Zonal siyosat: nazariy jihatlari va O’zbekistondagi xususiyatlari

Ҳамроев, Ҳалим

Иқтисодиёт ва туризм · 2022-yil

Annotatsiya

Maqolada tashkil etilgan erkin iqtisodiy zonalarning samarali faoliyati uchun olib boriladigangan davlat siyosatining ayrim nazariy jihatlari tahlil qilingan. Muayyan davlatda tashkil etilgan erkin iqtisodiy zonalarning samarali faoliyat yuritishi uchun maxsus siyosat – “zonal siyosat” zarurligi asoslab berilgan. O’zbekistonda zonal siyosatni joriy etish va amalga oshirishning asosiy vazifalari ko’rib chiqilgan. Tadqiqot usullari. Maqolada tahlil va sintez, ilmiy abstraksiya usullaridan foydalanilgan holda, zonal siyosat kategoriyasi tahlil qilingan, turli mamlakatlarda zonal siyosatni joriy etish amaliyoti tahlil qilingan, rivojlangan, rivojlanayotgan va o’tish davridagi mamlakatlardagi xususiyatlar aniqlangan. Zonal siyosatga tayanib, O’zbekistonda erkin iqtisodiy hududlarni tashkil etishda qaysi modeldan foydalanish maqsadga muvofiqligini aniqlangan. Natijalar va muhokama. Hozirgi vaqtda erkin iqtisodiy zona (keyingi o.rinlarda – EIZ)lar dunyoning barcha mintaqalari va qit’alarida faoliyat yuritmoqda. Mamlakatning iqtisodiy rivojlanishini jadallashtirishni o’z oldiga maqsad qilib qo’ygan dunyoning barcha davlatlari EIZdan iqtisodiyotni liberallashtirishning eng kuchli quroli sifatida foydalanmoqda. Zonal siyosat - bu davlat tomonidan amalga oshiriladigan chora-tadbirlar majmui bo’lib, u hududning, tarmoqning, sohaning yoki alohida korxonalarning iqtisodiy salohiyatini o’rganish, ularga ko’proq iqtisodiy erkinlik berish, hududlar, tarmoqlar, faoliyat yo’nalishlari salohiyatini ro’yobga chiqarishga imkon beruvchi tizimlarni ishlab chiqish, erkin iqtisodiy zonalarning normal ishlashi uchun shart-sharoitlar yaratish, EIZlarni shakllantirish. Zonal siyosatni shartli ravishda quyidagi modellarga bo’lish mumkin - Lotin Amerikasi modeli, Xitoy modeli, mitti davlatlar modeli va rivojlangan davlatlar modeli. O’zbekiston uchun zonal siyosatining Xitoy modeli mos keladi, degan xulosaga kelingan. Erkin iqtisodiy zonalar tizimini, birinchi navbatda, makro darajada samarali tartibga solish kerakligi asoslangan. Buning uchun davlat maxsus siyosat ishlab chiqishi maqsadga muvofiqdir. EIZning optimal joylashuvi nuqtai nazaridan O’zbekiston maydonini shartli ravishda beshta hududga bo’lish mumkin, eng istiqbollisi esa Janubiy mintaqadir. EIZning qaysi shakllari eng maqbul ekanligini aytish qiyin, buni faqat amaliyot ko’rsatishi mumkin. Xulosa. Zonal siyosatga O’zbekiston kabi o’tish davri iqtisodiyotiga ega bo’lgan davlatlarning liberallashtirish siyosatining muhim qismlaridan biri sifatida qarash kerak.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarҲамроев, Ҳалим
JurnalИқтисодиёт ва туризм
NashriyotБухоро давлат университети
ISSN2004-2024
Nashr sanasi2022-09-27
Jild3
Son5
TilO‘zbek
Ilmiy sohaIqtisodiyot
Indeksga qo‘shilgan2026-08-26

Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

Erkin iqtisodiy zona, zonal siyosat, zonal boshqaruv, model, rag’batlantirish, erkinlik, iqtisodiy erkinlik

Ilmiy soha

Iqtisodiyot

Iqtibos keltirish

APAҲамроев, Ҳалим (2022). ZONAL SIYOSAT: NAZARIY JIHATLARI VA O’ZBEKISTONDAGI XUSUSIYATLARI. Иқтисодиёт ва туризм, 3(5). https://interjournal.uz/index.php/journals/article/view/67
GOST (OAK)Ҳамроев, Ҳалим ZONAL SIYOSAT: NAZARIY JIHATLARI VA O’ZBEKISTONDAGI XUSUSIYATLARI // Иқтисодиёт ва туризм. – 2022. – T. 3, № 5.
MLAҲамроев, Ҳалим. “ZONAL SIYOSAT: NAZARIY JIHATLARI VA O’ZBEKISTONDAGI XUSUSIYATLARI.” Иқтисодиёт ва туризм, 3(5), 2022. https://interjournal.uz/index.php/journals/article/view/67
ChicagoҲамроев, Ҳалим. “ZONAL SIYOSAT: NAZARIY JIHATLARI VA O’ZBEKISTONDAGI XUSUSIYATLARI.” Иқтисодиёт ва туризм, 3(5) (2022). https://interjournal.uz/index.php/journals/article/view/67
HarvardҲамроев, Ҳалим (2022) ‘ZONAL SIYOSAT: NAZARIY JIHATLARI VA O’ZBEKISTONDAGI XUSUSIYATLARI’, Иқтисодиёт ва туризм, 3(5). https://interjournal.uz/index.php/journals/article/view/67
BibTeX
@article{article2022,
  title = {ZONAL SIYOSAT: NAZARIY JIHATLARI VA O’ZBEKISTONDAGI XUSUSIYATLARI},
  author = {Ҳамроев, Ҳалим},
  journal = {Иқтисодиёт ва туризм},
  year = {2022},
  volume = {3},
  number = {5},
  url = {https://interjournal.uz/index.php/journals/article/view/67}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Иқтисодиёт ва туризм jurnalidan boshqa maqolalar

Иқтисодиёт ва туризм — barcha maqolalar · 2022-yil arxivi

Ҳамроев, Ҳалим — boshqa maqolalari

Iqtisodiyot sohasidagi boshqa maqolalar

Iqtisodiyot sohasidagi OAK jurnallari