Maqolada tashkil etilgan erkin iqtisodiy zonalarning samarali faoliyati uchun olib boriladigangan davlat siyosatining ayrim nazariy jihatlari tahlil qilingan. Muayyan davlatda tashkil etilgan erkin iqtisodiy zonalarning samarali faoliyat yuritishi uchun maxsus siyosat – “zonal siyosat” zarurligi asoslab berilgan. O’zbekistonda zonal siyosatni joriy etish va amalga oshirishning asosiy vazifalari ko’rib chiqilgan. Tadqiqot usullari. Maqolada tahlil va sintez, ilmiy abstraksiya usullaridan foydalanilgan holda, zonal siyosat kategoriyasi tahlil qilingan, turli mamlakatlarda zonal siyosatni joriy etish amaliyoti tahlil qilingan, rivojlangan, rivojlanayotgan va o’tish davridagi mamlakatlardagi xususiyatlar aniqlangan. Zonal siyosatga tayanib, O’zbekistonda erkin iqtisodiy hududlarni tashkil etishda qaysi modeldan foydalanish maqsadga muvofiqligini aniqlangan. Natijalar va muhokama. Hozirgi vaqtda erkin iqtisodiy zona (keyingi o.rinlarda – EIZ)lar dunyoning barcha mintaqalari va qit’alarida faoliyat yuritmoqda. Mamlakatning iqtisodiy rivojlanishini jadallashtirishni o’z oldiga maqsad qilib qo’ygan dunyoning barcha davlatlari EIZdan iqtisodiyotni liberallashtirishning eng kuchli quroli sifatida foydalanmoqda. Zonal siyosat - bu davlat tomonidan amalga oshiriladigan chora-tadbirlar majmui bo’lib, u hududning, tarmoqning, sohaning yoki alohida korxonalarning iqtisodiy salohiyatini o’rganish, ularga ko’proq iqtisodiy erkinlik berish, hududlar, tarmoqlar, faoliyat yo’nalishlari salohiyatini ro’yobga chiqarishga imkon beruvchi tizimlarni ishlab chiqish, erkin iqtisodiy zonalarning normal ishlashi uchun shart-sharoitlar yaratish, EIZlarni shakllantirish. Zonal siyosatni shartli ravishda quyidagi modellarga bo’lish mumkin - Lotin Amerikasi modeli, Xitoy modeli, mitti davlatlar modeli va rivojlangan davlatlar modeli. O’zbekiston uchun zonal siyosatining Xitoy modeli mos keladi, degan xulosaga kelingan. Erkin iqtisodiy zonalar tizimini, birinchi navbatda, makro darajada samarali tartibga solish kerakligi asoslangan. Buning uchun davlat maxsus siyosat ishlab chiqishi maqsadga muvofiqdir. EIZning optimal joylashuvi nuqtai nazaridan O’zbekiston maydonini shartli ravishda beshta hududga bo’lish mumkin, eng istiqbollisi esa Janubiy mintaqadir. EIZning qaysi shakllari eng maqbul ekanligini aytish qiyin, buni faqat amaliyot ko’rsatishi mumkin. Xulosa. Zonal siyosatga O’zbekiston kabi o’tish davri iqtisodiyotiga ega bo’lgan davlatlarning liberallashtirish siyosatining muhim qismlaridan biri sifatida qarash kerak.
| Mualliflar | Ҳамроев, Ҳалим |
|---|---|
| Jurnal | Иқтисодиёт ва туризм |
| Nashr sanasi | 2022-09-27 |
| Jild | 3 |
| Son | 5 |
| Til | O‘zbek |
Erkin iqtisodiy zona, zonal siyosat, zonal boshqaruv, model, rag’batlantirish, erkinlik, iqtisodiy erkinlik
Мақолада туристик ҳудуд ресурс салоҳиятини баҳолашнинг методик асосларини такомиллаштириш бўйича илмий-услубий таклиф ва тавсиялар ишлаб чиқилган. Ўзбекистон Республикаси давлат статистика қўмитаси, Туризм ва маданий…
Мақолада «туристик ҳудуд» ва «туристик дестинация» категориясига турли муаллифлар томонидан берилган таърифлар тўрт ёқлама, яъни иқтисодий-географик, мижозга йўналтирилганлик маркетинг ва бошқарувга йўналтирилганлик…
Мақолада иқтисодиётнинг турли соҳа ва тармоқларининг фаолият юритиши ҳамда ривожланишида жалб этилаётган инвестиция маблағларининг ўрни, туризм соҳасига инвестицияларни жалб қилишнинг ижтимоий-иқтисодий самараси…
Мақолада туризм бозорида маркетинг концепциясини амалга ошириш хусусиятлари тадқиқ этилган. Хизматларнинг моддий-ашёвий маҳсулотлардан фарқли жиҳатлари ва туристик маҳсулотнинг ўзига хос хусусиятларидан келиб чиқувчи…
This article highlights the possibilities of using the KPI-model to improve management efficiency in non-state higher education organizations. In addition, the analysis of the main factors affecting students' quality…
Digital tourism avows “travelers” to recreate all of the stories and emotions of actual global inspections, with the small distinction that every epic voyage takes region in a virtual dimension. This is the crossover…
В статье изучены тенденции развития гостиничной сферы в Республике Узбекистан. Приведены результаты анализа ифраструктуры гостиничной сферы и тенденций формирования спроса на гостиничные услуги. Проведён анализ системы…
The article analyzes free economic zones, their essence, the legal basis for their organization, the specific ways of establishing free economic zones in the region. A free economic zone is said to be an economic…
Despite the fact that there are a large number of tourist and recreational facilities on the territory of Uzbekistan, which are rapidly increasing the rate of population growth, and an increase in the flow of tourists…
This article examines the effective organization of corporate logistics systems for the export of fruit and vegetable products in the world, advantages and opportunities for the country and national producers, the role…