O‘zbek va turk tillarida ko‘z/göz somatik leksemalarining semantik xususiyatlari va elektron lug‘atda modellashtirish

Feruza, Rahmatova, Rahmatova, Feruza

Мактабгача ва мактаб таълими · 2026-yil

Annotatsiya

Mazkur maqolada o‘zbek va turk tillaridagi ko‘z/göz somatik leksemasining leksik-semantik xususiyatlari qiyosiy tahlil qilinadi. Leksemaning bosh va hosila ma’nolari, polisemiya hodisasi, metafora va metonimiya asosida yuzaga kelgan semantik o‘zgarishlar hamda ularning kontekstual qo‘llanish xususiyatlari o‘rganiladi. Tahlilda o‘zbek va turk tillaridagi lug‘aviy izohlar hamda badiiy asarlardan olingan misollardan foydalaniladi. Shuningdek, aniqlangan semantik xususiyatlarni elektron lug‘atda tizimli ifodalashga xizmat qiluvchi dastlabki lingvistik model taklif etiladi. Modelda leksema, ma’no identifikatori, izoh, semantik munosabat, kontekstual misol, tillararo muvofiqlik va manba kabi ma’lumot maydonlari nazarda tutiladi. Tadqiqot natijalari o‘zbekcha-turkcha elektron somatik lug‘at va lingvistik ma’lumotlar bazasini yaratish uchun nazariy-amaliy asos bo‘lib xizmat qilishi mumkin.

Maqola ma’lumotlari
MualliflarFeruza, Rahmatova, Rahmatova, Feruza
JurnalМактабгача ва мактаб таълими
NashriyotТошкент давлат педагогика университети
ISSN3060-4613, 3060-4613
Nashr sanasi2026-10-09
Jild4
Son10
Betlar386-391
TilO‘zbek
DOI10.5281/zenodo.23343168
Indeksga qo‘shilgan2026-10-18

DOI: 10.5281/zenodo.23343168 · Maqolaning asl sahifasi

Kalit so‘zlar

somatik leksika, ko‘z, göz, polisemiya, leksik-semantik maydon, metafora, metonimiya, semantik modellashtirish, elektron lug‘at

Iqtibos keltirish

APAFeruza, Rahmatova, & Rahmatova, Feruza (2026). O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH. Мактабгача ва мактаб таълими, 4(10), 386-391. https://doi.org/10.5281/zenodo.23343168
GOST (OAK)Feruza, Rahmatova, Rahmatova, Feruza O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH // Мактабгача ва мактаб таълими. – 2026. – T. 4, № 10. – B. 386-391. – DOI: 10.5281/zenodo.23343168.
MLAFeruza, Rahmatova, and Rahmatova, Feruza. “O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH.” Мактабгача ва мактаб таълими, 4(10), 386-391, 2026. https://doi.org/10.5281/zenodo.23343168
ChicagoFeruza, Rahmatova, and Rahmatova, Feruza. “O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH.” Мактабгача ва мактаб таълими, 4(10), 386-391 (2026). https://doi.org/10.5281/zenodo.23343168
HarvardFeruza, Rahmatova, and Rahmatova, Feruza (2026) ‘O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH’, Мактабгача ва мактаб таълими, 4(10), 386-391. https://doi.org/10.5281/zenodo.23343168
BibTeX
@article{feruzarahmatova2026,
  title = {O‘ZBEK VA TURK TILLARIDA KO‘Z/GÖZ SOMATIK LEKSEMALARINING SEMANTIK XUSUSIYATLARI VA ELEKTRON LUG‘ATDA MODELLASHTIRISH},
  author = {Feruza, Rahmatova and Rahmatova, Feruza},
  journal = {Мактабгача ва мактаб таълими},
  year = {2026},
  volume = {4},
  number = {10},
  pages = {386-391},
  doi = {10.5281/zenodo.23343168},
  url = {https://doi.org/10.5281/zenodo.23343168}
}

Boshqa maqola uchun iqtibos tayyorlash

Мактабгача ва мактаб таълими jurnalidan boshqa maqolalar

Мактабгача ва мактаб таълими — barcha maqolalar · 2026-yil arxivi