan. Muallif konnotativ jihatni frazeologik birliklarga xos bo‘lgan stilistik rang berish, hissiy-ekspressiv…
FarDU ilmiy xabarlari — barcha maqolalar · 2025-yil arxivi
This study explores the complex relationship between psycholinguistics and translation equivalence, particularly in the context of literary works. Significant cognitive and emotional factors influencing translation…
This article examines compression as a meaning-oriented strategy in sign language translation and interpreting. Compression is understood not as arbitrary shortening, but as the selective reformulation of a source…
This study investigates the impact of Edge Computing on bandwidth utilization in Internet of Things (IoT)–driven Nigerian telecom networks. The rapid growth of IoT devices has significantly increased data traffic…
The article analyzes the institutional formation and everyday educational practice of girls’ education in Turkestan in the late nineteenth and early twentieth centuries. It examines traditional schools led by otinoyi…
This study presents a comprehensive analysis of the geostrategic role of Khwarezm in the transregional trade system of Eurasia during the 9th–12th centuries, based on written sources, historiography, and archaeological…
This article addresses the problem of improving an adaptive traffic signal control algorithm at urban intersections by taking into account the dynamic characteristics of traffic flow. Fixed-time control under conditions…
This article presents the results of 2018-2023, such as biological diversity, inter-landscape distribution characteristics, density,and number of straggly insects identified from natural and anthropogenic areas of…